सकाळ वृत्तसेवा
मुंबई, ता. १४ : मध्य रेल्वेने ऑपरेशनचा खर्च कमी करण्यासाठी आणि प्रदूषणाला आळा घालण्यासाठी ५७ मेल-एक्स्प्रेस गाड्यांमध्ये ‘हेड ऑन जनरेशन’ (एचओजी) तंत्रज्ञानाचा वापर सुरू केला आहे. त्यामुळे डिझेल जनरेटरला विजेला पर्याय उपलब्ध झाल्याने मध्य रेल्वेची दरमहा अंदाजे १५ कोटी रुपयांची बचत होणार आहे.
भारतीय रेल्वे प्रदूषणाला आळा घालण्यासाठी विद्युतीकरणावर जास्त भर देत आहे. आता तर रेल्वेच्या खर्चात बचत करण्यासाठी हे तंत्रज्ञान वापरण्यावर भर देत आहे. या तंत्रज्ञानामुळे जनरेटरपेक्षा रेल्वेच्या वर असणाऱ्या तारांनी रेल्वेला वीज पुरवली जात आहे. त्यामुळे रेल्वे गाड्यांच्या डब्यातील वातानुकूलन यंत्र, दिवे, पंखे आणि पॅण्ट्री या प्रवासी सुविधा कार्यान्वित केल्या जातात. मध्य रेल्वेने आपल्या ऑपरेशनचा खर्च कमी करण्यासाठी आणि प्रदूषणाला आळा घालण्यासाठी ५७ मेल-एक्स्प्रेस गाड्यांमध्ये या तंत्रज्ञानाचा वापर सुरू केला आहे. त्यामुळे १५ कोटी रुपयांची बचत होतानाच कार्बन उत्सर्जनावर अंदाजे ५ हजार ५०० टनांनी अंकुश ठेवला जातो. १७० पैकी ९५ रेकमध्ये आधीच हे तंत्रज्ञान आहे.
...
पश्चिम रेल्वेवर आधीच सुविधा
पश्चिम रेल्वेने २०२२-२३ मध्ये ३० हजार ११० ट्रेनमधून जनरेटर कार (पॉवर कार) काढून टाकून त्या एचओजी तंत्रज्ञानावर चालवण्यास सुरुवात केली आहे. २०२१-२२ मध्ये २२ हजार ९१४ ट्रेनमध्ये ही यंत्रणा सुरू करण्यात आली होती. त्याद्वारे १३६ कोटी रुपयांची बचत झाली होती. २०२२-२३ मध्ये एचओजी ऑपरेशन्समुळे आतापर्यंतची सर्वाधिक आर्थिक बचत करण्यात आली आहे.