K.L Saigal documentary 2006 : भारदस्त ‘सैगल’युग

प्रभा जोशी

भारतीय बोलपटांचा पहिला सिंगिंग स्टार आणि एक युगकर्ता गायक अशी कुंदनलाल सैगल यांची एकेकाळी भारदस्त ओळख होती. आज कालौघात ही ओळख धूसर होत चालली आहे. म्हणूनच फिल्म्स डिव्हिजनने केलेल्या के. एल. सैगल या लघुपटाकडे वळून पाहिलं पाहिजे.

हृदयातली रणे जाहली क्षणा मधे शांत आणि विस्मृतीच्या नाहली चांदण्यात रात्र अशीच संगीते आळवी तुझी कलावंता, घडीभर जागव रे आमुची मानवता ज्येष्ठ कवी कुसुमाग्रज यांनी आपल्या ‘विशाखा’ या काव्यसंग्रहात हिंदी चित्रपटसृष्टीतील आद्य गायक नट कुंदनलाल सैगल यांच्यावर १९४०मध्ये कविता केली होती, त्यातल्या या अखेरच्या चार ओळी. कुसुमाग्रजांनी जेव्हा ही कविता लिहिली तेव्हा सैगल तेव्हा हयात होते. या महान कलाकाराने भाषा प्रांत ओलांडून देशातील जनसामान्यांना किती भारून टाकलं होतं, त्याचं ही कविता एक अनोखं प्रतीक आहे. भारतीय बोलपटांचा पहिला सिंगिंग स्टार आणि एक युगकर्ता गायक अशी कुंदनलाल सैगल यांची एकेकाळी भारदस्त ओळख होती. आज कालौघात ही ओळख धूसर होत चालली आहे. म्हणूनच फिल्म्स डिव्हिजनने केलेल्या के. एल. सैगल या लघुपटाकडे वळून पाहिलं पाहिजे. १८ जानेवारी हा सैगल यांचा स्मृतीदिन.