श्री शिवम मल्टिस्पेशालिटी : मराठवाड्याचा मानबिंदू
अनेक रुग्णांची अडचण कमी झाली; उपचारासाठी बाहेर जाण्याची गरज झाली कमी
वैद्यकीय क्षेत्रात तंत्रज्ञान, अत्याधुनिक सुविधा आणि व्यावसायिक स्पर्धा वाढत असताना रुग्णांच्या मनात मात्र एकच अपेक्षा असते—आपल्या आजाराचे योग्य निदान व्हावे, योग्य उपचार मिळावेत आणि या संपूर्ण प्रक्रियेत आपल्याशी माणुसकीने वागले जावे. वैद्यकीय उपचारांमध्ये कौशल्य जितके महत्त्वाचे आहे, तितकाच त्यामागचा सेवाभाव, प्रामाणिकपणा आणि रुग्णांविषयीची संवेदनशीलता महत्त्वाची ठरते. या सर्व गुणांचा सुंदर मिलाफ साधत हिंगोलीसह मराठवाड्यात रुग्णसेवेचा विश्वास निर्माण करणारे नाव म्हणून श्री शिवम मल्टिस्पेशालिटीकडे पाहिले जात आहे.
हिंगोलीसारख्या जिल्ह्याच्या ठिकाणी अत्याधुनिक आणि विविध वैद्यकीय सुविधा उपलब्ध होणे ही केवळ आरोग्य क्षेत्रातील बाब नसून सामान्य नागरिकांच्या जीवनाशी निगडित महत्त्वाची गरज आहे. यापूर्वी अनेक रुग्णांना गंभीर आजार, तज्ज्ञ उपचार किंवा विशेष वैद्यकीय सेवांसाठी मोठ्या शहरांकडे धाव घ्यावी लागत असे. त्यामुळे प्रवासाचा खर्च, वेळ, रुग्णासोबत असलेल्या नातेवाइकांची धावपळ आणि उपचारांचा वाढता आर्थिक भार अशा अनेक अडचणींचा सामना करावा लागत होता. श्री शिवम मल्टिस्पेशालिटीमुळे या अडचणी काही प्रमाणात कमी होण्यास मदत झाली असून स्थानिक पातळीवर दर्जेदार उपचाराची सुविधा उपलब्ध होण्याचा विश्वास रुग्णांमध्ये निर्माण झाला आहे.
या विश्वासाच्या केंद्रस्थानी असलेले व्यक्तिमत्त्व म्हणजे डॉ. राम मुंढे. वैद्यकीय व्यवसायाकडे केवळ व्यवसाय म्हणून न पाहता तो रुग्णसेवेचा एक महत्त्वाचा मार्ग आहे, या भावनेतून ते आपले कार्य करतात. निष्णात वैद्यकीय कौशल्यासोबतच प्रामाणिकपणा आणि सेवाभाव यांचा संगम त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वात दिसून येतो.
डॉ. राम मुंढे यांचा स्वभाव शांत, सुस्वभावी आणि अजातशत्रू आहे. साधेपणा, अंतर्बाह्य सच्चेपणा आणि व्यावसायिक मूल्यांशी असलेली निष्ठा ही त्यांची विशेष ओळख आहे. आपल्या कार्यक्षेत्रात कितीही व्यस्तता असली तरी रुग्णांशी संवाद साधताना त्यांच्यातील आपलेपणा कायम जाणवतो. रुग्णाच्या आजारासोबतच त्याची मानसिक आणि आर्थिक परिस्थिती समजून घेण्याची त्यांची वृत्ती विशेष उल्लेखनीय आहे.
रुग्णसेवेत श्रीमंत-गरीब असा भेद न करता प्रत्येक रुग्णाला समान महत्त्व देण्याचा त्यांचा प्रयत्न असतो. आर्थिक अडचणीतील रुग्णांची परिस्थिती लक्षात घेऊन त्यांना शक्य ती सवलत देण्याची संवेदनशीलता त्यांच्या कार्यातून दिसून येते. त्यामुळे उपचार घेऊन गेलेल्या अनेक रुग्णांच्या मनात त्यांच्या विषयी विश्वासाची भावना निर्माण झाली आहे.
