विमान हवेत १ डिग्री जरी भरकटलं तरी कंपनीचं किती आणि का नुकसान होतं? उड्डाण व्यवस्थेचं रहस्य

वैमानिक

वैमानिकाने विमानाला त्याच्या नियोजित मार्गापासून १ अंशाने जरी विचलित केले तर ही वरवर पाहता छोटी वाटणारी मानवी किंवा तांत्रिक चूक संपूर्ण विमान कंपनीसाठी प्रचंड आर्थिक नुकसानीस कारणीभूत ठरते.

लाखो रुपयांचा फटका

केवळ १ अंशाचे हे किरकोळ विचलन लांब पल्ल्याच्या उड्डाणांमध्ये विमानाला त्याच्या गंतव्यस्थानापासून शेकडो किलोमीटर दूर पाठवू शकते. ज्यामुळे कंपन्यांना काही सेकंदात लाखो रुपयांचा फटका बसतो.

१ मध्ये ६० नियम

विमानचालन मार्गदर्शनामध्ये, हे विचलन समजून घेण्यासाठी '१ मध्ये ६०' हा नियम वापरला जातो. या गणितीय नियमानुसार, जर एखादे विमान आपल्या मार्गापासून फक्त १ अंशाने विचलित झाले.

६० मैल प्रवास

त्या दिशेने ६० मैल प्रवास केला, तर ते आपल्या मुख्य मार्गापासून पूर्ण एक मैल विचलित झालेले असते. लांब पल्ल्याच्या आंतरराष्ट्रीय उड्डाणांमध्ये, जिथे विमाने हजारो मैलांचा प्रवास करतात.

अतिरिक्त इंधन वापर

तिथे १ अंशाची ही सुरुवातीची चूक प्रवासाच्या अखेरीस विमानाला लक्षणीयरीत्या विचलित करू शकते. या विचलनामुळे कंपन्यांना होणाऱ्या नुकसानीचा सर्वात मोठा स्रोत म्हणजे अतिरिक्त इंधन वापर.

१ अंश

जेव्हा विमान मार्गावरून १ अंशाने जरी भरकटते, तेव्हा वैमानिकाला ते पुन्हा योग्य मार्गावर आणण्यासाठी विमान पुन्हा वळवावे लागते.

किलोमीटरचा प्रवास

या दुरुस्ती प्रक्रियेसाठी विमानाला शेकडो किलोमीटरचा प्रवास करावा लागतो, ज्यामुळे टनभर मौल्यवान एव्हिएशन टर्बाइन इंधन जळते. महागड्या एव्हिएशन इंधनामुळे कंपनीचा परिचालन खर्च थेट वाढतो.

ओव्हरफ्लाइट फी

जेव्हा एखादे आंतरराष्ट्रीय विमान हवेत असते, तेव्हा ते अनेक देशांच्या सीमा ओलांडते. विमान कंपन्यांना त्या देशांना लक्षणीय 'ओव्हरफ्लाइट फी' किंवा 'एअरस्पेस फी' द्यावी लागते.

उड्डाण

जर एखादे विमान मार्ग बदलून जास्त विमान भाडे असलेल्या देशाच्या हवाई क्षेत्रात शिरले किंवा एखाद्या देशावरून निर्धारित अंतरापेक्षा जास्त अंतरासाठी उड्डाण केले.

नेव्हिगेशन टॅक्स

तर विमान कंपनीवर 'नेव्हिगेशन टॅक्स'च्या स्वरूपात लाखो रुपयांचा अतिरिक्त आर्थिक भार पडतो. हवाई वाहतूक नियंत्रण आकाशातील प्रत्येक विमानाला एक विशिष्ट वेळ आणि उंची नेमून देते.

एटीसी

मार्गात थोडासा बदल झाल्यासही विमान इतर विमानांच्या गर्दीत अडकू शकते. अशा परिस्थितीत, सुरक्षिततेच्या कारणास्तव एटीसी वैमानिकाला हवेतच घिरट्या घालण्याची सूचना देते.

कनेक्टिंग फ्लाइट्स

यामुळे उड्डाणाचा वेळ वाढतो, सर्व कनेक्टिंग फ्लाइट्सच्या वेळापत्रकात व्यत्यय येतो आणि एअरलाइनला मोठा दंड भरावा लागतो.

भरपाई

एकदा विमानाचा मार्ग बदलल्यास एअरलाइनला नवीन विमानतळावरील निवास, भोजन आणि इतर खर्चांसहित प्रवाशांना नुकसान भरपाई द्यावी लागते, ज्यासाठी लाखो रुपये खर्च येतो.

'बीटिंग रिट्रीट' भारत-चीन किंवा बांगलादेश सीमेवर का होत नाही? जाणून घ्या कारण..