Addiction Of Watching Reel : काही वर्षांआधी व्हिडिओ गेम्स खेळणाऱ्यांच्या मनावर परिणाम होत होता. काही गेम्समध्ये तर अनेक कोवळ्या वयातील पोरांचे जीवही गेले. त्यानंतर अशा गेम्सवर बंदी आणली आहे. या गेम्स खेळण्याचा मुख्य सोर्स होता मोबाईल. लोकांच्या फोनवर आता गेम्स नसल्या तरी इस्टा, फेसबुकवर रिल्स नावाचे एक व्यसन फोफावत आहे. या व्यसनाला बळी पडल्याने लोकांना अनेक आजारांचा सामना करावा लागत आहे.

रील पाहण्यामुळे आरोग्यावर परिणाम होत आहे. जवळपास ६० टक्के उत्साही निद्रानाश, डोकेदुखी, मायग्रेन सारख्या समस्यांनी त्रस्त आहेत. जरी तुम्ही झोपायला गेलात तरी तुम्ही रीलचे स्वप्न पाहत आहात. बलरामपूर हॉस्पिटलने केलेल्या अभ्यासात ही बाब समोर आली आहे.

रील्स पाहण्याचे दुष्परिणाम

मानसिक आरोग्य विभागाने ओपीडीमध्ये आलेल्या १५० रुग्णांचा अभ्यास केला. सहा महिन्यांच्या या अभ्यासात १० वर्षांच्या किशोरवयीन मुलांपासून ते ५५ वर्षांपर्यंतच्या मानसिक रुग्णांचा समावेश होता. त्यात ३० महिलाही होत्या.

विभागाचे अध्यक्ष डॉ. देवाशीष शुक्ला सांगतात की, बहुतांश रुग्णांनी दीड वर्षांहून अधिक काळ रील पाहण्याची कबुली दिली आहे. सकाळी उठल्यापासून ते झोपण्याआधीपर्यंत सोशल साईटवर आपल्याला रील दिसते. मोठ्या संख्येने लोकांनी सलग अर्धा तास रील पाहिल्याचे सांगितले. विशेष म्हणजे या रुग्णांनी आपला कोणताही व्हिडिओ किंवा रिल्स सोशल साईटवर शेअर केली नव्हती. फक्त इतरांच्या रील्स बघायची सवय आहे.

मला कोणतेही काम करावेसे वाटत नाही

अभ्यासात समाविष्ट केलेल्या 150 लोकांपैकी 30 जणांनी सांगितले की, जेव्हा त्यांना मोबाइलवर रील पाहण्याची संधी मिळत नाही किंवा कोणत्याही कारणामुळे ते पाहू शकत नाहीत तेव्हा त्यांना अस्वस्थ वाटते. डोकेदुखी, कोणतेही काम करता येत नाही अशी स्थिती आहे. अनेक प्रसंगी बीपीवरही परिणाम होतो.

20 टक्के रुग्णांनी केवळ दिवसाच नव्हे तर रात्री झोप मोडल्यानंतरही रील पाहण्याची तक्रार केली. 10 ते 15 मिनिटे रील पाहिल्याशिवाय त्यांना झोप येत नसल्याचे रुग्णांनी सांगितले. गोंधळल्यासारखे वाटते. शेजारी पडलेले इतर लोक टाळण्यासाठी ते उशीच्या आत मोबाइल लपवतात.

डॉ. देवाशिष शुक्ला म्हणाले की, अभ्यासात सहभागी ६० टक्के लोकांचा असा विश्वास होता की निद्रानाशामुळे दिनचर्येवर परिणाम होतो. त्याचा परिणाम नोकरी आणि अभ्यासावरही होताना दिसत आहे.

या समस्या असतील तर डॉक्टरांना भेटा

- डोके दुखणे, डोळे दुखणे

- झोपताना डोळ्यांत तेज जाणवणे

- खाण्यापिण्याच्या वेळा गडबड करणे

या समस्येवर तुम्ही काय करू शकता

- मोबाईलच व्यसन हळूहळू सोडा

- गरज असेल तेव्हाच मोबाईल वापरा

- आवडती पुस्तके वाचा

- मित्रांना भेटा

- लोकांशी बोला