

Tsunami Warning System
esakal
वाऱ्यामुळे निर्माण होणाऱ्या सामान्य सागरी लाटांपेक्षा त्सुनामी वेगळी असते. अचानक होणाऱ्या पाण्याखालील हालचालेंमुळे पाण्याचे प्रचंड विस्थापन (Displacement) होते, ज्यामुळे या लाटा निर्माण होतात. या विनाशकारी लाटा कशामुळे तयार होतात? आणि पूर्वसूचना प्रणाली (Early Warning Systems) जीव कसे वाचवतात?
'त्सुनामी' हा शब्द जपानी भाषेतून आला आहे ‘त्सु’ (Tsu - बंदर) आणि ‘नामी’ (Nami - लाट). हे जपानचा या नैसर्गिक आपत्तींशी असलेला दीर्घ आणि दुःखद इतिहास प्रतिबिंबित करते. २००४ च्या हिंदी महासागरातील त्सुनामीने १४ देशांमध्ये २,३०,००० पेक्षा जास्त लोकांचा बळी घेतला होता, ज्यामुळे ती नोंदवलेल्या इतिहासातील सर्वात प्राणघातक नैसर्गिक आपत्तींपैकी एक बनली. तेव्हापासून त्सुनामी समजून घेणे जगभरातील किनारी समुदायांसाठी अत्यंत महत्त्वाचे बनले आहे.