Anil Chauhan : ... म्हणून भारताने तिबेट चीनला दिला; सरसेनाध्यक्ष चौहान यांनी मांडली ‘पंचशील’ची पार्श्वभूमी

नवी दिल्ली - ‘भारताने १९५४ मध्ये तिबेटला चीनचा भाग म्हणून मान्यता देत पंचशील करारावर स्वाक्षरी केली होती. या औपचारिक करारामुळे उत्तर सीमांचा प्रश्न सुटला, असे भारताला वाटले होते,’’ असे मत सरसेनाध्यक्ष जनरल अनिल चौहान यांनी आज उत्तराखंडमधील डेहराडून येथील कार्यक्रमामध्ये बोलताना मांडले. .जनरल चौहान म्हणाले की, ‘हा करार केवळ व्यापारासाठी होता आणि त्यातून सीमा प्रश्नावर आमची भूमिका स्पष्ट होत नाही, असा दावा चीनकडून करण्यात आला होता. आजही चीनला लागून असलेली प्रत्यक्ष ताबा रेषा अत्यंत संवेदनशील समजली जाते..देशाचे पहिले पंतप्रधान पंडित जवाहरलाल नेहरू आणि चीनचे तत्कालीन पंतप्रधान चाऊ एन लॉय यांनी शांततापूर्ण सहअस्तित्वाच्या पाच तत्त्वांवर आधारित पंचशील करारावर स्वाक्षरी केली होती. ब्रिटिश गेल्यानंतर आपल्या सीमा कोठे असाव्यात? हे ठरविण्याची जबाबदारी भारताची होती. पूर्वेकडे मॅकमोहन रेषा असून लडाखवर भारताचा दावा असल्याचे नेहरूंना ठाऊक होते..त्यामुळेच त्यांनी ‘पंचशील’चा मार्ग स्वीकारला असावा. या कराराच्या माध्यमातून दोन्ही देशांनी परस्परांचे शांततामय सहअस्तित्व मान्य केले होते.’ ‘चीनच्या ताब्यामध्ये जेव्हा अस्वस्थ तिबेट आला तेव्हा ते ल्हासाकडे गेले. त्यानंतर त्यांना शिनजियांगमध्ये जावे लागले. या परिसराचा विचार केला तर येथील काही भाग हा अत्यंत निमुळता असल्याचे दिसून येईल..या भागात शांतता प्रस्थापित व्हावी हाच उद्देश होता. स्वातंत्र्यप्राप्तीनंतर भारताला चीनसोबत चांगले संबंध प्रस्थापित करायचे होते. भारताने त्यामुळेच १९५४ मध्ये तिबेटवरील चीनच्या दाव्याला मंजुरी दिली होती. पंचशील करार हा त्यानंतर अस्तित्वात आला,’ असे जनरल चौहान म्हणाले. डेहराडून येथे ‘भारत हिमालयन स्ट्रॅटेजी फोरम’कडून आयोजित व्याख्यानात ते बोलत होते..सीमा अन् ‘आघाडी’तील फरकआपण जेव्हा सीमांचा उल्लेख करतो तेव्हा त्यात राजकीय आणि कायदेशीर मान्यताप्राप्त भूभाग अपेक्षित असतात. सीमावर्ती भागातील आघाडीची व्याप्ती ही मोठी असते. त्यामागे भौगोलिक आणि ऐतिहासिक कारणेही असतात. तेथील स्थानिक प्रथा आणि परंपरा, सांस्कृतिक आणि ऐतिहासिक संवाद आदींचा मोठा प्रभाव त्या ठिकाणी दिसून येतो. प्रत्यक्ष भूभाग आणि नकाशावरील सीमा स्पष्टपणे अधोरेखित करता येते, असे चौहान म्हणाले..सकाळ+ चे सदस्य व्हा ब्रेक घ्या, डोकं चालवा, कोडे सोडवा!शॉपिंगसाठी 'सकाळ प्राईम डील्स'च्या भन्नाट ऑफर्स पाहण्यासाठी क्लिक करा.Read latest Marathi news, Watch Live Streaming on Esakal and Maharashtra News. Breaking news from India, Pune, Mumbai. Get the Politics, Entertainment, Sports, Lifestyle, Jobs, and Education updates, मराठी ताज्या बातम्या, मराठी ब्रेकिंग न्यूज, मराठी ताज्या घडामोडी. And Live taja batmya on Esakal Mobile App. Download the Esakal Marathi news Channel app for Android and IOS.

Anil Chauhan : ... म्हणून भारताने तिबेट चीनला दिला; सरसेनाध्यक्ष चौहान यांनी मांडली ‘पंचशील’ची पार्श्वभूमी

Related Stories