पान १ अँकर ---- आता घरबसल्या करा मतदार नोंदणी; ऑनलाइन सुविधा आणि ॲपचीही सोय १९.५३ लाख मतदारांची प्रारूप यादी प्रसिद्ध; माहिती न दिल्याने २.४० लाख जणांना फटका सकाळ वृत्तसेवा बीड, ता. १ : लोकशाहीचा सर्वांत मोठा आणि अत्यंत महत्त्वाचा उत्सव म्हणजे आपल्या देशातील निवडणुका आणि या उत्सवाचा मुख्य कणा असतो तो आपला मतदानाचा हक्क. समजा, तुम्ही मतदानाच्या दिवशी मोठ्या उत्साहाने मतदान केंद्रावर गेलात आणि तिथे अधिकाऱ्यांनी तुम्हाला सांगितले, की तुमचे नाव मतदारयादीतच नाही, तर किती मोठा धक्का बसेल? तुमचा हा अत्यंत पवित्र आणि मोलाचा हक्क एका क्षणात कायमचा हिरावून घेतला जाईल. अशीच काहीशी अत्यंत गंभीर वेळ बीड जिल्ह्यातील तब्बल दोन लाख चाळीस हजार मतदारांवर प्रत्यक्षात येऊ शकते. कारण, वारंवार सांगूनही विहित वेळेत गणनापत्रक जमा न केल्यामुळे या सर्वांची नावे नुकत्याच अधिकृतपणे प्रसिद्ध झालेल्या प्रारूप मतदारयादीतून वगळण्यात आली आहेत. त्यामुळे आता वेळीच सावध होऊन आपले नाव तपासून पाहण्याची वेळ सर्व नागरिकांवर आली आहे. भारत निवडणूक आयोगाच्या निर्देशानुसार, १ ऑक्टोबर २०२६ या अर्हता दिनांकावर आधारित विशेष सखोल पुनरीक्षण कार्यक्रमानंतर बीड जिल्ह्याची बहुप्रतीक्षित प्रारूप मतदारयादी ३१ ऑगस्ट रोजी अधिकृतपणे प्रसिद्ध करण्यात आली आहे. निवडणूक प्रशासनाने दिलेल्या माहितीनुसार, या नव्या यादीत जिल्ह्यात एकूण १९ लाख ५३ हजार ४२० मतदारांची नोंद यशस्वीपणे झाली आहे. यात पुरुष १०,३५,९५९, स्त्री ९,१७,४४१ तर इतर मतदार २० आहेत. महत्त्वाची बाब म्हणजे, जिल्ह्यातील तब्बल २,४०,४७७ मतदारांची नावे यादीतून कमी केल्याने मोठी खळबळ उडाली आहे. बीड विधानसभा मतदारसंघात सर्वाधिक ७३,५२० मतदारांची नावे वगळली गेली आहेत. ही प्रक्रिया पारदर्शक राहावी, यासाठी अर्जदारांनी वैयक्तिकरीत्या अर्ज करणे बंधनकारक केले आहे. एकगठ्ठा अर्ज अजिबात स्वीकारले जाणार नाहीत. एकाच कुटुंबातील सदस्यांचे अर्ज मात्र एकत्र स्वीकारले जातील. राजकीय पक्षांच्या प्रतिनिधींना एका दिवसात फक्त दहा दावे किंवा हरकती सादर करण्याची मुभा आहे. ----- विधानसभानिहाय मतदार आकडेवारी जिल्ह्यातील सर्व विधानसभा मतदारसंघ आणि त्यांची एकूण मतदान संख्या पुढीलप्रमाणे निश्चित करण्यात आलेली आहे : गेवराई - ३,४५,९६६, माजलगाव - ३,१४,६६८, बीड - ३,०४,६६०, आष्टी - ३,६०,९०६, केज - ३,४०,११९ आणि परळी - २,८७,१०१. ------- २ लाख ४० हजार नावे का कमी झाली? निवडणूक शाखेने दिलेल्या सविस्तर माहितीनुसार, ज्या पात्र मतदारांनी बीएलओकडे गणनापत्रक वेळेत जमा केले नव्हते, त्यांची नावे वगळण्यात आली. यात मृत मतदार ५०,९१३, गैरहजर ५६,८८६, कायमस्वरूपी स्थलांतरित १,०३,३३४, दुबार नोंदणी झालेले २८,५१६ मतदार आणि इतर कारणास्तव ८२८ मतदारांचा समावेश आहे. ----- नाव वगळल्यास किंवा त्रुटी असल्यास काय करावे? ज्या नागरिकांची नावे यादीत नाहीत किंवा नावात, पत्त्यात, वयात अथवा फोटोमध्ये त्रुटी आहेत, त्यांच्यासाठी ३० सप्टेंबर २०२६ पर्यंत विशेष संधी प्रशासनाने दिली आहे. नागरिकांनी तातडीने बीएलओ किंवा तहसील कार्यालयात प्रत्यक्ष भेट देऊन नोंदणीसाठी नमुना ६, ७ आणि ८ भरून आवश्यक कागदपत्रांची पूर्तता करावी. ----- ऑनलाइन अर्ज आणि मदत कक्ष नागरिक voters.eci.gov.in या संकेतस्थळावरून स्वतः घरबसल्या ऑनलाइन अर्ज करू शकतात. नागरिकांच्या सोयीसाठी व मार्गदर्शनासाठी जिल्हा स्तरावर सकाळी ६ ते रात्री १० पर्यंत मदत कक्ष कार्यरत राहील. १९५० किंवा ०२४४२-२२२१८५ या टोल फ्री क्रमांकावर थेट संपर्क साधावा, असे आवाहन केले आहे. तसेच ECINET ॲमधील ''Book a call With BLO'' सुविधेचा वापर करून नागरिक बीएलओशी संवाद साधू शकतात. -------- मतदान केंद्रांचे सुसूत्रीकरण निवडणूक आयोगाच्या नव्या नियमानुसार १३०० पेक्षा जास्त मतदार असलेल्या मतदान केंद्रांचे विभाजन करून सुसूत्रीकरण केले आहे. या प्रक्रियेनंतर बीड जिल्ह्यात आता एकूण २,३९३ मतदान केंद्रे उपलब्ध असणार आहेत. ------ मृत मतदार वगळता जिल्ह्यातील एकही पात्र नागरिक किंवा नवमतदार मतदानापासून वंचित राहू नये, हाच या विशेष सखोल पुनरीक्षणाचा मुख्य उद्देश आहे. सर्व नागरिकांनी beed.gov.in या संकेतस्थळावर किंवा स्थानिक तहसील कार्यालयात जाऊन प्रारूप यादीत आपले नाव तपासावे. जर नाव वगळले गेले असेल किंवा काही त्रुटी असतील तर ३० सप्टेंबरपर्यंत नमुना अर्ज भरून बीएलओ किंवा तहसील कार्यालयाशी त्वरित संपर्क साधावा. १ ऑक्टोबर २०२६ रोजी १८ वर्षे पूर्ण करणाऱ्या सर्व नवमतदारांनी आपला नोंदणीचा हक्क बजावून लोकशाहीच्या या उत्सवात सक्रिय सहभाग नोंदवावा. - विवेक जॉन्सन, जिल्हाधिकारी, बीड