गंगाखेड (परभणी) : तिरुपती बालाजीनंतर महत्त्वाचे बालाजी मंदिर हे गंगाखेड येथील आहे. तिरुपती येथे होणाऱ्या दसरा महोत्सवाच्या धर्तीवरच गंगाखेड येथे दसरा महोत्सवाचे मागील सातशे वर्षापासून आयोजन केले जाते. परंतू, कोरोनाच्या पार्श्वभूमीवर मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांनी मंदिरे टप्प्याटप्प्याने उघडणार, असा निर्णय घेतल्यानंतर गंगाखेड येथील दसरा महोत्सवाची सातशे वर्षांची परंपरा खंडित होत असल्याने भाविकांमध्ये नाराजी बघायला मिळत आहे. 

गंगाखेड येथील ऐतिहासिक दसरा महोत्सवाला सातशे वर्षांचा इतिहास आहे. परभणी जिल्ह्यासह मराठवाड्यातील भक्तगण रथ महोत्सव पाहण्यासाठी अलोट गर्दी करतात. दसरा महोत्सवाच्या नऊ दिवसांच्या काळात बालाजीच्या मूर्तीची विविध वाहनातून शहरातील शनी मंदिर, डॉ. आंबेडकर नगर, दिलकश चौक, मोठा मारुती, जनाबाई मंदिर आदी भागातून मिरवणूक काढली जाते. शहरातील विविध भागात प्रसाद आणि अन्य साहित्य विक्रीची दुकाने थाटली जातात. एकप्रकारे नऊ दिवस गंगाखेड शहराला यात्रेचे स्वरूप येते. येथे जिल्ह्यासह परजिल्ह्यातून आणि परराज्यातून भाविक दर्शनाला येतात. 

विजयादशमीच्या दिवशी असतो रथोत्सव

प्रत्येक वर्षी विजयादशमीच्या दिवशी रथोत्सवाचे आयोजन केले जाते. शहरातील याच मार्गावरून रथाची मिरवणूक काढली जाते. हा ऐतिहासिक क्षण पाहण्यासाठी मराठवाड्यातील नागरिक मोठ्या प्रमाणात गंगाखेड येथे दाखल होतात. कोरोनाच्या पार्श्वभूमीवर भक्तांमध्ये (ता.१७) ऑक्टोबरपासून प्रारंभ होणाऱ्या दसरा महोत्सव संदर्भात संभ्रम निर्माण झाला होता. परंतू, मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांनी राज्यातील मंदिरे टप्प्याटप्प्याने उघडणार असा निर्णय घेतला आहे. त्यामुळे यंदा हा ऐतिहासिक दसरा महोत्सवाची परंपरा खंडित होणार आहे.  

विधिवत पूजा मंदिरामध्ये केली जाणार
 
कोरोनाच्या पार्श्वभूमीवर शासनाने मंदिर बंद ठेवण्याचा निर्णय घेतला असल्यामुळे मोठ्या स्वरूपात होणारा दसरा महोत्सव यावर्षी होणार नाही. असे असले तरी देवाची विधिवत पूजा मंदिरामध्ये केली जाणार आहे. नागरिकांसाठी मात्र मंदिर शासनाच्या नियमाप्रमाणे बंदच असेल.

- चंद्रकांत खारकर, पुजारी तथा विश्वस्थ बालाजी संस्थान, गंगाखेड.

संपादन - सुस्मिता वडतिले