Ancient Indian Civilization Architecture
esakal
हडप्पाकालीन शहर
जवळचे शहर : भूज
जवळचे विमानतळ : श्यामजी कृष्ण वर्मा
विमानतळ, भूज जवळचे रेल्वेस्थानक : भूज
केव्हा जाल? : नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी
वारसास्थळाची वैशिष्ट्ये : भूज शहरापासून १२० किलोमीटर अंतरावर असणारे हे सहावे सर्वात मोठे हडप्पाकालीन शहर. या ठिकाणी इ.स.पू. ३००० ते १५०० शतकापर्यंत मानवी वस्ती होती. या शहरामुळे हडप्पाकालीन नगररचना, बांधकाम तंत्र, जलव्यवस्थापन, सामाजिक प्रशासन, कला, उत्पादन, व्यापार आणि श्रद्धा प्रणाली यांमधील बहुआयामी कामगिरीचे दर्शन घडते. या ऐतिहासिक स्थळाचे दोन मुख्य भाग आहेत, एक तटबंदी असलेले शहर आणि दुसरा भाग म्हणजे शहराच्या पश्चिमेकडील स्मशानभूमी. तटबंदी असलेल्या शहरामध्ये एक किल्ला, उत्सवाचे मैदान आणि तटबंदी असलेले मुख्य शहर व छोटे शहर यांचा समावेश आहे. इथल्या स्मशानभूमीत दफन केलेली बहुतांश पार्थिवे स्मारकाच्या स्वरूपात आहेत. दुरून पाहता हा भाग इथल्या टेकडीवर गढीसदृश दिसतो. धोलावीरा हे शहर विविध खनिजे आणि तांबे, शंख, स्टीटाइट, शिसे, चुनखडी इत्यादी कच्चा माल मिळवण्यासाठी आणि ‘मगन’ (आधुनिक ओमान द्वीपकल्प) व मेसोपोटेमिया प्रदेशांशी अंतर्गत आणि बाह्य व्यापार सुलभ करण्यासाठी प्रसिद्ध होते. धोलावीरा या प्राचीन हडप्पाकालीन शहराचा शोध १९६८मध्ये लागला. १९८९ ते २००५दरम्यान १३ टप्प्यांत भारतीय पुरातत्त्व विभागाने इथे उत्खनन करण्यात केले.