मुंबई ः लॉकडाऊनच्या तुलनेत अनलॉकिंग काळात मुंबईत देशी-विदेशी मद्याच्या विक्रीमध्ये मोठी घट झाल्याचे चित्र आहे. एप्रिल, मे, जून या लॉकडाऊन काळात मद्यविक्रीच्या आकड्यांमध्ये कित्येक पटीने वाढ झाल्याची नोंद आहे; मात्र निर्बंध शिथिल झाल्यानंतर तळीरामांनी मद्य पिण्याकडे पाठ फिरवल्याचे स्पष्ट झाले आहे. गेल्या वर्षाच्या तुलनेत एप्रिल ते सप्टेंबर या सहा महिन्यात मद्य विक्रीत प्रचंड घट झाली आहे. बियरपाठोपाठ देशी, विदेशी मद्याची विक्री घसरल्याचे राज्य उत्पादन शुल्क विभागाच्या आकडेवारीवरून स्पष्ट होत आहे. 

लॉकडाऊन काळातही मुंबई उपनगरातील मद्य विक्रीचा महसूल हजार टक्‍क्‍याने वाढला आहे. गेल्या वर्षी एप्रिल महिन्यात फक्त 5.64 कोटींची मद्य विक्री झाली होती, तर त्या तुलनेत या वर्षी एप्रिल महिन्यात 63.31 कोटींची मद्य विक्री होऊन तब्बल 1022.98 टक्‍क्‍याने मद्य विक्रीच्या महसुलात वाढ झाल्याचे दिसून येत आहे. त्याप्रमाणेच गेल्या वर्षी मे महिन्यात 4.20 कोटी तर या वर्षी 15.74 कोटी, जून 7.9 कोटी तर या वर्षी 11.24 कोटी मद्य विक्रीचा महसुलाची कमाई झाली आहे; मात्र त्यानंतर जुलैपासून मुंबई उपनगरासह राज्यभरात एकूण मद्य प्रकारात प्रचंड घट झाली आहे. कोरोनामुळे चिल्ड बियरसह देशी, विदेशी मद्यांची चव घेणे तळीरामांनी सोडल्याचे दिसून येत आहे. त्यामुळे गेल्या अनेक वर्षांमध्ये पहिल्यांदा मद्य विक्रीत अशाप्रकारची घट झाल्याचे तज्ज्ञ सांगतात. 

एकूण मद्य विक्रीत घट 
गेल्या वर्षीच्या तुलनेत मुंबई उपनगरात एप्रिल ते सप्टेंबर या सहा महिन्यांत बियर विक्रीत 66.16 टक्के घट झाली आहे. त्याचप्रमाणे राज्यात 58.25 टक्‍क्‍याने घट, मुंबईत विदेशी मद्य 31.76 टक्के, तर राज्यात 26.67 टक्के घ झाली. देशी मद्य विक्रीवर सर्वाधिक परिणाम मुंबई उपनगरात झाला असून, सर्वाधिक 76.51 टक्के घट तर राज्यात 32.32 टक्के देशी मद्याचा प्याला घसरला. 

मुंबई विभागातील पहिल्या तीन महिन्यांतील वाढ (कोटीत) 
महिने 2019 2020 एकूण टक्केवारी 
एप्रिल 5.64 63.31 1022.98 वाढ 
मे 4.20 15.74 275.16 वाढ 
जून 7.9 11.24 58.48 वाढ 

मद्य विक्रीतून महसूल 
एकूण मुंबई उपनगर 65.56 121.32 85.6 टक्के वाढ 
एकूण राज्य 7421.73 4982.63 32.86 टक्के घट 

मुंबई उपनगरातील बियरची विक्री 
विभाग- 2019 - 2020 - घट टक्केवारी 
मुंबई उपनगर - 269.89 - 91.32 - 66.16 टक्के 
राज्य- 1614.23 - 673.97 - 58.25 टक्के 

मुंबई उपनगरातील विदेशी मद्य विक्री (बल्क लिटर) 
विभाग- 2019 - 2020 - एकूण घट टक्केवारी 
उपनगर- 96.42 / 141.29 / 31.76 
राज्य- 1042.36 / 764.42 / 26.67 

मुंबई उपनगरातील देशी मद्य विक्री (बल्क लिटर) 
विभाग- 2019 - 2020 - एकूण घट टक्केवारी 
उपनगर- 126.97 / 27.29/ 78.51 
राज्य- 1788.65 / 1210.61 / 32.32  

(संपादन- बापू सावंत)