मुंबई: मंगळवारी पालिकेच्या नायर रुग्णालयात निवासी डॉक्टरच्या आत्महत्येनंतर डॉक्टरांमध्ये असलेल्या तणावाचा मुद्दा पुन्हा एकदा ऐरणीवर येऊ लागला आहे. यासाठी कारणं काहीही असली तरी गेल्या दोन वर्षांत नायर रुग्णालयात दोन डॉक्टरांच्या आत्महत्येनंतर नायर रुग्णालयाच्या डॉक्टरांच्या संघटनेने (मार्ड) रुग्णालय प्रशासनाकडे 24 × 7 हेल्पलाईन क्रमांक सुरु करण्याचा प्रस्ताव दिला आहे.

लोकांच्या शारीरिक आणि मानसिक समस्यांना समजून घेणारे डॉक्टरच आता मानसिक तणावाखाली आहेत आणि मृत्यूला कवटाळत आहेत. डॉक्टरांमधील आत्महत्येची ही पहिलीच घटना नसून तणावग्रस्त डॉक्टरांनाही मदतीची गरज असल्याचे पुन्हा एकदा स्पष्ट झाले आहे. रूग्णालयांमध्ये कामाचा दबाव, नातेसंबंध, कौटुंबिक तणाव आणि अभ्यासाचा दबाव अशा बाबींच्या तणावाखाली येत अनेकदा डॉक्टर आपला जीव गमावतात.

नायर मार्डचे अध्यक्ष डॉ.सतीश तांदळे यांनी सांगितले की, गेल्या दोन वर्षातील ही दुसरी घटना आहे. रात्रंदिवस अभ्यास करून, परीक्षेत चांगले गुण मिळाल्यानंतर प्रसिद्ध मेडिकल कॉलेजमध्ये डॉक्टरांना प्रवेश मिळतो. त्यानंतर, जर एखाद्या कारणास्तव एखाद्या डॉक्टरने आत्महत्या केली तर कुटुंबासह इतर डॉक्टरांनाही धक्का बसतो. नायर मार्डच्या बैठकीत निर्णय घेण्यात आला आहे की, डॉक्टरांसाठी हेल्पलाईन क्रमांक सुरू करणे आवश्यक आहे. आम्ही हा प्रस्ताव अधिष्ठात्यांसमोर ठेवू. यासह आम्ही सर्व निवासी डॉक्टरांना आवाहन केले आहे की त्यांना कोणत्याही प्रकारची समस्या असल्यास त्यांनी आमच्याशी संपर्क साधावा. आम्ही त्यांच्या समस्या सोडवण्यास मदत करू.

हेही वाचा- मुंबईकरांनो! सार्वजनिक वाहतुकीचा वापर करा, खासगी वाहनामुळे प्रदूषणात वाढ

मानसिक रोग विशेषज्ञ करतील मदत

हेल्पलाइन नंबर रुग्णालयाच्या मनोरुग्ण तज्ज्ञ विभागाच्या डