महामार्ग कधीच संपूर्ण सरळ दिशेत का नसतो? रस्ता वळणदार का बनवला जातो? जाणून घ्या कारण...

Vrushal Karmarkar

राष्ट्रीय महामार्ग

जेव्हा लोक द्रुतगती मार्गांवर किंवा राष्ट्रीय महामार्गांवर प्रवास करतात, तेव्हा त्यांना अनेकदा आश्चर्य वाटते की हे रस्ते पूर्णपणे सरळ का बांधलेले नाहीत आणि त्यांना हलकी वळणे का आहेत.

Highway Design

|

ESakal

सरळ रस्ता

सरळ रस्ता अधिक वेगवान आणि सोयीस्कर वाटत असला तरी, महामार्ग अभियंते मुद्दामहून रस्त्याच्या रचनेत वळणे समाविष्ट करतात.

Highway Design

|

ESakal

मुख्य कारण

महामार्ग पूर्णपणे सरळ रेषेत न बांधण्यामागचे मुख्य कारण म्हणजे महामार्गावरील संमोहनाची अवस्था टाळणे. जेव्हा चालक कोणताही बदल नसलेल्या रस्त्यावरून लांबचा प्रवास करतात.

Highway Design

|

ESakal

परिसर

तेव्हा आजूबाजूचा परिसर बऱ्याच अंशी तसाच राहतो. यामुळे डोळे उघडे असूनही मेंदू अर्धजागृत अवस्थेत जातो. मानसिक थकव्यामुळे लक्ष आणि प्रतिक्रिया देण्याचा वेग कमी होतो.

Highway Design

|

ESakal

अपघातांचा धोका

ज्यामुळे अपघातांचा धोका वाढतो. लहान वळणांसाठी चालकांना स्टेअरिंग व्हीलमध्ये थोडे बदल करावे लागतात. यामुळे त्यांना रस्त्यावर लक्ष केंद्रित करण्यास मदत होते.

Highway Design

|

ESakal

अचूक अंदाज

लांबच्या प्रवासादरम्यान सतर्कता लक्षणीयरीत्या वाढते. सरळ महामार्गांमुळे अनेकदा नियंत्रणाचा खोटा आभास निर्माण होतो. यामुळे चालकांना त्यांच्या वेगाचा अचूक अंदाज घेणे कठीण होते.

Highway Design

|

ESakal

वेग नियंत्रण यंत्रणा

म्हणूनच अनेक चालक नकळतपणे निर्धारित वेगमर्यादेपेक्षा जास्त वेगाने गाडी चालवतात, ज्यामुळे अपघातांचा धोका वाढतो. वळणे ही एक नैसर्गिक वेग नियंत्रण यंत्रणा म्हणून काम करतात.

Highway Design

|

ESakal

जमीन

वळणाजवळ पोहोचताना चालक नैसर्गिकरित्या वेग कमी करतात आणि वळण ओलांडल्यानंतरच वेग वाढवतात. महामार्गाच्या बांधकामासाठी प्रत्येक जमीन योग्य नसते.

Highway Design

|

ESakal

बांधकाम

दलदलीचे क्षेत्र, भुसभुशीत माती, पूरप्रवण क्षेत्र आणि स्थिर जमिनीमुळे रस्त्याचे बांधकाम असुरक्षित आणि खर्चिक होऊ शकते.

Highway Design

|

ESakal

स्थिरता

यामुळे अभियंते महामार्गांचे मार्ग अधिक मजबूत माती आणि उत्तम भूवैज्ञानिक स्थिरता असलेल्या भागांमधून वळवतात. यामुळे रस्त्यावर अधिक वळणे येऊ शकतात. परंतु रस्त्याचा टिकाऊपणा निश्चितपणे वाढतो.

Highway Design

|

ESakal