Vrushal Karmarkar
चित्रपटांमध्ये अनेकदा बुडणारी व्यक्ती बराच वेळ धडपडत, ओरडत आणि मदतीसाठी याचना करत असल्याचे दाखवले जाते. मात्र, वास्तविक जीवनात बुडणे असे नसते.
What Happens During Drowning
ESakal
प्रत्यक्षात ही प्रक्रिया अत्यंत शांतपणे आणि काही मिनिटांतच प्राणघातक ठरते. वैद्यकीय शास्त्र आणि जलशास्त्रीय अभ्यासानुसार हे स्पष्ट झाले आहे की, बुडल्यानंतर शरीरातील अंतर्गत प्रणाली वेगाने निकामी होऊ लागतात.
What Happens During Drowning
ESakal
ज्यामुळे काही मिनिटांतच मृत्यू ओढवतो. जेव्हा एखादी व्यक्ती अचानक पाण्यात पडते. तेव्हा तिचे शरीर त्वरित प्रतिक्रिया देते. घबराट आणि भीतीमुळे, ती व्यक्ती स्वाभाविकपणे आपला श्वास रोखून धरते.
What Happens During Drowning
ESakal
वैद्यकीय भाषेत या स्थितीला 'स्वैच्छिक श्वासरोध' म्हणतात. सुरुवातीच्या या एक ते दोन मिनिटांत श्वासनलिका बंद असल्यामुळे पाणी फुफ्फुसात शिरत नाही.
What Happens During Drowning
ESakal
मात्र, याच काळात शरीराला ऑक्सिजनची तीव्र कमतरता जाणवते आणि कार्बन डायऑक्साइडच्या पातळीत झपाट्याने वाढ होते. जे प्राणघातक ठरू शकते.
What Happens During Drowning
ESakal
शरीरातील कार्बन डायऑक्साइडची पातळी एका विशिष्ट मर्यादेपेक्षा वाढताच, मेंदू फुफ्फुसांना त्वरित श्वास घेण्याचा आपत्कालीन संकेत पाठवतो. या परिस्थितीत, व्यक्ती आपला श्वास रोखू शकत नाही.
What Happens During Drowning
ESakal
तिच्या इच्छेविरुद्ध तोंड व नाकातून पाणी आत घेतले जाते. पाणी थेट फुफ्फुसांमधील वायुकोशांमध्ये भरते, ज्यामुळे शरीराला मिळणारा उर्वरित ऑक्सिजनचा पुरवठा पूर्णपणे खंडित होतो.
What Happens During Drowning
ESakal
एखादी व्यक्ती पाण्याखाली पडल्यास तीन ते पाच मिनिटांत बेशुद्ध होते. एकदा फुफ्फुसे पाण्याने भरली की, ऑक्सिजनचा एक थेंबही न मिळाल्यास तीन ते चार मिनिटांत मेंदूच्या पेशी कायमच्या मरू लागतात.
What Happens During Drowning
ESakal
पाण्याखाली सहा ते दहा मिनिटे हा एक गंभीर टप्पा असतो, जेव्हा व्यक्तीचा मेंदू मृत होतो. मेंदूचे कार्य थांबल्याने, हृदयाचे ठोके पूर्णपणे थांबतात आणि इतर महत्त्वाचे अवयवही पूर्णपणे निकामी होतात.
What Happens During Drowning
ESakal
या अवस्थेनंतर, व्यक्तीला पुन्हा जिवंत करणे अशक्य होते. बुडण्याच्या घटनांमध्ये पाण्याचे तापमान खूप मोठा फरक घडवून आणते.
What Happens During Drowning
ESakal
जर एखादी व्यक्ती बर्फाळ तलावात किंवा अत्यंत थंड पाण्यात बुडाली, तर तिच्या शरीराचे तापमान त्वरित कमी होते. थंड पाण्याच्या संपर्कामुळे शरीराची चयापचय क्रिया लक्षणीयरीत्या मंदावते.
What Happens During Drowning
ESakal
ज्यामुळे मेंदू आणि अवयवांना आवश्यक असलेल्या ऑक्सिजनची कमतरता निर्माण होते. यामुळेच बर्फाळ पाण्यात बुडलेल्या काही लोकांना २० ते ३० मिनिटांनंतरही सुखरूप बाहेर काढण्यात आले आहे.
What Happens During Drowning
ESakal