India Russia BrahMos Deal : भारत रशियाला ब्रह्मोस क्षेपणास्त्रे विकण्याच्या विचारात आहे. हा दोन दीर्घकालीन सामरिक मित्र देशांमधील भूमिकेतील एक मोठा बदल आहे, कारण आतापर्यंत भारत रशियाकडून शस्त्रे घेत असे.

दोन्ही देशांनी एकत्रितपणे हे अतिविध्वंसक अस्त्र विकसित केले आहे. ब्रह्मोस एरोस्पेसचे सीईओ आणि एमडी अतुल दिनकर राणे यांच्या मते, त्यांची कंपनी रशियाकडे हवेतून प्रक्षेपित केलेल्या ब्रह्मोस सुपरसॉनिक क्रूझ क्षेपणास्त्रासाठी संभाव्य बाजारपेठ म्हणून पाहते. रशियाकडे सध्या या पातळीचे कोणतेही शस्त्र नाही, असा दावा त्यांनी केला.

ते म्हणाले की जर रशियाने ते आधी विकत घेतले असते तर त्यांच्याकडे सध्याच्या परिस्थितीत (युक्रेन युद्ध) वापरण्यासारख्या बर्‍याच गोष्टी मिळाल्या असत्या. "युरोपमध्ये जे काही चालले आहे ते संपल्यानंतर आम्हाला रशियाकडून काही ऑर्डर मिळू शकतात, विशेषत: एअर-लाँच ब्रह्मोससाठी."

ते म्हणाले की ब्राह्मोसचा वापर रशिया आपल्या P-800 Onyx क्षेपणास्त्राप्रमाणे करू शकते. पी-800 हे ब्रह्मोसच्या आधी सोव्हिएत काळात बांधले गेले होते. P-800 हे जहाजविरोधी क्षेपणास्त्र म्हणून डिझाइन केलेले आहे आणि सीरिया आणि युक्रेनमधील जमिनीवरील लक्ष्य टिपण्यासाठी वापरले गेले.

रशिया पुढील समस्या

ब्रह्मोस आणि ओनिक्सची कामगिरी जवळपास सारखीच आहे. कमी निधी, भ्रष्टाचार, बांधकामात विलंब आणि पाश्चात्य निर्बंधांमुळे रशियाच्या संरक्षण उद्योगातील समस्या यामुळे रशियाला भारताकडून ब्रह्मोस खरेदी करावे लागू शकतात.

रशियाने युक्रेनमध्ये ब्रह्मोसचा वापर केल्यास, क्षेपणास्त्राचा मुकाबला करण्यासाठी पाश्चिमात्य देशांकडे समतुल्य शस्त्र राहणार नाही. वेस्टचे क्रूझ क्षेपणास्त्र स्टॉर्म शॅडो हे सबसोनिक डिझाइनचे आहे, जे हवाई संरक्षणात प्रवेश करण्यासाठी स्टिल्थ आणि मॅन्युव्हरेबिलिटीचा फायदा घेते.

रशियाच्या क्षेपणास्त्राची खराब कामगिरी

पण युक्रेन युद्धात ब्रह्मोसचा कोणताही सामरिक प्रभाव पडू शकत नाही. यामुळे पाश्चात्य देशांना युक्रेनला आणखी घातक शस्त्रे पुरवण्यास प्रवृत्त केले असते. रशियाच्या किंजल क्षेपणास्त्राची युक्रेनमध्ये खराब कामगिरी दिसून आली आहे, त्यामुळे रशियाला भारताकडून ब्रह्मोस खरेदी करण्यास भाग पडू शकते.

मॉडर्न वॉर इन्स्टिट्यूटच्या एका लेखानुसार, किंजल क्षेपणास्त्रामध्ये घन इंधन असलेल्या रॉकेट मोटरचा वापर केला जातो ज्याला उड्डाण करताना वेग कमी करता येत नाही किंवा गोळीबार करता येत नाही.