एकूण 27 परिणाम
जून 26, 2019
गुड मॉर्निंग, आज बुधवार... वर्किंग डे... दिवसभर कामात व्यस्त राहण्यापूर्वी आम्ही आपल्यासाठी महत्त्वाच्या घडामोडी घेऊन आलो आहोत. कामाला सुरवात करण्यापूर्वी तुम्ही आवर्जून वाचायला हवं, ते सगळं एका क्लिकवर आता उपलब्ध आहे. - सर्वांत आधी जाणून घ्या भविष्य, पंचांग आणि दिनविशेषजाणून घ्या आजचे भविष्य आणि...
जून 11, 2019
दिवस सुरू झाला आहे आणि रोजचं कामही आता सुरू होईलच.. कामात गुंग झालो, की काही महत्त्वाचं वाचायचं राहून जातं.. पण काळजी नको! कामाला सुरवात करण्यापूर्वी तुम्ही आवर्जून वाचायला हवं, ते सगळं एका क्लिकवर आता उपलब्ध आहे. - सर्वांत आधी जाणून घ्या भविष्य, पंचांग आणि दिनविशेषजाणून घ्या आजचे भविष्य आणि पंचांग...
जून 04, 2019
कामात गुंग झालो, की काही महत्त्वाचं वाचायचं राहून जातं.. पण काळजी नको! कामाला सुरवात करण्यापूर्वी तुम्ही आवर्जून वाचायला हवं, ते सगळं एका क्लिकवर आता उपलब्ध आहे. सर्वांत आधी जाणून घ्या भविष्य, पंचांग आणि दिनविशेष​ जाणून घ्या आजचे भविष्य आणि पंचांग : 4 जून - संपादकीयअग्रलेख : ‘अवजड’ झाले ओझे! ढिंग...
जून 01, 2019
आज शनिवार म्हणजेच विकएन्ड... आपल्याला आठवड्याच्या सुटीचे वेध लागले असले तरी आम्ही आपल्याला जगभरातील घडामोडीपासून दूर ठेवणार नाही. काही महत्त्वाचं वाचायचं राहून जाऊ नये याची काळजी आम्ही घेत आहोत! तुम्ही आवर्जून वाचायला हवं, ते सगळं एका क्लिकवर आता उपलब्ध आहे. - सर्वांत आधी जाणून घ्या भविष्य, पंचांग...
मे 28, 2019
दिवस सुरू झाला आहे आणि रोजचं कामही आता सुरू होईलच.. कामात गुंग झालो, की काही महत्त्वाचं वाचायचं राहून जातं.. पण काळजी नको! कामाला सुरवात करण्यापूर्वी तुम्ही आवर्जून वाचायला हवं, ते सगळं एका क्लिकवर आता उपलब्ध आहे. - सर्वांत आधी जाणून घ्या भविष्य, पंचांग आणि दिनविशेषजाणून घ्या आजचे भविष्य आणि पंचांग...
फेब्रुवारी 24, 2019
सत्तेच्या पेल्यातलं शिवसेना-भाजपमधलं "लिमिटेड वॉर' थेट "टोटल वॉर'मध्ये बदलणार काय, अशी शंका होती; पण मुळात या पक्षांतलं युद्ध हे वेगळंच होतं. ते लढलं जात होते ते तह करण्यासाठीच. जास्तीत जास्त पदरी पाडून घेणं हाच या युद्धाचा उद्देश होता. हा तह झाला हे खरं असलं, तरी ही तहस्थिती किती दिवस टिकते आणि...
नोव्हेंबर 04, 2018
जगभर महिलांना विविध हक्क आणि अधिकारप्राप्त करून घेण्यासाठी अगदी विसाव्या शतकाच्या मध्यापर्यंत झगडावं लागलं. असं असलं, तरी अनेक स्त्रियांनी गेल्या काही दशकांत अनेक क्षेत्रांत प्रचंड भरारी घेतली आहे. काही आपल्या देशाच्या सर्वोच्च स्थानी आरूढ झाल्या आहेत आणि आजही वैद्यक, यांत्रिकी, व्यापार, उद्योग आणि...
