Mansi Khambe
ढग हे हवेत तरंगणाऱ्या पाण्याच्या लहान थेंबांनी आणि बर्फाच्या कणांनी बनलेले असतात. जेव्हा ढग पुरेसे पातळ असतात, तेव्हा सूर्यप्रकाश त्यांच्यामधून जाऊ शकतो आणि वेगवेगळ्या दिशांना विखुरला जातो. या विखुरण्यामुळे ढग पांढरे दिसतात.
तथापि, पावसाचे ढग बरेच जाड आणि दाट असू शकतात. त्यामध्ये पाण्याच्या थेंबांचे आणि बर्फाच्या कणांचे लक्षणीय प्रमाण असते. जेव्हा सूर्यप्रकाश अशा ढगांमधून जातो, तेव्हा त्यातील बहुतेक भाग जमिनीवर पोहोचण्यापूर्वीच विखुरला जातो किंवा अडवला जातो.
यामुळेच ढगाच्या खालच्या भागातून खूप कमी प्रकाश बाहेर पडतो. जमिनीवरून पाहिल्यास, हा अंधुक प्रकाश असलेला खालचा भाग गडद राखाडी किंवा जवळजवळ काळा दिसतो.
पांढरे ढग मोठ्या पर्जन्यवृष्टी करणाऱ्या ढगांपेक्षा सामान्यतः पातळ असतात. शिवाय, त्यांच्यात पाण्याचे थेंब कमी असतात. सूर्यप्रकाश या ढगांमधून सहजपणे आत शिरू शकतो आणि पाण्याचे थेंब व बर्फाचे स्फटिक प्रकाशाला अनेक दिशांना विखुरतात.
ढगात असलेले पाण्याचे प्रमाण हा आणखी एक महत्त्वाचा घटक आहे. लहान, निरभ्र ढगांमध्ये पाणी आणि बर्फ कमी असू शकते. मोठ्या वादळी ढगांमध्ये लक्षणीयरीत्या जास्त पाणी असू शकते, जे त्यांच्या उंच रचनेमध्ये सर्वत्र पसरलेले असते.
गडद ढगांचा संबंध अनेकदा पावसाशी जोडला जातो, कारण मुसळधार पाऊस पाडणारे ढग सहसा अधिक जाड असतात आणि त्यात जास्त पाणी असते. तथापि, गडद ढगाचा अर्थ नेहमीच मुसळधार पाऊस असतो असे नाही.
ढगाचे स्वरूप त्याच्या जाडीवर, सूर्याच्या स्थितीवर, त्यात असलेल्या पाणी आणि बर्फाच्या प्रमाणावर आणि तो कोणत्या कोनातून पाहिला जातो यावर अवलंबून असते.
पांढरे ढग तेजस्वी दिसतात कारण त्यांच्यातील पाण्याच्या थेंबांमुळे आणि बर्फाच्या कणांमुळे सूर्यप्रकाश वेगाने विखुरला जातो.
जेव्हा एखादा ढग बहुतेक सूर्यप्रकाश रोखण्याइतका जाड नसतो, तेव्हा त्याच्या वरच्या आणि खालच्या भागातून लक्षणीय प्रमाणात प्रकाश बाहेर पडू शकतो.