१०० वर्षांपूर्वी दिवाळी कशी साजरी केली जात होती?

पणत्या –

१०० वर्षांपूर्वी दिवाळीत घरोघरी मातीच्या पणत्या लावल्या जात असत. तेलाच्या दिव्यांनी घराचा प्रत्येक कोपरा उजळून निघत असे.

अभ्यंगस्नान –

दिवाळीच्या पहाटे लवकर उठून गरम पाण्याने अभ्यंगस्नान केले जात असे. अंगाला सुगंधी तेल आणि नैसर्गिक उटणे लावण्याची परंपरा होती.

फराळ –

चकली, करंजी, लाडू, कडबोळी असे सर्व पदार्थ घरीच बनवले जात असत. कुटुंबातील सर्वजण एकत्र येऊन फराळाची तयारी करत असत.

रांगोळी –

घराच्या अंगणात तांदळाचे पीठ, नैसर्गिक रंग आणि फुलांच्या पाकळ्यांनी सुंदर रांगोळ्या काढल्या जात असत.

किल्ले –

दिवाळीत लहान मुले मातीचे किल्ले तयार करत असत. त्यावर मावळे, तोफा आणि छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या स्वराज्याची प्रतिकृती उभारली जात असे.

पूजन –

लक्ष्मीपूजनाच्या दिवशी घरातील धनधान्य, दागिने आणि व्यापारातील हिशोबाच्या वह्यांची विधिवत पूजा केली जात असे.

पाडवा –

दिवाळी पाडव्याला व्यापारी नवीन हिशोबाच्या वह्या सुरू करत असत. स्वस्तिक काढून नव्या आर्थिक वर्षाची सुरुवात केली जात असे.

फटाके –

फटाक्यांचे प्रमाण अत्यंत कमी होते. भुईचक्र, फुलबाज्या आणि सुरसुरी यांसारख्या साध्या फटाक्यांनी मुले आनंद साजरा करत असत.

भेटीगाठी –

दिवाळीच्या निमित्ताने नातेवाईक, शेजारी आणि मित्रमंडळी एकमेकांच्या घरी जाऊन शुभेच्छा देत असत. सणाचा आनंद एकत्र साजरा केला जात असे.

आनंद –

दिवाळीचा आनंद महागड्या वस्तूंमध्ये नव्हता, तर मातीच्या दिव्यांच्या प्रकाशात, घरगुती फराळात, कुटुंबाच्या सहवासात आणि आपुलकीच्या नात्यांमध्ये सामावलेला होता.

साताऱ्यातलं एक गाव जिथं रात्री सात नंतर कोणीच घराबाहेर पडत नाही?