कांदा विकतोय मातीमोल; चार महिन्यांत उत्पादकाचे बुडाले ४०० कोटी
केंद्र सरकारच्या निर्यातबंदीचा बसला फटका; खर्च प्रतिकिलो पोचला १८ रुपयांपर्यंत

सकाळ वृत्तसेवा
उ. सोलापूर, ता. १६ : कांद्याला बाजारात अवघा एक रुपया प्रतिकिलो इतका नीचांकी दर मिळत आहे. गेल्या चार महिन्यांत सोलापूर कृषी उत्पन्न बाजार समितीमध्ये विक्री झालेल्या कांद्यामध्ये शेतकऱ्यांच्या खिशातील जवळपास ४०० कोटी रुपये बुडाले आहेत. गेल्या तीन ते चार वर्षांत केंद्र सरकारने कांदा निर्यातीबाबत राबवलेल्या ग्राहकधार्जिण्या धोरणाचा हा परिणाम असल्याचे तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे.
खरीप कांद्याला सुरुवातीच्या दोन महिन्यांत रास्त दर मिळाला. मात्र, अतिवृष्टीमुळे घटलेल्या उत्पादनामुळे यावेळीही शेतकऱ्यांच्या हातात काही पडले नाही. रब्बी हंगामात मात्र शेतकऱ्याची पुरती निराशा झाली आहे. नोव्हेंबरपासून कांद्याचे दर हे उत्पादन खर्चापेक्षा कमी झाले आहेत. गेल्या चार महिन्यांची आकडेवारी पाहता सोलापूर कृषी उत्पन्न बाजार समितीच्या आवारात विक्री झालेल्या कांद्यामध्ये शेतकऱ्यांच्या भांडवली गुंतवणुकीतील ३९५ कोटी रुपये बुडाल्याचे दिसून येत आहे. शेतकऱ्यांच्या कष्टाच्या मोबदल्याचा त्यामध्ये हिशोब नाही.
गेल्या काही वर्षांमध्ये कांद्याचे उत्पादन महागले आहे. बियाणे, वाढलेली मजुरी, रासायनिक खतांचे गगनाला भिडलेले भाव, त्याचबरोबर विपरीत हवामान, उत्पादन घेताना औषधांवर करावा लागलेला खर्च यामुळे कांद्याचा उत्पादन खर्च प्रतिकिलो १८ रुपयांपर्यंत पोचला असल्याचे शेतकऱ्यांचे म्हणणे आहे. मात्र, गेल्या चार महिन्यांत बाजारात कांद्याला सरासरी सहा रुपये प्रतिकिलो इतका दर मिळत आहे. यामुळे शेतकऱ्याला उत्पादन खर्चापेक्षा दहा ते बारा रुपयांचा तोटा होत आहे. शेतकऱ्यांना सरकार अनुदान देईल, अशी अपेक्षा होती. मात्र, या संदर्भात सरकार मौन बाळगून असल्यामुळे उत्पादकांची निराशा झाली आहे.

चौकट
चार महिन्यांत सोलापूर बाजार समितीतील
कांद्याची आवक व सरासरी दर प्रतिक्विंटल

- जानेवारी
आवक : १२ लाख ५० हजार १४९ क्विंटल
सरासरी दर : ८५० रुपये

- फेब्रुवारी
आवक : ९ लाख ७२ हजार १५७ क्विंटल
सरासरी दर : ८०० रुपये

- मार्च
आवक : ८ लाख ८४ हजार ५१३ क्विंटल
सरासरी दर : ६५० रुपये

- एप्रिल
आवक : ५ लाख ६९ हजार २९ क्विंटल
सरासरी दर : ६०० रुपये