जमिनीवर पडलेलं अन्न ५ सेकंदांत उचललं तर खाऊ शकतो का? जाणून घ्या '५ सेकंद नियमा'चं सत्य...

५-सेकंदांचा नियम

लहानपणापासून आपण सर्वांनी ऐकले आहे की, जर अन्न जमिनीवर पडले आणि ५ सेकंदांच्या आत उचलले, तर ते खाण्यायोग्य राहते. याला ५-सेकंदांचा नियम म्हणतात.

वैज्ञानिक नियम

जवळजवळ प्रत्येक घरात, कमी-अधिक प्रमाणात गंमतीने तर गांभीर्याने याचे पालन केले जाते. पण हा खरोखरच एक वैज्ञानिक नियम आहे, की ही केवळ एक जुनी सवय आणि अंधश्रद्धा आहे?

रटगर्स विद्यापीठ

रटगर्स विद्यापीठातील शास्त्रज्ञांनी या विषयाचा सखोल अभ्यास केला. एक मोठा प्रयोग केला. त्यांनी स्टेनलेस स्टील, सिरॅमिक टाइल, लाकूड आणि कार्पेट या चार वेगवेगळ्या पृष्ठभागांवर टरबूज, ब्रेड, बटर लावलेला ब्रेड आणि गमी कँडी यांसारख्या वस्तू टाकल्या.

संशोधन

या संशोधनातून हे स्पष्टपणे दिसून आले की, अन्न जमिनीवर जितका जास्त वेळ राहते, तितके जास्त जिवाणू त्यावर जमा होतात.

निराधार

याचा अर्थ असा की, वेळेची भूमिका निश्चितच आहे, परंतु केवळ वेळ संपूर्ण सत्य सांगत नाही. दुसऱ्या शब्दांत सांगायचे तर, हा ५-सेकंदांचा आकडा पूर्णपणे निराधार नाही, पण तो संपूर्ण सत्यही सांगत नाही.

रंजक तथ्य

या संशोधनातून आणखी एक अतिशय रंजक तथ्य समोर आले. ज्याकडे विशेष लक्ष देण्याची गरज आहे. शास्त्रज्ञांच्या मते, जिवाणूंचे अन्नामध्ये संक्रमण हे मोठ्या प्रमाणावर अन्नातील आर्द्रतेच्या प्रमाणावर अवलंबून असते.

आर्द्रतेचा वापर

जिवाणूंना पाय नसल्यामुळे, ते आर्द्रतेचा वापर करून एका ठिकाणाहून दुसऱ्या ठिकाणी प्रवास करतात. त्यामुळे अन्न जितके जास्त ओले असेल, तितकाच त्यावर जिवाणू जमा होण्याचा धोका जास्त असतो.

जिवाणू

याचा अर्थ असा की, जर तुम्ही फरशीवर एखादे कोरडे बिस्किट किंवा पापड टाकले, तर टरबूज किंवा दही यांसारख्या ओल्या खाद्यपदार्थाच्या तुलनेत त्यावर जिवाणू जमा होण्याची शक्यता खूपच कमी असते.

फरशी

शिवाय, पृष्ठभागाचा प्रकार देखील महत्त्वाचा असतो. आश्चर्यकारकपणे असे आढळून आले की फरशी आणि स्टीलच्या तुलनेत कार्पेटवरून जिवाणू पसरण्याचा दर खूपच कमी होता.

अन्न

सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे, इतर अनेक अभ्यासांमधून हे देखील दिसून आले आहे की, पृष्ठभागाच्या संपर्कात येताच जिवाणू अन्नाला जवळजवळ त्वरित चिकटू शकतात.

सुरक्षित

याचा अर्थ असा की, केवळ पाच सेकंदांच्या आत अन्न उचलल्याने ते पूर्णपणे सुरक्षित होत नाही.

फरशी

तज्ज्ञ असेही सांगतात की, फरशीवरील जिवाणू हे आपल्या मोबाईल फोन, दाराच्या कड्या आणि हातांवर आढळणाऱ्या जिवाणूंसारखेच असतात. त्यामुळे केवळ फरशीबद्दलच अती चिंता करणे योग्य नाही.

राजस्थानातील अनोखे मंदिर; जिथे देवाऐवजी बुलेट बाईकची होते पूजा