संतोष कानडे
माणसाच्या जन्मतारखेवरुन त्यांच्या भविष्याविषयी, भूतकाळाविषयी, स्वभावाविषयी माहिती कळते, असा दावा केला जातो.
तसंच ज्योतिषशास्त्राच्या काही परंपरांमध्ये प्राण्यांची जन्मतारीख, वेळ आणि राशीचा आधार घेतला जातो.
यावरून प्राण्याचा स्वभाव, नशीब किंवा भविष्यातील घटनांचा अंदाज लावण्याचे दावे केले जातात.
मात्र अशा ज्योतिषीय अंदाजांना वैज्ञानिक आधार असल्याचे ठोस पुरावे उपलब्ध नाहीत.
प्राण्याच्या वर्तनावर त्याची जात, आनुवंशिकता, संगोपन आणि आजूबाजूचे वातावरण यांचा मोठा प्रभाव असतो.
जन्माचा ऋतू आणि त्या काळातील हवामान यामुळेही काही प्राण्यांच्या वाढीवर परिणाम होऊ शकतो.
उदाहरणार्थ, तापमान आणि अन्नाची उपलब्धता यांचा प्राण्यांच्या विकासावर परिणाम होऊ शकतो.
मात्र हे परिणाम ज्योतिषामुळे नव्हे, तर जैविक आणि पर्यावरणीय कारणांमुळे होतात.
त्यामुळे जन्मतारखेवरून प्राण्याचे संपूर्ण भविष्य निश्चितपणे सांगता येते, असे म्हणणे योग्य ठरणार नाही.
ही पद्धत प्रामुख्याने ज्योतिषीय किंवा पारंपरिक मान्यता म्हणून पाहणे अधिक योग्य आहे.