

Afghanistan Pakistan Conflict
esakal
गौरव बाळे
पश्चिम आणि दक्षिण आशियाच्या सीमाभागातील भूराजकीय परिस्थिती सध्या अत्यंत नाजूक बनली असून, अफगाणिस्तान आणि पाकिस्तान यांच्यातील वाढता लष्करी संघर्ष हे यामागचे सर्वात मोठे कारण आहे. गेल्या काही महिन्यांत या दोन्ही देशांच्या सीमांवर सुरू असलेल्या चकमकींनी आता एका मोठ्या युद्धाचे रूप धारण केले आहे. राष्ट्रीय व आंतरराष्ट्रीय स्तरावरील आघाडीच्या वृत्तपत्रांनी दिलेल्या ताज्या वृत्तानुसार, हा संघर्ष केवळ दोन शेजारी देशांपुरता मर्यादित राहिलेला नाही, तर यामुळे संपूर्ण प्रादेशिक सुरक्षेला मोठा धोका निर्माण झाला आहे. एकेकाळी एकमेकांचे धोरणात्मक सहकारी मानले जाणारे हे दोन्ही देश आता एकमेकांवर थेट हवाई हल्ले आणि तोफगोळ्यांचा वर्षाव करत आहेत.
अफगाणिस्तान आणि पाकिस्तान यांच्यातील वादाचे मुख्य मूळ दोन्ही देशांमधील २ हजार ६४० किलोमीटर लांबीच्या आंतरराष्ट्रीय सीमा रेषेशी जोडलेले आहे, ज्याला ड्युरंड रेषा म्हणून ओळखले जाते. ब्रिटिश राजवटीत १८९३ मध्ये आखण्यात आलेल्या या सीमेला अफगाणिस्तानने कधीही अधिकृतपणे मान्यता दिलेली नाही, कारण ही रेषा पश्तून जमातीला दोन भागांत विभागते. वर्ष २०२४ आणि २०२५ दरम्यान या भागात हिंसक कारवायांमध्ये मोठी वाढ झाली. पाकिस्तानमधील एका बंदी घातलेल्या स्थानिक तालिबान संघटनेने पाकिस्तानच्या लष्करावर आणि सरकारी आस्थापनांवर अनेक मोठे आत्मघाती हल्ले केले. पाकिस्तान सरकारचा असा आरोप आहे की, या बंडखोरांना अफगाणिस्तानमधील तालिबान सरकारकडून सुरक्षित आश्रय दिला जात आहे. दुसरीकडे, अफगाणिस्तान सरकारने हे सर्व आरोप वारंवार फेटाळून लावले असून आपल्या भूमीवरून कोणत्याही परदेशी कारवाया चालत नसल्याचा दावा केला आहे. हा परस्पर अविश्वास संघर्षाचे मुख्य कारण आहे.