Hrudaynath Mangeshkar Mogra Phulla Abhang spiritual experience
sakal
मी हातातल्या जाड पुस्तकाकडे कौतुकाने, आदराने पाहिले. कालपासून वाचतोय, पण हातातून पुस्तक सोडवतच नाही. या पुस्तकाच्या प्रत्येक पानावर, अवकाशात उदयलेला एक तापहीन मार्तंड झळाळतोय. प्रत्येक पानावर, एक पीयूषाचा अथांगअर्णव हेलावतोय. प्रत्येक पानावर एक अलांछन हिमांशू. प्रकाशतोय. प्रत्येक पानावर आकाशाला कवटाळू पाहणाऱ्या इवल्याशा रोपाची लताश्री, बहरतेय प्रत्येक पानावर काळोखाच्या अंगावर, किरणांचा पिसारा उघडून तेजाची लेणी खोदीत बसलेला दीप्त, दीप्तदेवदूत पुंजाळतोय. ज्या दगडी खांबाला वयाच्या सोळाव्या वर्षी टेकून ज्ञानेश्वरांनी भावार्थदीपिका लिहिली, त्या खांबाला ‘पैसखांब’ असे म्हणतात. ‘पैशाचा खांब’ असाही एक वेगळा शब्द या खांबाला आहे. ‘पैस’ म्हणजे सतत प्रसरण पावणारे, अवकाश, ‘पैशाचा खांब’ म्हणजे भाषेचा खांब. या भाषेच्या अवकाशाला टेकून भावार्थदीपिका सांगणाऱ्या माउलींच्या ओव्यांचे अमृतकण पानोपानी सांडलेले, हे पुस्तक मला दीदीने आणून दिले होते. महाराष्ट्रातल्या सर्व संतकवींचे साहित्य. अभंग, विरहिणी, लोकगाणी या पुस्तकात होती.