एमआयडीसीत आठवड्यातून २४ तासांचा मेगा शटडाऊन
नवी मुंबई, ठाणे आणि मिरा-भाईंदरमध्ये कंपन्यांना फटका
तुर्भे, ता. २३ (बातमीदार) : महाराष्ट्र औद्योगिक विकास महामंडळाच्या (एमआयडीसी) जांभूळ जलशुद्धीकरण केंद्रात तांत्रिक कामे आणि पाणी बचतीच्या नियोजनासाठी २४ तासांचा मेगा शटडाऊन घेण्यात येणार आहे. या निर्णयामुळे नवी मुंबईसह ठाणे आणि मिरा-भाईंदर पालिका क्षेत्रातील तसेच टीटीसी व वागळे इस्टेट औद्योगिक क्षेत्रातील लाखो नागरिकांना पाणीटंचाईचा सामना करावा लागणार आहे.
एमआयडीसीने यापूर्वी बारवी जलशुद्धीकरण केंद्राच्या दुरुस्तीसाठी ४८ तासांचा शटडाऊन जाहीर केला होता. मात्र, शुक्रवारी (ता. २६) मोहरमचा सण असल्याने नागरिकांची गैरसोय टाळण्यासाठी प्रशासनाने या निर्णयांतर्गत बदल केला आहे. आता ४८ तासांऐवजी २४ तासांचा शटडाऊन घेण्यात येणार आहे. सुधारित वेळापत्रकानुसार, बुधवारी (ता. २४) मध्यरात्री १२ वाजल्यापासून ते गुरुवारी (ता. २५) मध्यरात्री १२ वाजेपर्यंत जांभूळ जलशुद्धीकरण केंद्रातून होणारा पाणीपुरवठा पूर्णतः बंद राहील. पाणीपुरवठा बंद असल्यामुळे संबंधित महापालिका क्षेत्रातील पाणीपुरवठ्यावर मोठा परिणाम होणार आहे. तसेच, दुरुस्तीनंतर पाणीपुरवठा पूर्ववत सुरू झाला तरी सुरुवातीच्या काही तासांत पाणी कमी दाबाने येण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे. भविष्यात उद्भवणाऱ्या संभाव्य पाणीटंचाईच्या पार्श्वभूमीवर पाणी बचतीचे नियोजन करण्याच्या हेतूने हे पाऊल उचलण्यात आले आहे.
एल निनो आणि आयओडीच्या प्रभावामुळे पावसाळा लांबण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली असून, जलसंपदा विभागासोबतच्या बैठकीनंतर हा पाणीकपातीचा निर्णय घेण्यात आला आहे. या पार्श्वभूमीवर, नागरिकांनी पाण्याचा योग्य वापर करावा आणि शटडाऊनच्या कालावधीसाठी आवश्यक तेवढा पाणीसाठा करून सहकार्य करावे, असे आवाहन एमआयडीसी प्रशासनाकडून करण्यात आले आहे. हा शटडाऊन केवळ एक तांत्रिक अडचण नसून, नवी मुंबई, ठाणे आणि मिरा-भाईंदरच्या एकूणच आर्थिक आणि सामाजिक चक्राला काही काळासाठी थांबवणारा आहे. उद्योगांनी आपल्या उत्पादनाचे वेळापत्रक पुढे ढकलणे आणि नागरिकांनी पाणी साठवणुकीचे काटेकोर नियोजन करणे, हेच यावरचे एकमेव तात्पुरते उत्तर आहे.

निवासी परिसरावरील परिणाम
निवासी वस्त्यांमध्ये सकाळी आणि संध्याकाळी पाण्याचे नियोजन केलेले असते. २४ तासांचा शटडाऊन म्हणजे सलग एक दिवस पाणी नसणे. यामुळे घरातील पिण्याचे पाणी, स्वयंपाक आणि स्वच्छता गृहांच्या वापराबाबत मोठी कसरत करावी लागेल. पाणीपुरवठा पुन्हा सुरू झाल्यावरही दाब कमी असल्याने उंच इमारतींच्या वरच्या मजल्यांवर पाणी पोहोचण्यास अतिरिक्त काही तासांचा विलंब होऊ शकतो. ऐनवेळी पाणी साठवून ठेवल्यास ते काही वेळा अशुद्ध होण्याची शक्यता असते. त्यामुळे नागरिकांना पिण्याच्या पाण्याचे योग्य नियोजन करताना आरोग्याची काळजी घ्यावी लागेल. मोठ्या गृहनिर्माण संस्थांना या कालावधीत टँकरवर अवलंबून राहावे लागेल.

औद्योगिक क्षेत्रावरील परिणाम
टीटीसी आणि वागळे इस्टेट ही औद्योगिक क्षेत्रे मोठ्या प्रमाणात पाण्याचा वापर करणाऱ्या उद्योगांचे केंद्र आहेत. २४ तासांचा शटडाऊन म्हणजे एका दिवसाचे उत्पादन पूर्णपणे ठप्प होणे किंवा त्यात मोठी घट होणे. ज्या उद्योगांमध्ये सतत पाण्याची गरज लागते (उदा. केमिकल, फूड प्रोसेसिंग, औषधनिर्मिती), अशा ठिकाणी पाण्याचा तुटवडा उत्पादनाची गुणवत्ता आणि यंत्रणेवर परिणाम करू शकतो. कामाच्या ठिकाणी स्वच्छतागृहे आणि कॅन्टीन सेवांसाठी आवश्यक असलेले पाणी उपलब्ध नसेल, तर कर्मचाऱ्यांच्या कामाच्या वेळेचे नियोजन करणे प्रशासनासमोर मोठे आव्हान असेल.

प्रशासकीय आणि धोरणात्मक विश्लेषण
बुधवारी (ता. २४) मध्यरात्री १२ वाजल्यापासून ते गुरुवारी (ता. २५) मध्यरात्री १२ वाजेपर्यंत जांभूळ जलशुद्धीकरण केंद्रातून होणारा पाणीपुरवठा पूर्णतः बंद राहणार आहे. मोहरम सणामुळे ४८ तासांऐवजी २४ तासांचा निर्णय घेणे, हे प्रशासनाचे संवेदनशील पाऊल असले तरी, २४ तासात दुरुस्तीचे काम पूर्ण करण्याचे मोठे आव्हान एमआयडीसीसमोर असेल.