नवी दिल्ली : यूजीसी (UGC) अर्थात विद्यापीठ अनुदान आयोगाने नुकतेच यूजीसी विद्यार्थ्यांना दोन पूर्ण-वेळ पदवी अभ्यासक्रम एकाच वेळी भौतिक मोडमध्ये शिकण्याची परवानगी देण्याचे जाहीर केले आहे. दरम्यान, यासंबंधित UGC ने मंगळवारी दुहेरी पदवी कार्यक्रमाशी संबंधित अनेक शंका आणि असलेला गोंधळ दूर केला आहे. याशिवाय यूजीसीने संयुक्त पदवी आणि दुहेरी पदवी कार्यक्रमांसाठी मार्गदर्शक तत्त्वेही जारी केली असून, नवीन नियम लवकरच यूजीसीच्या वेबसाइटवर टाकण्यात येणार आहेत. (UGC Dual Degree Program)

30 टक्के गुण मिळणार

यूजीसीने स्पष्ट केले की, या कार्यक्रमांतर्गत भारतीय विद्यार्थ्यांना परदेशी संस्थांकडून क्रेडिट घेण्याची परवानगी दिली जाणार आहे. हे क्रेडिट परदेशी संस्थेकडून 30 टक्क्यांच्या वरच्या मर्यादेपर्यंत घेतले जाऊ शकते. तर परदेशी विद्यार्थ्यांनाही भारतीय विद्यापीठाकडून 30 टक्के क्रेडिट मिळू शकणार आहे. या अंतर्गत, भारतीय उच्च शिक्षण संस्था पदवी प्रदान करेल तर विद्यार्थ्यांना एक किंवा दोन सेमिस्टरसाठी परदेशात शिक्षण घेण्याची संधी दिली जाणार आहे.

कोणत्या संस्था असणार पात्र ?

या प्रश्नाबाबतही बराच गोंधळ होता, ज्याचे यूजीसीने स्पष्टीकरण दिले आहे. त्यानुसार यासाठी पात्र ठरलेल्या संस्था पुढीलप्रमाणे असणार आहेत.

1. NAAC ग्रेडिंगमध्ये 01 किंवा त्याहून अधिक गुण मिळवणारी महाविद्यालये

2. NIRF रँकिंग किंवा QS रँकिंगमधील शीर्ष 100 विद्यापीठे

3. NIRF रँकिंगनुसार टॉप 100 कॉलेज

4. महाविद्यालय/विद्यापीठ वैधानिक मंडळामध्ये चर्चा आणि मंजुरीनंतर सुविधा कार्यक्रम राबवू शकणार.

5. UGC नियम, भारतीय आणि परदेशी संस्था दुहेरी पदवी कार्यक्रमात सहभागी असणार.

अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ हायर एज्युकेशन पदवी प्रदान करेल तर, विद्यार्थ्यांना एक किंवा दोन सेमिस्टरसाठी परदेशात शिक्षण घेण्याची संधी मिळणार आहे. परदेशी संस्था विद्यार्थ्याला क्रेडिट्सची संख्या दिल्याचे दर्शविणारे प्रमाणपत्र जारी करेल. ज्या विद्यार्थ्यांनी नावनोंदणी केली आहे त्या भारतीय विद्यार्थ्यांद्वारे ही पदवी दिली जाईल. सध्या भारतीय संस्थांमध्ये 4 कोटी विद्यार्थी असून त्यात 10 कोटींनी वाढ होण्याची शक्यता आहे. यापूर्वी संयुक्त पदव्या नव्हत्या, मात्र, याला मान्यता दिल्यानंतर याला चांगला प्रतिसाद मिळत असल्याचे अधिकाऱ्यांनी सांगितले.