नक्षल चळवळीदरम्यान पुरुषांची नसबंदी का करण्यात आली? जाणून घ्या खरं कारण...

Vrushal Karmarkar

नक्षलवादी

नक्षलवादी चळवळ अनेक दशकांपासून मध्य आणि पूर्व भारतातील दुर्गम, जंगलमय भागांमध्ये सक्रिय आहे.

Male sterilization during Emergency

|

ESakal

सशस्त्र संघर्ष

या चळवळीने आपले सदस्य सशस्त्र संघर्षासाठी पूर्णपणे समर्पित राहतील याची खात्री करण्यासाठी अत्यंत कठोर नियमांचे पालन केले.

Male sterilization during Emergency

|

ESakal

माओवादी

काही माओवादी गटांशी संबंधित सर्वात वादग्रस्त प्रथांपैकी एक म्हणजे पुरुष सदस्यांचे निर्बीजीकरण करणे. कौटुंबिक जबाबदाऱ्या चळवळीतील सहभागात अडथळा ठरू नयेत हे सुनिश्चित करणे हा यामागील उद्देश होता.

Male sterilization during Emergency

|

ESakal

पालक

माओवादी नेत्यांचा असा विश्वास होता की, जर लढवय्ये पालक झाले तर मुलांची काळजी घेण्यात त्यांचे लक्ष विचलित होईल.

Male sterilization during Emergency

|

ESakal

नक्षलवादी कमांडर

संघटनेला भीती होती की वडील झाल्यामुळे नक्षलवादी कमांडर किंवा लढवय्ये कौटुंबिक जबाबदाऱ्यांमध्ये अडकतील, ज्यामुळे त्यांची क्रांतिकारी भावना कमकुवत होईल.

Male sterilization during Emergency

|

ESakal

क्रांतिकारी कार्य

वरिष्ठ नेत्यांना पालकत्व हे क्रांतिकारी कार्यांपासून एक अडथळा वाटत होता. त्यांना भीती होती की, ज्या लढवय्यांना मुले आहेत. ते संघटनेच्या ध्येयांपेक्षा आपल्या कुटुंबाच्या सुरक्षिततेला आणि भविष्याला प्राधान्य देतील.

Male sterilization during Emergency

|

ESakal

चळवळ

इतकेच नव्हे तर, ते चळवळ सोडूनही जातील. नक्षलवादी कार्यकर्ते अनेकदा दुर्गम जंगलांमध्ये राहत असत आणि सुरक्षा दलांना टाळण्यासाठी सतत स्थलांतर करत असत.

Male sterilization during Emergency

|

ESakal

संगोपन

या परिस्थितीत वारंवार स्थलांतर, मर्यादित वैद्यकीय सुविधा आणि चकमकीचा सततचा धोका यांचा समावेश होता. अशा परिस्थितीत अर्भके आणि लहान मुलांचे संगोपन करणे अत्यंत कठीण मानले जात असे.

Male sterilization during Emergency

|

ESakal

नसबंदी

माजी कार्यकर्त्यांच्या अहवालांनुसार, संघटनेत विवाहासाठी कधीकधी नसबंदी ही एक पूर्वअट ठेवली जात असे.

Male sterilization during Emergency

|

ESakal

प्रक्रिया

काही प्रकरणांमध्ये, पुरुष सदस्यांना विवाहासाठी मान्यता मिळण्यापूर्वी ही प्रक्रिया पार पाडणे बंधनकारक होते. काहींच्या मते, संघटनेच्या धोरणांचा भाग म्हणून अविवाहित नवीन सदस्यांचीही नसबंदी केली जात असे.

Male sterilization during Emergency

|

ESakal