कधी फक्त राजांचे अन्न असलेली 'नान रोटी' सामान्यांच्या ताटात कशी आली? वाचा रोचक इतिहास

नान

आज नान हे जेवणाच्या टेबलांवर, रेस्टॉरंट मेनूमध्ये आणि अगदी जागतिक फ्यूजन पाककृतींमध्येही एक सामान्य पदार्थ आहे. पण शतकांपूर्वी, ही मऊ, मऊ नान राजघराण्याचे प्रतीक होती.

स्वयंपाकघर

ती फक्त राजे, श्रेष्ठी आणि सम्राटांसाठी तयार केली जात असे. राजवाड्यांच्या स्वयंपाकघरांपासून रस्त्याच्या कडेला असलेल्या भोजनालयांपर्यंत आणि आंतरराष्ट्रीय रेस्टॉरंट्सपर्यंत ही कशी पोहोचली?

इतिहास

नानचा सर्वात जुना लिखित इतिहास सुमारे १३०० इसवी सनाचा आहे. इंडो-पर्शियन कवी अमीर खुसरो यांनी लिहिले की, नानचे दोन प्रकार होते: नान-ए-तनुक आणि नान-ए-तंदूरी.

मुहम्मद बिन तुघलक

अलाउद्दीन खिलजी आणि मुहम्मद बिन तुघलक यांच्या काळातील दरबारी जीवनाचे वर्णन करणारे इंडो-पर्शियन कवी अमीर खुसरो यांनी नानचा उल्लेख दरबारात वाढल्या जाणाऱ्या लक्झरी ब्रेड म्हणून केला.

नान-ए-तंदूरी

नान-ए-तनुक ही पातळ आणि नाजूक ब्रेड होती. तर नान-ए-तंदूरी जाड आणि मऊ होती. ओव्हनमध्ये बेक केली जात असे. त्यावेळी नान पीठ आणि यीस्टपासून बनवले जात असे.

महागडे घटक

जे दुर्मिळ आणि महागडे घटक होते. मुघल साम्राज्याच्या काळात नानची खऱ्या अर्थाने भरभराट झाली. मुघल सम्राटांनी नानला एका कलाप्रकारात रूपांतरित केले.

प्रमुख पदार्थ

ते कबाब, किसलेले मांस आणि समृद्ध मांसाच्या ग्रेव्हीसह दिले जात असे. अकबराच्या कारकिर्दीतील ऐतिहासिक नोंदी जसे की ऐन-ए-अकबरी, नानला शाही स्वयंपाकघरात एक प्रमुख पदार्थ म्हणून उल्लेख करतात.

महत्त्वाचा टप्पा

शाही स्वयंपाकींनी किण्वन आणि पिकवण्याच्या तंत्रांची काळजीपूर्वक देखभाल केली आणि त्यांचे बारकाईने पालन केले. नानच्या इतिहासात एक महत्त्वाचा टप्पा तंदूरच्या वापराने आला.

मातीचे ओव्हन

हे मातीचे ओव्हन होते जे अत्यंत उच्च उष्णता निर्माण करण्यास सक्षम होते. तंदूरने नानला त्याचा विशिष्ट धुरकट सुगंध, फोडांचा पृष्ठभाग आणि मऊ आतील भाग दिला.

नान राजेशाही

तंदूर हळूहळू राजवाड्यांपासून शहरांमध्ये पसरत असताना नान राजेशाही सीमांच्या पलीकडे विस्तारू लागला. १८ व्या आणि १९ व्या शतकापर्यंत, ढाब्यात आणि स्थानिक भोजनालयांमध्ये नान दिसू लागले.

उपलब्ध

१९४७ च्या फाळणीनंतर, पंजाब आणि आसपासच्या भागातील स्थलांतरितांनी तंदूर बनवण्याची कला संपूर्ण भारतात पसरवली. तिथून, नान सर्वत्र उपलब्ध होऊ लागले.

कॅलेंडरमध्ये दिवस, महिना आणि वर्ष कसे निवडले गेले? जाणून घ्या...