Ethics of Nuclear Weapons
esakal
लेखक : अभिजित मोदे
अणुशस्त्रे ही मानवी इतिहासातील सर्वात भयानक शस्त्रे आहेत. त्यांचा वापर करणे हे फक्त युद्धाचे स्वरूप बदलत नाही, तर लाखो लोकांचे जीवन नष्ट करतो. या लेखात अणुशस्त्रांच्या वापराच्या नैतिक बाजूंचा विचार करूया.
१) अणुशस्त्रांचा नैतिक संदर्भ
अणुशस्त्रे ही विज्ञानाची प्रगती असली तरी त्यांचा वापर मानवतेच्या विरुद्ध आहे. हिरोशिमा आणि नागासाकी येथे १९४५ मध्ये झालेल्या बॉम्बस्फोटात लाखो निरपराध नागरिक मृत्यूमुखी पडले. हे युद्धातील कृत्य नव्हते, तर अमानवीय विध्वंस होते.
या शस्त्रांचा प्रभाव फक्त थेट मृत्यूपुरता मर्यादित राहत नाही. विकिरणामुळे पिढ्यान्पिढ्या आजारी पडतात आणि पर्यावरण नष्ट होते. नैतिकदृष्ट्या, निर्दोष लोकांना लक्ष्य करणे हे अन्यायकारक आहे.
२) अणुहल्ल्याविरोधातील प्रमुख तर्क
अ) नागरिकांची होणारी अमानवी हिंसा
अणुशस्त्रांचा वापर करताना लढाई करणारे सैनिक नव्हे, तर साधे नागरिक मरतात. ही हिंसा नैतिकतेच्या मूलभूत तत्त्वांविरुद्ध आहे, ज्यात मानवी जीवनाला सर्वोच्च प्राधान्य असते. गांधीजींसारख्या विचारवंतांनी अहिंसेचा पुरस्कार केला, जो अणुशस्त्रांविरुद्ध आहे.