सकाळ डिजिटल टीम
गौरी गणपती सणाची सुरुवात कशी झाली आणि काय आहे या सणाचा इतिहास जाणून घ्या.
गणेश चतुर्थीच्या दोन दिवसांनी गौरींचे आगमन होते. अशी मान्यता आहे की, गणपती त्याच्या आई-वडिलांना भेटण्यासाठी पृथ्वीवर येतो आणि त्यानंतर दोन दिवसांनी त्याची आई गौरी (पार्वती) त्याला आपल्यासोबत माहेरी घेऊन येते.
गौरींना माहेरवाशीण मानले जाते. या तीन दिवसांच्या सणात त्यांच्या आगमनापासून निरोपापर्यंत त्यांची विशेष पूजा, आरती आणि पारंपरिक पदार्थांनी त्यांना मान दिला जातो.
एका पौराणिक कथेनुसार, एकदा शिव आणि गणेश यांच्यात झालेल्या भांडणामुळे पार्वती संतापली. तेव्हा सर्व देवतांनी तिला शांत करण्यासाठी तिची पूजा केली. पार्वती शांत झाल्यावर तिने सर्वांना आशीर्वाद दिला आणि तेव्हापासून गौरी पूजेची सुरुवात झाली असे मानले जाते.
हा सण प्रामुख्याने शेतीशी संबंधित आहे. शेतकऱ्यांच्या जीवनात पावसाचे पाणी आणि नवीन पिकांचे आगमन हे आनंदाचे प्रतीक मानले जाते. गौरींचे आगमन हे समृद्धी आणि सुबत्तेचे प्रतीक आहे.
पूर्वी गौरींसाठी नदी, तलाव किंवा शेतातून खड्याच्या रूपात मूर्ती आणल्या जात. या मूर्तींना 'गौरी' मानून त्यांची पूजा केली जाई. यामुळे पर्यावरणाचे रक्षण करण्याचा संदेशही दिला जातो.
गौरींच्या स्वागतासाठी खास १६ भाज्यांपासून बनवलेली भाजी, १६ प्रकारची फळे, तसेच लाडू, करंज्या असे अनेक पारंपरिक पदार्थ तयार केले जातात. यामुळे घरातील अन्न-पदार्थांमध्ये वैविध्य येते.
गौरींची पूजा करताना पारंपरिक मुहूर्तांना महत्त्व दिले जाते. यामुळे प्रत्येक कुटुंबात गौरींचे आगमन, पूजा आणि विसर्जनाच्या वेळा पाळल्या जातात.
गौरींच्या आगमनानंतर, त्यांना धान्याच्या राशीवर बसवले जाते. हे नवीन पिकांच्या आगमनाचे आणि शेतीत भरभराटीचे प्रतीक मानले जाते.