जून 01, 2018
ऱ्हाईन नदी काठाजवळच्या गावातली, बाराव्या-चौदाव्या शतकातली पेंटिंग्ज घरांच्या भिंतीवर चितारलेली आणि सातशे वर्षे जपलेली पाहता-पाहता अचानक जर्मनीच्या दौऱ्यात दोन दुर्मीळ गोष्टी पाहता आल्या. गटेनबर्ग म्युझियममध्ये तेराशे सालापासूनची जर्मन प्रिंटिंग हिस्टरी सांगणारा पहिला प्रिंटिंग प्रेस पाहता-पाहता...
जुलै 02, 2017
विज्ञानयुगात खनिजांचं महत्त्व अधोरेखित करण्याची गरज नसावी. खनिज व संबंधित पदार्थांबाबत सर्वंकष संशोधन करण्यासाठी सीएसआयआरनं १९६४ मध्ये प्रादेशिक संशोधन संस्थेच्या रूपानं ओरिसा राज्यात खनिज व पदार्थसंशोधन संस्थेची स्थापना केली. अलीकडं २००७ मध्ये या संस्थेची पुनर्रचना होऊन विस्तार झालेला आहे....
जून 18, 2017
तीर्थक्षेत्र काशी (वाराणसी) इथं भाजीपाल्यावर संशोधन करणारं एक विज्ञानक्षेत्र (भारतीय भाजीपाला संशोधन संस्था-आयआयव्हीआर) आहे. भारतीयांच्या आहारातल्या पोषक तत्त्वांच्या पूर्ततेचं आव्हान पूर्ण करण्याचं मुख्य ध्येय ठेवून १९७१ मध्ये इंडियन कौन्सिल ऑफ ॲग्रिकल्चर रीसर्चनं (आयसीएआर) ही संस्था स्थापन केली...
मे 21, 2017
रस्ते आणि त्यांच्यावरची वाहतूक हा सामाजिक, आर्थिक आणि तंत्रज्ञानाच्या प्रगतीसाठी अतिशय महत्त्वाचा विषय आहे, म्हणूनच १९५२ मध्ये दिल्ली इथं केंद्रीय रस्तेसंशोधन संस्थेची (सीआरआरआय) स्थापना करण्यात आली. गुणवत्तापूर्ण, दीर्घकाळ टिकणारे, सुरक्षित आणि परिपूर्ण क्षमतेनं वाहतूक करणारे रस्ते निर्माण...
मे 14, 2017
आपल्या देशात चर्मोद्योगाची मोठी परंपरा असून, सध्या जगातल्या चर्मनिर्यातीत आपला सहभाग १३ टक्के आहे. या विषयासाठीच्या संशोधनाचं महत्त्व ओळखूनच १९४८ मध्ये चेन्नई इथं चर्म अर्थात चामड्यावर संशोधन करण्यासाठी केंद्रीय चर्मसंशोधन संस्था (सीएलआरआय) स्थापन करण्यात आली. चर्मोद्योग म्हटल्यानंतर हा विषय फक्त...
मे 07, 2017
राष्ट्रीय वनस्पतीविषयक संशोधन संस्थेचा इतिहास १८ व्या शतकापासून सुरू होतो. तत्कालीन अयोध्येच्या नबाबानं लखनौमध्ये उभारलेल्या सिकंदरबागेचा उपयोग त्या वेळी संगीत, नृत्यकाम आणि काव्यमैफलींचा आनंद घेण्यासाठी करण्यात आला. याच बागेत १८५७ मधील बंडाच्या रणधुमाळीत दोन हजार भारतीय सैनिकांचं शिरकाण झालं....
