Blue Baby Syndrome Buldhana : बुलढाण्यातील शेगाव तालुक्यातील ११ गावांमध्ये टक्कल व्हायरसने धुमाकूळ घातला होता, आणि आता एका नव्या आरोग्य संकटाने परिसराला धक्काच दिला आहे. ब्ल्यू बेबी सिंड्रोम नावाचा एक भयानक आजार लहान मुलांमध्ये पसरण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे. या आजारामुळे मुलांच्या शरीरातील कार्यक्षमता कमी होऊ शकते आणि त्यांचा जास्त धोका लहानग्यांना होत असल्याची माहिती आहे.

ब्ल्यू बेबी सिंड्रोम काय आहे?

ब्ल्यू बेबी सिंड्रोम हा आजार दूषित पाण्यामुळे होतो, आणि यामुळे मुलांच्या शरीरातील ऑक्सिजन कमी होतो, ज्यामुळे ते निळसर रंगाचे दिसू लागतात. या आजारामुळे त्यांच्या श्वसन क्रिया आणि रक्तप्रवाहावर गंभीर परिणाम होऊ शकतात. शिवाय, लहान मुलांसाठी हा आजार अत्यंत धोकादायक ठरू शकतो. गेल्या काही आठवड्यांपासून बुलढाण्यातील स्थानिकांमध्ये या सिंड्रोममुळे भीतीचे वातावरण निर्माण झाले आहे.

आजाराची लक्षणे

• बालकांच्या अवयव कार्यक्षमता कमी होते.

• या आजारात नवजात बालकांचा समावेश होतो.

• शरीरात नायट्रेटचे प्रमाण आढळल्यास या सिंड्रोमचा धोका वाढतो.

• निळसर त्वचा होते.

• हिमोग्लोबीनचे प्रमाण कमी होते.

• मेंदूला रक्त आणि ऑक्सिजन पुरवठा कमी होतो.

• बाळाच्या वाढीवर परिणाम होऊ शकतो.

शेगाव तालुक्यातील ११ गावांमध्ये, पाणी प्रक्षोभन किंवा पाण्याच्या गुणवत्ता संबंधी समस्या मोठ्या प्रमाणात आढळली आहे. पाणी तपासणीच्या अहवालानुसार, पाण्यात नायट्रेटचे प्रमाण पाच पटींनी वाढले होते, आणि यामुळे स्थानिकांमध्ये विविध आरोग्य समस्यांचा सामना करावा लागला. याच पाण्यामुळे टक्कल व्हायरससह आता ब्ल्यू बेबी सिंड्रोमच्या फैलावाची भीती व्यक्त केली जात आहे.

काय उपाययोजना कराव्यात?

केंद्रीय भूजल मंडळाच्या वार्षिक अहवालात ही बाब समोर आली होती की जिल्ह्यातील भूजलात विषारी पदार्थ असल्याची घोषणा करण्यात आली आहे. मात्र या गंभीर परिस्थितीला आरोग्य विभाग आणि स्थानिक प्रतिनिधींनी वेळोवेळी दुर्लक्ष केले आहे. जिल्ह्यातील पाण्याच्या गुणवत्ता तपासणीसाठी अनेक प्रयोगशाळांमध्ये सॅम्पल पाठवले गेले आहेत, पण अजूनही तज्ञांकडून योग्य प्रतिक्रिया आलेली नाही.

या गंभीर परिस्थितीला तोंड देताना प्रशासनाने आणि आरोग्य विभागाने तत्काळ उपाययोजना करणे आवश्यक आहे. स्थानिक रहिवाशांना शुद्ध पाणी पुरवण्यासाठी योग्य पावले उचलणे आणि आरोग्याच्या दृष्टीने संपूर्ण जिल्ह्याला जागरूक करणे खूप महत्त्वाचे आहे. शुद्ध पाणी पुरवठा करण्यासाठी जलस्रोतांच्या योग्य देखरेखीची गरज आहे, तसेच ब्ल्यू बेबी सिंड्रोमबाबत लोकांना माहिती देणे आणि योग्य उपचार सुरू करणे आवश्यक आहे.

जिल्हा शल्य चिकित्सक डॉ. भागवत भुसारी यांनी यासंदर्भात सांगितले की, 'जिल्ह्यातील अनेक तालुक्यात दूषित पाणी आहे. याबाबत आम्ही जनतेला आवाहनही केलं आहे. जिल्ह्यातील अनेक भागाचे सॅम्पल आम्ही वरिष्ठ लॅबोरेटरी नाशिक व अहमदाबाद येथे पाठवले आहेत. मात्र मानवाच्या शरीरात नायट्रेटचे प्रमाण आढळत नसल्याने सध्या तरी आम्ही अहवालाची प्रतीक्षा करत आहोत. मात्र शरीरात नायट्रेटचं प्रमाण आढळल्यास ब्लू बेबी सिंड्रोम होतो असं म्हणता येणार नाही.'

बुलढाण्यातील या स्थितीने स्थानिकांमध्ये चिंता निर्माण केली आहे. प्रशासनाने तात्काळ पाणी आणि आरोग्य व्यवस्थेवर नियंत्रण ठेवून ब्ल्यू बेबी सिंड्रोमसारख्या आजारांना पसरू देण्यापूर्वी योग्य उपाययोजना करणे आवश्यक आहे. स्थानिक नागरिकांना या संकटावर मात करण्यासाठी सक्रियपणे सहाय्य करण्यासाठी सर्वांची एकजूट आवश्यक आहे.