केरळ ते काश्मीर... मान्सूनचा भारतातील प्रवास मार्ग नेमका कसा आहे? जाणून घ्या...

मान्सूनचे आगमन

भारतात मान्सूनचे आगमन ही वर्षातील सर्वात उत्सुकतेने वाट पाहिली जाणारी हवामान घटना आहे. तो कडक उन्हापासून दिलासा देतो. देशभरातील शेतीसाठी पायाभरणी करतो.

अंदमान आणि निकोबार बेटे

दरवर्षी, नैऋत्य मान्सून प्रथम अंदमान आणि निकोबार बेटांवर पोहोचतो आणि नंतर केरळच्या किनारपट्टीमार्गे मुख्य भारतात प्रवेश करतो.

मान्सून हंगाम

नैऋत्य मान्सून साधारणपणे दरवर्षी २० मे च्या सुमारास अंदमान आणि निकोबार बेटांवर प्रथम दाखल होतो, ज्यामुळे भारतातील मान्सून हंगामाची सुरुवात होते.

केरळ किनारपट्टी

साधारणपणे १ जूनपर्यंत मान्सून केरळच्या किनारपट्टीच्या भागात पोहोचतो. हिंद महासागरातून येणारे बाष्पयुक्त वारे पश्चिम घाटावर आदळतात.

सुरुवात

ज्यामुळे मुसळधार पाऊस पडतो. संपूर्ण भारतात पावसाळ्याची अधिकृत सुरुवात होते. केरळमध्ये प्रवेश केल्यानंतर भारताच्या भौगोलिक रचनेमुळे मान्सून दोन शाखांमध्ये विभागला जातो.

उपसागराची शाखा

अरबी समुद्राची शाखा आणि बंगालच्या उपसागराची शाखा. या दोन्ही शाखा वेगवेगळ्या दिशांना वाहतात.

अरबी समुद्राची शाखा

अरबी समुद्राची शाखा भारताच्या पश्चिम किनारपट्टीवरून वेगाने पुढे सरकत असून सुमारे ५ जूनपर्यंत कर्नाटक आणि गोव्यात १० जूनपर्यंत मुंबईत आणि जूनच्या मध्यापर्यंत गुजरात आणि मध्य प्रदेशात पोहोचेल.

ईशान्य भारत

बंगालच्या उपसागराची शाखा सर्वप्रथम ५ जूनच्या सुमारास ईशान्य भारतात पोहोचते. यामध्ये आसाम आणि मेघालयचा समावेश आहे.

पंजाब

त्यानंतर ती पश्चिम बंगाल, बिहार, झारखंड आणि उत्तर प्रदेशच्या दिशेने पुढे सरकते. अखेरीस जून महिन्याच्या अखेरपर्यंत ती दिल्ली, हरियाणा आणि पंजाबमध्ये पोहोचते.

जैसलमेर

पश्चिम राजस्थान हा सहसा भारतातील मान्सूनचे आगमन होणाऱ्या शेवटच्या प्रदेशांपैकी एक आहे. जयपूर आणि जैसलमेरसारख्या शहरांमध्ये साधारणपणे ५ जुलै ते १५ जुलै दरम्यान मान्सूनचे आगमन होते.

स्टेशन मास्तर आणि यार्ड मास्तर यांच्यात फरक काय? जाणून घ्या...