संतोष कानडे
आयुर्वेदात मांसाहाराला पूर्णपणे निषिद्ध मानलेले नाही; उलट काही परिस्थितींमध्ये तो उपयुक्त आहार मानला आहे.
काही ग्रंथांमध्ये विविध प्राण्यांच्या मांसाचे गुणधर्म आणि त्यांचे औषधी उपयोग वर्णन केले आहेत.
अशक्तपणा, वजन कमी होणे, गंभीर आजारातून बरे होणे किंवा शरीराची ताकद वाढवण्यासाठी काही प्रकारचे मांस योग्य असल्याचे नमूद आहे.
मात्र प्रत्येक व्यक्तीची प्रकृती म्हणजे वात, पित्त, कफ, वय, ऋतू आणि पचनशक्ती पाहूनच मांसाहार करावा, असे आयुर्वेद सांगतो.
अति प्रमाणात, वारंवार किंवा अपचन असताना मांसाहार केल्यास पचनावर ताण येऊन त्रास होऊ शकतो.
शिळे, दूषित किंवा अर्धवट शिजलेले मांस खाणे आयुर्वेदात टाळण्याचा सल्ला दिला आहे.
मांसाहार नेहमी ताजा, स्वच्छ आणि योग्य प्रकारे शिजवलेला असावा, यावर विशेष भर दिला आहे.
आयुर्वेदात मांसासोबत काही विरुद्ध अन्नपदार्थांचे सेवन टाळावे, असेही सांगितले आहे.
निरोगी व्यक्तींनी मांसाहार मर्यादित प्रमाणात आणि संतुलित आहाराचा भाग म्हणून घ्यावा, असा आयुर्वेदाचा दृष्टिकोन आहे.
त्यामुळे आयुर्वेद नॉनव्हेजला विरोध करत नाही, पण योग्य व्यक्ती, योग्य प्रमाण, योग्य वेळ आणि योग्य पद्धतीने सेवन करण्यावर भर देतो.