- उमेश मोरगावकर

पाथर्डी : गुरुजी काहीही करा, पण शाळा सोडून जाऊ नका, असा टाहो फोडत आपल्या शिक्षकांना मिठीत घेऊन धाय मोकलून रडणाऱ्या विद्यार्थ्यांना अश्रू अनावर झाले. हा प्रसंग पाथर्डी तालुक्यातील हनुमाननगर भारजवाडी येथील वस्ती शाळेवर घडला. शाळेचे मुख्याध्यापक लहू बोराटे आणि सहशिक्षक राघू जपकर यांच्या निरोप समारंभप्रसंगी ही घटना घडली. या घटनेचा व्हिडिओ सोशल मीडियावर व्हायरल झालाय.

बारा वर्षांपूर्वी बोराटे व जपकर यांची वस्ती शाळेवर नियुक्ती झाली. दोघांचीही पहिलीच नियुक्ती. वस्तीची लोकसंख्या फक्त ४५३. सर्वच जण ऊसतोड मजूर आहेत. शाळेत दोघे शिक्षक रुजू झाल्यानंतर शाळेची पटसंख्या अवघी २० होती. आता ही पटसंख्या ५४ वर गेली आहे. ज्यावेळी दोघांनी शिकवण्यास सुरवात केली, त्यावेळी विद्यार्थी ऊसतोड हंगाम सुरु झाला की पालकांसोबत परगावी जायचे अन हाताच्या बोटावर मोजता येतील एवढेच विद्यार्थी शाळेत यायचे.

शाळेची इमारत पडकी, बसायला जागा नाही, शैक्षणिक साहित्याचा अभाव, विद्यार्थ्यांना अभ्यासात रुची नाही, अशी सुरवातीची परिस्थिती होती. मात्र या सर्वावर मात करत दोघांनी शाळेचे रूप बदलून टाकले. वस्तीवर मुक्काम ठोकला. विद्यार्थ्यांना ऊस तोडण्यासाठी जाऊ न देता पालकाची भूमिका बजावली.

गुणवत्तेत वाढ केल्याने अनेक विद्यार्थ्यांना नवोदय विद्यालयामध्ये प्रवेश मिळाला. शाळा डिजिटल झाली. अनेक विद्यार्थ्यांना तालुका, जिल्हा व राज्यस्तरावर बक्षिसे मिळाल्याने अनेक मान्यवरांनी शाळेला भेटी दिल्या. यामुळे वस्तीवर सर्वाचे दोघांशी नाते आपुलकीचे बनले.

दोघांची जामखेड तालुक्यात बदली झाल्याने हा समारंभ आयोजित केला होता. या निरोप समारंभाला सर्व वस्तीवरील नागरिक व विद्यार्थी जमा झाले होते.

प्रमुख अतिथी म्हणून सरपंच माणिक बटुळे, दिलीप खेडकर, सुनील खेडकर उपस्थित होते. निरोप समारंभाचे भाषण करताना विद्यार्थी व पालकांना आपले अश्रू आवरणे कठीण झाले होते. शाळेच्या बाहेर पडताना या दोन्ही शिक्षकांना विद्यार्थ्यांनी घट्ट मिठी मारली अन गुरुजी तुम्ही जाऊ नका, असा टाहो फोडत आपल्या अश्रूंना वाट मोकळी करून दिली.

बारा वर्षांपासून शिक्षकांची व आमची नाळ जुळली होती. गावातील विद्यार्थ्यांसाठी दोघांनीही खूप कष्ट घेतले. लेकीला सासरी पाठवताना जे दुःख होते, त्याच्याही पलीकडचे हे दुःख आहे.

- मल्हारी बटुळे, पालक

आपण काही तरी रचनात्मक काम या ठिकाणी केले आहे. प्रत्येकाला घरातील सदस्य समजले. ही शाळा सोडण्यापूर्वी मला मृत्यू यावा, असे वाटत होते.

- लहू बोराटे, शिक्षक