

Euthanasia in India
esakal
लेखक : अभिजित मोदे
प्रस्तावना
अरुणा शानबाग प्रकरण हे भारतातील अत्यंत महत्त्वाचे आणि संवेदनशील प्रकरण मानले जाते. या प्रकरणामुळे भारतात युथनेशिया म्हणजेच कृत्रिमरीत्या जीवन संपविण्याच्या मुद्द्यावर मोठी चर्चा झाली. हे प्रकरण केवळ कायद्यापुरते मर्यादित न राहता, नैतिकता, मानवी हक्क आणि वैद्यकीय निर्णय यांच्याशीही जोडले गेले.
अरुणा रामचंद्र शानबाग या मुंबईतील केईएम रुग्णालयात परिचारिका म्हणून कार्यरत होत्या. त्या कर्तव्यनिष्ठ आणि साध्या जीवनशैलीत राहणाऱ्या परिचारिका होत्या. त्यांच्या आयुष्यात १९७३ मध्ये घडलेल्या भीषण घटनेने मोठा बदल घडवला. त्या घटनेनंतर त्या दीर्घकाळ व्हेजिटेटिव्ह स्थितीत राहिल्या.
२७ नोव्हेंबर १९७३ रोजी रुग्णालयातील एका कर्मचाऱ्याने अरुणा शानबाग यांच्यावर अत्यंत क्रूर हल्ला केला. या हल्ल्यात त्यांचा गळा दाबण्यात आला आणि त्यांना गंभीर दुखापत झाली. या घटनेमुळे त्यांच्या मेंदूवर गंभीर परिणाम झाला आणि त्या कायमस्वरूपी अंथरुणाला खिळून राहिल्या. त्यानंतर जवळपास ४२ वर्षे त्यांना सतत रुग्णालयाच्या देखरेखीखाली ठेवण्यात आले.