एप्रिल 16, 2017
आपल्या देशात धार्मिक तीर्थक्षेत्रांच्या ठिकाणी गाईंची भरपूर मंदिरं आहेत. मात्र, गोवंशाचं संशोधन करणारं एक खास विज्ञानक्षेत्र दिल्लीच्या ईशान्येला ७० किलोमीटरवर मीरत (मेरठ) इथं आहे. या संस्थेचं कार्य भारतीय कृषी संशोधन परिषदेच्या अखत्यारीत चालतं. गोवंशाची उत्तमात उत्तम निर्मिती होण्यासाठी मूलभूत,...
एप्रिल 09, 2017
मध्य प्रदेशात भोपाळ इथं शेतीसंदर्भात केवळ मातीवर शास्त्रीय संशोधन करणारी भारतीय मृदा विज्ञान संस्था (आयआयएसएस) सन १९८८ मध्ये स्थापन झालेली आहे. भारतीय कृषी परिषदेच्या अंतर्गत या संस्थेचं कार्य चालतं. पर्यावरणरक्षण करत मातीची (मृदा) गुणवत्ता वाढवण्यासाठी पायाभूत आणि धोरणात्मक संशोधन करणं या मुख्य...
मार्च 26, 2017
भारतीय विज्ञानक्षेत्रांची ओळख करून घेताना पर्यावरण, वन आणि हवामानबदल मंत्रालय जाणून घेणंही आवश्‍यक ठरावं. कारण, या मंत्रालयाच्या अखत्यारीत येणाऱ्या अकादमी, महामंडळं, संशोधनसंस्था आणि अन्य विभागांची संख्या ६० पेक्षाही जास्त आहे. आज अत्यंत महत्त्वपूर्ण असलेल्या या मंत्रालयाची स्थापना १९८५ मध्ये झाली...
मार्च 19, 2017
आपल्या देशात जरी आधुनिक विज्ञान-तंत्रज्ञानाची सुरवात स्वातंत्र्यपूर्व काळात झाली असली, तरी विज्ञान व तंत्रज्ञानासाठी स्वतंत्र मंत्रालय निर्माण होण्यासाठी १९७१ च्या मे महिन्याची २१ तारीख उजाडावी लागली. या मंत्रालयासाठी पुढील जबाबदाऱ्या निश्‍चित करण्यात आल्या आहेत - देशासाठी विज्ञान-तंत्रज्ञानाची...
मार्च 12, 2017
अनुक्रमे १९४६ आणि १९५६ मध्ये स्थापन झालेल्या केंद्रीय इंधन-संशोधन संस्था आणि केंद्रीय खणीकर्म संशोधन संस्था यांचं एकत्रीकरण म्हणजे केंद्रीय खणीकर्म आणि इंधन-संशोधन संस्था (सीआयएमएफआर). या संस्थेचं कार्य विज्ञान व औद्योगिक संशोधन परिषदेच्या अखत्यारीत चालतं. इंधन-पदार्थांसंदर्भात खणन विज्ञान-...
मार्च 05, 2017
काच आणि मृत्तिका (सिरॅमिक) विज्ञान-तंत्रज्ञानाचं महत्त्व व्यापक स्वरूपाचं आहे. सन १९५० पर्यंत आपल्या देशात फक्त साध्या काचांचं मर्यादित उत्पादन होत असे. या विषयक्षेत्रातल्या आधुनिक तंत्रज्ञानाबाबत परकीय मदतीची आवश्‍यकता ओळखून सीएसआयआरनं देश स्वतंत्र होण्याच्या आधीच १९४४ ला मर्यादित स्वरूपात ‘...
फेब्रुवारी 26, 2017
ॲल्युमिनियम हा धातू हलकेपणा, वजनाच्या तुलनेत बळकटपणा, गंजप्रतिबंधक आणि विद्युत आणि उष्णतेसाठी उच्च संवाहकता आदी गुणवैशिष्ट्यांमुळं दैनंदिन व्यवहार ते उद्योगव्यवसायाच्या अनुषंगानं असंख्य साधनं-उपकरणांसाठी उपयोगात येणारा आहे. अनेक मिश्र धातूंच्या निर्मितीसाठी उपयोगात येणाऱ्या ॲल्युमिनियमच्या सर्वंकष...