गणेशोत्सवाला डिजिटल भक्तीची जोड

गणेशोत्सवाला डिजिटल भक्तीची जोड
फेसबुक, इन्स्टाग्राम, यूट्युब, व्हॉट्सॲपवरून मंडळांचे कार्यक्रम, आरतीचे थेट प्रक्षेपण
सकाळ वृत्तसेवा
सकाळ वृत्तसेवा
मुंबई, ता. २० : यंदाच्या गणेशोत्सवात डिजिटल भक्तीला भाविकांचा वाढता प्रतिसाद मिळत असून, पारंपरिक उत्सवात तंत्रज्ञानाची मदत घेऊन गणेशभक्तांचा उत्साह दुणावत आहे. सार्वजनिक गणेश मंडळांपासून घरगुती गणपतीपर्यंत भाविकांशी संवाद साधण्यासाठी सोशल मीडिया आणि डिजिटल माध्यमांचा प्रभावी वापर केला जात आहे. गणेशमूर्तीचे दर्शन, आरती, विविध धार्मिक कार्यक्रम, स्पर्धा आणि मंडळांच्या उपक्रमांची माहिती आता काही क्षणांत भाविकांपर्यंत पोहोचत आहे.
गणेशोत्सवातील गर्दी, वाहतूक कोंडी आणि कामानिमित्त दूर असलेल्या भाविकांना उत्सवाशी जोडण्यासाठी मंडळांकडून डिजिटल माध्यमांचा आधार घेतला जात आहे. फेसबुक, इन्स्टाग्राम, यूट्युब, व्हॉट्सॲप यांसारख्या माध्यमांवरून मंडळांचे वेळापत्रक, आरतीची वेळ, कार्यक्रमांची माहिती तसेच दर्शनाचे अपडेट दिले जात आहेत. त्यामुळे प्रत्यक्ष मंडपात जाता न आले तरी भाविकांना घरबसल्या गणरायाचे दर्शन घेता येत आहे.

लाइव्ह दर्शन
मुंबईतील मोठ्या गणेश मंडळांमध्ये दर्शनासाठी होणारी गर्दी लक्षात घेता काही मंडळांकडून ऑनलाइन दर्शन आणि लाइव्ह आरतीचे प्रक्षेपण केले जात आहे. फेसबुक, इन्स्टाग्राम आणि यूट्युबसह मंडळांच्या डिजिटल प्लॅटफॉर्मवरून आरती, धार्मिक कार्यक्रम आणि विशेष सोहळ्यांचे थेट प्रक्षेपण केले जाते. यामुळे ज्येष्ठ नागरिक, आजारी व्यक्ती, बाहेरगावी असलेले भाविक तसेच गर्दी टाळू इच्छिणाऱ्या भक्तांना घरबसल्या दर्शन घेणे शक्य होत आहे.

डिजिटल शुभेच्छांचा ट्रेंड
गणेशोत्सवाच्या शुभेच्छा देण्यासाठी यंदा डिजिटल शुभेच्छापत्रांचा वापरही वाढला आहे. मंडळांकडून गणेशमूर्तीचे छायाचित्र, आरतीचे व्हिडिओ, शुभेच्छा संदेश आणि उत्सवातील विशेष क्षणांचे छोटे व्हिडिओ तयार करून सोशल मीडियावर प्रसारित केले जात आहेत. अनेक भाविकही पारंपरिक शुभेच्छापत्रांऐवजी व्हॉट्सॲप स्टेटस, इन्स्टाग्राम स्टोरी आणि डिजिटल पोस्टच्या माध्यमातून नातेवाईक व मित्रांना शुभेच्छा देत आहेत.

तरुणांचा डिजिटल सहभाग
मंडळांच्या डिजिटल प्रचाराची जबाबदारी मोठ्या प्रमाणावर तरुण कार्यकर्त्यांकडून सांभाळली जात आहे. आकर्षक पोस्टर, व्हिडिओ, रील्स, गणेशमूर्तीचे फोटो, कार्यक्रमांचे वेळापत्रक आणि विशेष उपक्रमांची माहिती तयार करण्यासाठी विविध डिजिटल साधनांचा वापर केला जात आहे. काही मंडळांकडून उत्सवातील महत्त्वाचे क्षण चित्रित करून त्याचे छोटे व्हिडिओ तयार केले जात असून, त्यांना सोशल मीडियावर मोठा प्रतिसाद मिळत आहे.

पारंपरिक उत्सवाला डिजिटल जोड
तंत्रज्ञानाचा वापर वाढला असला तरी गणेशोत्सवातील पारंपरिक धार्मिक आणि सांस्कृतिक उपक्रम कायम आहेत. आरती, भजन, कीर्तन, सांस्कृतिक कार्यक्रम, सामाजिक उपक्रम आणि विसर्जन मिरवणुकीची माहिती डिजिटल माध्यमातून अधिकाधिक भाविकांपर्यंत पोहोचवली जात आहे. त्यामुळे पारंपरिक उत्सव आणि आधुनिक तंत्रज्ञान यांची सांगड घालत गणेशोत्सवाचा अनुभव घेण्याची नवी पद्धत रूढ होत असल्याचे चित्र आहे.