पान १ लीड
--
बळिराजाची दिवाळी गोड; शेतकऱ्यांना ५८९ कोटींचा लाभ
लक्ष्मीपूजनाची मोठी भेट; बीडचे पावणेदोन लाख लाभार्थी झाले कर्जमुक्त
सकाळ वृत्तसेवा
बीड, ता. ५ ः दिवाळी म्हणजे प्रकाश, चैतन्य आणि समृद्धीचा उत्सव! पण, सततचा दुष्काळ, नापिकी आणि निसर्गाच्या लहरीपणामुळे बीड जिल्ह्यातील बळिराजाची दिवाळी अनेकदा आर्थिक विवंचनेत आणि कर्जाच्या ओझ्याखालीच साजरी होते. यंदा मात्र, राज्य शासनाने बीडच्या शेतकऱ्यांची दिवाळी खऱ्या अर्थाने गोड आणि प्रकाशमान केली आहे. शासनाच्या अत्यंत महत्त्वाकांक्षी अशा पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजना-२०२६ अंतर्गत जिल्ह्यातील तब्बल ५७ हजार ८७३ पात्र शेतकऱ्यांच्या बँक खात्यांवर थेट ५८९ कोटी ९३ लाख रुपयांची घसघशीत रक्कम जमा करण्यात आली आहे. ऐन दिवाळीच्या सणासुदीत लक्ष्मीपूजनाच्या मुहूर्तावर मिळालेल्या या कर्जमुक्तीच्या ऐतिहासिक ओवाळणीमुळे, दुष्काळाच्या अंधारात चाचपडणाऱ्या शेतकऱ्यांच्या अर्थचक्राला नवसंजीवनी मिळाली असून, बीडच्या ग्रामीण भागात यंदा खऱ्या अर्थाने दिवाळीचा जल्लोष पाहायला मिळत आहे.
जिल्हा उपनिबंधक (सहकारी संस्था) बीड यांच्या कार्यालयाकडून प्राप्त झालेल्या अधिकृत आकडेवारीनुसार, शासनाच्या या महत्त्वपूर्ण योजनेचा चौथा टप्पा बीड जिल्ह्यासाठी मोठा दिलासा देणारा ठरला आहे. ४ नोव्हेंबर २०२६ रोजी शासनाने कर्जमुक्तीची चौथी यादी जाहीर केली. या यादीनुसार ५७ हजार ८७३ शेतकऱ्यांना ५८९.९३ कोटी रुपयांचा थेट आर्थिक लाभ मिळाला आहे. या आकडेवारीतील विशेष बाब म्हणजे, बीड जिल्हा मध्यवर्ती सहकारी बँकेकडून पीक कर्ज घेतलेल्या १ हजार ४८७ शेतकऱ्यांचे ६ कोटी ९५ लाख रुपये माफ झाले आहेत. तर उर्वरित बहुतांश अवाढव्य रक्कम ही प्रामुख्याने राष्ट्रीयकृत बँका आणि महाराष्ट्र ग्रामीण बँकेकडून कर्ज घेतलेल्या शेतकऱ्यांच्या खात्यावर यशस्वीरीत्या वर्ग करण्यात आली आहे.
------
आतापर्यंत तब्बल १५०८ कोटींची विक्रमी कर्जमुक्ती
या चौथ्या यादीच्या टप्प्यापूर्वी शासनाकडून पहिल्या, दुसऱ्या आणि तिसऱ्या यादीतील पात्र शेतकऱ्यांनाही मोठा लाभ देण्यात आला होता. पहिल्या तीन टप्प्यांमध्ये राष्ट्रीयकृत बँक, महाराष्ट्र ग्रामीण बँक आणि जिल्हा मध्यवर्ती बँकेच्या १ लाख १० हजार ८७८ शेतकऱ्यांच्या एकूण ९१८ कोटी ५६ लाख रुपयांच्या कर्जमुक्तीला मंजुरी देण्यात आली होती. आतापर्यंतच्या या चारही टप्प्यांची एकत्रित आकडेवारी पाहिली तर, बीड जिल्ह्यातील एकूण १ लाख ६८ हजार ७५१ शेतकऱ्यांना तब्बल १५०८ कोटी ४९ लाख रुपये इतक्या विक्रमी रकमेची ऐतिहासिक कर्जमुक्ती मिळाली आहे. बीड जिल्ह्याच्या सहकार आणि कृषी क्षेत्राच्या इतिहासातील ही आतापर्यंतची सर्वात मोठी आणि थेट आर्थिक मदत मानली जात आहे.
----
आधार प्रमाणीकरणाअभावी २८ हजार शेतकरी प्रतीक्षेत
शासनाच्या या योजनेचा लाभ मिळवण्यासाठी यापूर्वी पहिल्या, दुसऱ्या व तिसऱ्या यादीत मिळून एकूण २ लाख ४ हजार ३६६ थकीत पीक कर्ज असलेल्या शेतकऱ्यांची नावे पोर्टलवर जाहीर झाली होती. त्यापैकी आतापर्यंत १ लाख ७५ हजार ४२९ शेतकऱ्यांनी आपले आधार प्रमाणीकरण यशस्वीपणे पूर्ण करून योजनेचा लाभ पदरात पाडून घेतला आहे. मात्र, प्रशासनाची डोकेदुखी वाढवणारी आणि चिंताजनक बाब म्हणजे, जिल्ह्यातील तब्बल २८ हजार ९३७ शेतकऱ्यांनी अद्यापही आपले आधार प्रमाणीकरण केलेले नाही. केवळ एका तांत्रिक प्रक्रियेअभावी हे शेतकरी दिवाळीच्या गोड बातमीपासून वंचित आहेत. या रेंगाळलेल्या प्रक्रियेमागे आणखी एक मोठी तांत्रिक अडचण समोर आली आहे; ती म्हणजे, यातील तब्बल ११ हजार ०८० शेतकऱ्यांकडे हक्काचा फार्मर आयडी देखील उपलब्ध नाही, ज्यामुळे प्रक्रियेत मोठा अडथळा निर्माण झाला आहे.
-----
कागदपत्रे पूर्ण करण्याचे आवाहन
ज्या पात्र शेतकऱ्यांचे नाव कर्जमुक्तीच्या यादीत आहे, परंतु आधार प्रमाणीकरण आणि कागदपत्रांची पूर्तता अद्याप बाकी आहे, त्यांनी कोणतीही दिरंगाई न करता तात्काळ आपले प्रमाणीकरण करून घ्यावे. अन्यथा या मोठ्या लाभापासून वंचित राहण्याची वेळ येऊ शकते, असा स्पष्ट इशारा प्रशासनाने दिला आहे. बीड जिल्ह्याचे जिल्हाधिकारी विवेक जॉन्सन आणि जिल्हा उपनिबंधक सतीश तोटावार यांनी सर्व संबंधित शेतकऱ्यांना तातडीने ई-सेवा केंद्र किंवा बँकांमध्ये जाऊन या प्रक्रियेत सहभागी होण्याचे आणि योजनेचा लाभ सुरक्षित करण्याचे ठसठशीत आवाहन केले आहे. बळीराजाच्या पाठीवर आश्वासक थाप मारणारी ही योजना बीडच्या विकासाचा कणा ठरत आहे; त्यामुळे एकाही पात्र शेतकऱ्याने या प्रक्रियेकडे पाठ फिरवू नये, असे आवाहन करण्यात आले आहे.