वाढदिवसाला केक आणि मेणबत्त्या विझवण्याची परंपरा कशी आणि कधी सुरू झाली? जाणून घ्या इतिहास...

Vrushal Karmarkar

वाढदिवस

वाढदिवसाचा केक येतो, त्यावर मेणबत्त्या ठेवल्या जातात. मग सगळे 'हॅपी बर्थडे' गातात. शेवटी, वाढदिवस असलेली व्यक्ती डोळे मिटून मेणबत्त्या विझवते...

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

दृश्य

हे दृश्य आज जगाच्या जवळजवळ प्रत्येक भागात सामान्य आहे. पण तुम्ही कधी विचार केला आहे का की वाढदिवसाच्या केकवर मेणबत्त्या ठेवण्याची आणि विझवण्याची ही परंपरा केव्हा आणि का सुरू झाली?

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

केक आणि मेणबत्त्या

विशेष म्हणजे केक आणि मेणबत्त्या लावून वाढदिवस साजरा करण्याची प्रथा आपल्याला वाटते तितकी जुनी नाही. मेणबत्त्या हजारो वर्षांपासून मानवी जीवनाचा एक भाग आहेत.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

परंपरा

परंतु वाढदिवसाच्या केकवर मेणबत्त्या लावण्याची परंपरा १८ व्या शतकाच्या सुमारास उदयास आली. मानव शतकांपासून मेणबत्त्या लावत आला आहे. परंतु त्या केकवर लावण्याची कल्पना खूप नंतर आली.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

धार्मिक श्रद्धा

ऐतिहासिकदृष्ट्या परिस्थिती नेहमीच अशी नव्हती. बऱ्याच काळापर्यंत वाढदिवस साजरा करणे ही एक सामान्य परंपरा नव्हती. अनेक ठिकाणी जर कोणाचा वाढदिवस लक्षात ठेवला जात असेल तर त्याचा संबंध अधिक धार्मिक श्रद्धांशी होता.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

मेणबत्तीची गोष्ट

वाढदिवसाच्या मेणबत्तीची गोष्ट समजून घेण्यासाठी आपल्याला अग्नीच्या इतिहासात डोकावून पाहावे लागेल. जगभरातील अनेक प्राचीन संस्कृतींमध्ये अग्नीला पवित्र मानले जात असे.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

दैवी शक्ती

वैदिक परंपरांपासून ते पर्शिया, ग्रीस आणि रोमपर्यंत, धार्मिक विधींमध्ये अग्नीचा वापर केला जात असे. लोक अग्नी आणि ज्योत यांना एका दैवी शक्तीशी जोडत असत.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

प्रकाशाचा स्रोत

मंदिरे आणि घरांमध्ये जळणारी ज्योत केवळ प्रकाशाचा स्रोत नव्हती, तर देव किंवा एखाद्या पवित्र शक्तीशी संपर्क साधण्याचे एक साधनही होती.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

मेणबत्तीचा इतिहास

म्हणूनच वाढदिवसाच्या मेणबत्तीचा इतिहास सांगताना अग्नी आणि प्रकाशावरील या प्राचीन श्रद्धेचा अनेकदा उल्लेख केला जातो. वाढदिवसाच्या केकवर मेणबत्त्या लावण्याची प्रथा प्राचीन ग्रीसमध्ये सुरू झाली.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

आर्टेमिस देवी

दंतकथेनुसार, आर्टेमिस देवीसाठी खास केक बनवले जात असत. हे केक जळत्या मशालींनी सजवले जात, जे चंद्राच्या प्रकाशाची प्रतिकृती तयार करत. ही कथा ऐकायला आकर्षक वाटते.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

पुरावा

या केक्सचा आणि आज आपल्याला माहीत असलेल्या वाढदिवसाच्या केक्सचा थेट संबंध असल्याचे सिद्ध करण्यासाठी इतिहासकारांकडे कोणताही ठोस पुरावा नाही.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

इतिहास

हा सिद्धांत लोकप्रिय असला तरी, सध्या त्याला इतिहासापेक्षा एक लोककथाच अधिक मानले जाते. ख्रिस्ती धर्माच्या आगमनानंतर वाढदिवस साजरा करण्याची परंपरा आणखी मागे पडली.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

महत्त्व

सुरुवातीच्या ख्रिस्ती धर्मात, वाढदिवस साजरे करण्याला फारसे महत्त्व दिले जात नव्हते. ख्रिस्ती धार्मिक दिनदर्शिकेत, बाप्तिस्मा, ईस्टर आणि संतांचे निधन यांसारख्या घटनांना वाढदिवसांपेक्षा अधिक महत्त्व होते.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

सन्मान

धार्मिक विधींमधून मेणबत्त्या पूर्णपणे नाहीशा झाल्या नाहीत. संतांचा सन्मान करण्यासाठी आणि इतर धार्मिक प्रसंगी चर्चमध्ये त्यांचा वापर सुरूच राहिला. अशाप्रकारे मेणबत्त्या टिकून राहिल्या पण केक काढून टाकण्यात आले.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

चित्र

कालांतराने हे चित्र बदलू लागले. मध्ययुगाच्या उत्तरार्धापर्यंत केक पुन्हा एकदा विशेष प्रसंगांशी जोडले गेले. त्या काळात फक्त श्रीमंत कुटुंबांनाच ते परवडत होते.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

प्रोटेस्टंट

मग १७ व्या शतकात युरोपमधील काही प्रोटेस्टंट प्रदेशांमध्ये लोकांच्या जीवनातील विशेष प्रसंगांना संतांच्या सणांपेक्षा अधिक महत्त्व मिळू लागले.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

संबंध

वाढदिवस, विवाह आणि बाप्तिस्मा हे समारंभ अधिक विशेष पद्धतीने साजरे केले जाऊ लागले. येथूनच वाढदिवस आणि केक यांच्यातील संबंध अधिक दृढ होऊ लागला.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

योहान क्रिस्टोफ वागेनझाइल

१६९१ मध्ये, जर्मन विद्वान योहान क्रिस्टोफ वागेनझाइल यांनी न्युरेमबर्ग शहराबद्दल लिहिताना मुलांच्या वाढदिवसाच्या केकचा उल्लेख केला.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal

लिखित संदर्भ

हा वाढदिवसाच्या केकसंबंधीचा सर्वात जुन्या लिखित संदर्भांपैकी एक मानला जातो. केकवर मेणबत्त्या लावण्याची परंपरा अजून प्रस्थापित झाली नव्हती.

Why Do We Put Candles on Birthday Cakes? Tradition Has an Ancient Connection

|

ESakal