Sandip Kapde
छत्रपती शिवाजी महाराजांची रत्नजडीत लेखणी आणि दौत मिरज येथे असल्याची ऐतिहासिक माहिती उपलब्ध असून त्याचे महत्त्व आजही संशोधकांसाठी मोठे आहे. (पेनाचा फोटो शेवट्या स्लाईडमध्ये आहे)
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
ही सुवर्णजडित लेखणी सुमारे शंभर तोळे वजनाची असून त्यावर अस्सल पाचू आणि माणिक जडवलेले आहेत.
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
या लेखणीची सुमारे ८० वर्षांपूर्वीची दोन अस्सल छायाचित्रे आणि त्यासंबंधी कागदपत्रे इतिहास अभ्यासक मानसिंगराव कुमठेकर यांच्याकडे जतन केलेली आहेत.
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
या कलमदानाचे एक जुने छायाचित्र मिरजेतील छायाचित्रकार रणधीर मोरे यांचे आजोबा हरिभाऊ मोरे यांच्या संग्रहात आढळते.
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
दुसरे छायाचित्र १९३५ साली तयार करण्यात आलेल्या ‘मिरज अल्बम’मध्ये नोंदवले गेले असून त्यात या रत्नजडीत लेखणीची माहिती दिली आहे.
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
हा अल्बम तत्कालीन मिरज संस्थानचे अधिपती गंगाधरराव बाळासाहेब पटवर्धन यांच्या कन्या लक्ष्मीबाई मुजुमदार यांनी संकलित केला होता.
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
या लेखणीबाबत माहिती देताना ती सातारा येथे झालेल्या एका लिलावातून विकत घेतल्याचा उल्लेख आढळतो.
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
मिरज येथील वासुदेव नाईक नरगुंदे यांनी ही लेखणी त्या लिलावातून खरेदी केली होती.
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
यानंतर नरगुंदे यांच्याकडून श्रीमंत गंगाधरराव पटवर्धन यांनी ती लेखणी विकत घेतली.
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
स्वराज्य संस्थापकांच्या स्मरणार्थ ही मौल्यवान वस्तू जतन करून ठेवण्यात आल्याचे नमूद करण्यात आले आहे.
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
सन १९४७ मधील एका कागदपत्रात मिरज संस्थानातील मौल्यवान वस्तूंच्या यादीत या जडावाच्या सोन्याच्या कलमदानाचा उल्लेख आहे.
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
“श्रीशिवरायाचे रत्नजडित कलमदान” या विषयावर लक्ष्मीबाई मुजुमदार यांनी १९३५ मध्ये सह्याद्री मासिकात माहिती प्रसिद्ध केली होती.
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
सुरुवातीला हे कलमदान लिलावात २८०० रुपयांना विकत घेतल्याची नोंद त्या लेखात आढळते.
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
श्रीमंत बाळासाहेब मिरजकर यांनी त्याचे ऐतिहासिक महत्त्व ओळखून अधिक पैसे देत ते जतन करण्याचा निर्णय घेतला.
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
दौत आणि जुन्या पद्धतीचे कलमदान एकमेकांना जोडलेले असून त्यावर मौल्यवान पाचू आणि माणके जडवलेली असल्यामुळे ते अत्यंत अद्वितीय मानले जाते.
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
ही माहिती कागदपत्रे, जुन्या छायाचित्रे, संशोधन नोंदी आणि उपलब्ध स्रोतांवर आधारित आहे. या माहितीची अचूकता तपासण्यासाठी संशोधन आवश्यक असू शकते. उद्देश उपलब्ध माहिती वाचकांपर्यंत पोहोचवणे हा असून कोणताही ठाम ऐतिहासिक दावा करण्याचा हेतू नाही.
Chhatrapati Shivaji Maharaj’s Pen Still Exists
esakal
सकाळ+ चे सदस्य व्हा
ब्रेक घ्या, डोकं चालवा, कोडे सोडवा!
शॉपिंगसाठी 'सकाळ प्राईम डील्स'च्या भन्नाट ऑफर्स पाहण्यासाठी क्लिक करा.
Read latest Marathi news, Watch Live Streaming on Esakal and Maharashtra News. Breaking news from India, Pune, Mumbai. Get the Politics, Entertainment, Sports, Lifestyle, Jobs, and Education updates, मराठी ताज्या बातम्या, मराठी ब्रेकिंग न्यूज, मराठी ताज्या घडामोडी. And Live taja batmya on Esakal Mobile App. Download the Esakal Marathi news Channel app for Android and IOS.
400-Year Mystery Solved: Shivaji’s Close Aide’s Tomb Found
esakal