रुग्णांची गैरसोय होऊ नये, वेळेअभावी उपचारापासून कोणी वंचित राहू नये, यासाठी ते अनेकदा रात्री उशिरापर्यंत ओपीडी सुरू ठेवतात. दिवसाचे काम संपल्यानंतरही रुग्णांच्या गरजेनुसार वेळ देणे ही त्यांच्या सेवाव्रती वृत्तीचीच प्रचिती आहे. ‘आरोग्य सेवा हीच ईश्वर सेवा’ या भावनेतून काम करणाऱ्या डॉक्टरच्या भूमिकेतून ते रुग्णांकडे पाहतात.
श्री शिवम मल्टिस्पेशालिटीच्या माध्यमातून स्थानिक नागरिकांना उपचारासाठी बाहेर जाण्याची गरज कमी व्हावी, हा या संकल्पनेमागील व्यापक उद्देश असल्याचे जाणवते. विशेषतः ग्रामीण आणि निमशहरी भागातील रुग्णांसाठी जवळच्या ठिकाणी वैद्यकीय सुविधा उपलब्ध होणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. रुग्णासोबतच्या नातेवाइकांनाही यामुळे वेळ आणि आर्थिक खर्चाची बचत होते. गंभीर परिस्थितीत रुग्णाला तातडीने उपचार मिळण्याच्या दृष्टीने स्थानिक आरोग्य सुविधांचे महत्त्व अधिक अधोरेखित होते.
या प्रवासामध्ये डॉ. राम मुंढे यांच्या कुटुंबीयांचा पाठिंबाही मोलाचा ठरला आहे. आई अरुणा मुंढे, वडील बबनराव मुंढे तसेच संपूर्ण परिवाराने दिलेले संस्कार, सहकार्य आणि पाठबळ त्यांच्या कार्याला बळ देणारे ठरले आहे. सेवाभाव, पारदर्शकता आणि प्रामाणिकपणा या मूल्यांवर उभी राहिलेली त्यांची कार्यपद्धती हीच त्यांच्या यशाची खरी ताकद म्हणावी लागेल.
आज वैद्यकीय क्षेत्रात आधुनिक तंत्रज्ञान आणि अत्याधुनिक उपचारपद्धती जितक्या आवश्यक आहेत, तितकाच रुग्णांच्या मनातील विश्वास जपणेही आवश्यक आहे. रुग्णाला केवळ ‘केस’ न मानता एक माणूस म्हणून समजून घेणे, त्याच्या अडचणी ऐकून घेणे आणि शक्य तितक्या संवेदनशीलतेने उपचार करणे हीच खरी रुग्णसेवा आहे. हीच भूमिका श्री शिवम मल्टिस्पेशालिटीच्या कार्यातून अधोरेखित होताना दिसते.
हिंगोली जिल्ह्यापुरते मर्यादित न राहता आसपासच्या भागातील रुग्णांसाठीही उपचाराचे विश्वासाचे केंद्र म्हणून या संस्थेची ओळख निर्माण होत आहे. स्थानिक पातळीवर वैद्यकीय सुविधा सक्षम झाल्यास रुग्णांना मोठ्या शहरांकडे करावी लागणारी धावपळ कमी होऊ शकते. या दृष्टीने श्री शिवम मल्टिस्पेशालिटी हा हिंगोलीसह मराठवाड्याच्या आरोग्यसेवेतील एक महत्त्वाचा मानबिंदू ठरण्याच्या दिशेने वाटचाल करत आहे.
व्यावसायिक नैपुण्य, सचोटी, शिस्त, संवेदनशीलता आणि सेवाभाव या गुणांचा संगम जिथे घडतो, तिथे रुग्णांचा विश्वास निर्माण होतो. डॉ. राम मुंढे यांच्या नेतृत्वाखाली रुग्णसेवेचा हा विश्वास अधिक दृढ होत राहावा आणि भविष्यातही अधिक व्यापक व गुणवत्तापूर्ण आरोग्यसेवा नागरिकांना मिळावी, हीच अपेक्षा.