कॉर्पोरेट कायदा म्हणजे कॉर्पोरेशन्सशी संबंधित कायदे, आणि नियम. ज्या कायद्यांमध्ये निर्मिती, मालकी, ऑपरेशन आणि व्यवस्थापन यासह कॉर्पोरेशनच्या व्यावसायिक उपक्रमांशी संबंधित अधिकार आणि कर्तव्ये नियंत्रित केली जातात. कॉर्पोरेट लॉ हे तुलनेने नवीन क्षेत्र आहे. आज कॉर्पोरेट वकील अनेक उच्च संस्थांमध्ये कार्यरत आहेत आणि म्हणूनच वकिली व्यवसायाच्या या क्षेत्रात तरुण कायद्याच्या इच्छुकांसाठी करिअर आणि व्यवसायात अनेक पर्याय खुले होत आहेत. 

कॉर्पोरेट आणि कंपन्यांवर लक्ष केंद्रित करणाऱ्या वकिली व्यवसायाचे हे स्पेशलायझेशन असल्याने कॉर्पोरेट वकील सर्व प्रकारच्या संस्थांचे प्रतिनिधित्व करतात. यमध्ये कॉर्पोरेशन्स, असोसिएशन, जॉइंट व्हेंचर्स, एकमेव मालकी आणि अगदी भागीदारी यांचाही समावेश आहे. कॉर्पोरेट वकिलांवर व्यावसायिक व्यवहारांच्या वैधतेचे रक्षण करण्याची, मूल्यमापन करण्याची जबाबदारी सोपवण्यात आली आहे.

- ताज्या बातम्यांसाठी डाऊनलोड करा ई-सकाळचे ऍप

आवश्‍यक शिक्षण
इच्छुक कॉर्पोरेट कायद्याच्या क्षेत्रात स्नातक (यूजी) तसेच पदव्युत्तर (पीजी) स्तरावरील कार्यक्रम घेऊ शकतात. ‘युजी’स्तरीय अभ्यासक्रमांमध्ये उमेदवारांना एकात्मिक कायदा अभ्यासक्रम घेण्याची आवश्यकता आहे, ज्यामध्ये मूलभूत पदवीची पदवी पूर्ण झाल्यानंतर कॉर्पोरेट कायद्यात तुम्ही तज्ज्ञ होता. पीजी स्तराच्या कायदा कोर्समध्ये इच्छुक थेट कॉर्पोरेट कायद्यात तज्ज्ञ होऊ शकतात. कॉर्पोरेट कायदा काही लोकप्रिय पदव्युत्तर स्तरावर अभ्यासक्रम आहेत -  LLM कॉर्पोरेट कायदा, व्यवसाय आणि कॉर्पोरेट कायदा, कॉर्पोरेट आणि व्यावसायिक कायदा, कॉर्पोरेट आणि सिक्युरिटीज कायद्यामध्ये LLM, कॉर्पोरेट आणि बँकिंग कायद्यामध्ये LLM. पदवी कार्यक्रमांव्यतिरिक्त, कॉर्पोरेट कायद्याच्या क्षेत्रातही डिप्लोमा प्रोग्राम्स घेऊ शकतात. यातील काही लोकप्रिय अभ्यासक्रम म्हणजे पोस्ट लॉ ग्रॅज्युएट डिप्लोमा इन बिझिनेस लॉ, डिप्लोमा इन बिझिनेस लॉ, पीजी डिप्लोमा इन बिझिनेस आणि कॉर्पोरेट लॉ इत्यादी. कॉर्पोरेट लॉ कोर्ससाठी पात्रता निकष महाविद्यालय ते महाविद्यालय बदलू शकतात. ज्या कॉर्पोरेट कायद्यात पाच वर्षांच्या इंटिग्रेटेड कोर्ससाठी स्पेशलायझेशन म्हणून अर्ज करावयाचे आहेत, त्यांनी उत्तीर्ण गुणांसह मान्यताप्राप्त मंडळाकडून बारावी किंवा समकक्ष परीक्षा उत्तीर्ण केल्यास कोर्सच्या पात्रतेच्या निकषांची पूर्तता केली जाईल. पीजी पातळीवर ऑफर केलेला कॉर्पोरेट लॉ कोर्ससाठी पात्रता निकष असे आहे, की उमेदवारांनी पाच वर्षाचा इंटिग्रेटेड लॉ कोर्स पूर्ण केला असेल किंवा एलएलबी किंवा समकक्ष पदवी घेतली असावी.

कॉर्पोरेट लॉमध्ये यूजी लेव्हलचा कोर्स घेणारे उमेदवार त्याच स्पेशलायझेशनसह पीजी लेव्हल लॉ कोर्स करू शकतात किंवा नोकरीबाबत विचार करू शकतात.

- पुण्याच्या बातम्या वाचण्यासाठी येथे ► क्लिक करा

नोकरीच्या संधी
नामांकित महाविद्यालय/विद्यापीठातून कॉर्पोरेट लॉ कोर्स पूर्ण केल्यानंतर उमेदवार वकिलीशिवाय इतर कायदेशीर नोकरी प्रोफाइल्स घेऊ शकतात. कॉर्पोरेट कायद्यात वित्त आणि लेखा संबंधित विविध कागदपत्रांचा समावेश आहे, म्हणूनच ते थेट चार्टर्ड अकाउंटन्सीशी संबंधित आहे. दोन्ही अभ्यासक्रमांच्या अभ्यासक्रमात कॉर्पोरेट लॉ आणि चार्टर्ड अकाउंटन्सी अनिवार्य विषय आहे.

कॉर्पोरेट कायदा म्हणजे काय?
कायदा अभ्यासातील हे सर्वांत रोमांचक आणि गतिशील क्षेत्रांपैकी एक आहे, म्हणून महत्त्वाकांक्षी वकील यांच्यात त्याची लोकप्रियता आश्चर्यकारक आहे. कॉर्पोरेट कायद्यात कॉर्पोरेट फर्मच्या ऑपरेशन तसेच निर्मितीवर नियंत्रण ठेवणारे नियम व पद्धती यांचा समावेश आहे. कॉर्पोरेट कायदे एखाद्या कॉर्पोरेशनची निर्मिती, मालकी, ऑपरेटिंग आणि व्यवस्थापनाचे व्यवहार करतात. कॉर्पोरेट वकील मोठ्या किंवा मध्यम आकाराच्या फर्ममध्ये काम करू शकतो. तो ग्राहकांना सल्ला देतो आणि व्यवसायाचे व्यवहार हाताळतो, ज्यात वाटाघाटी, मसुदा तसेच कंपनी/व्यवसायाशी संबंधित असलेल्या कराराचा आढावा आणि विलीनीकरण, अधिग्रहण इत्यादींचा समावेश होतो.

Edited By - Prashant Patil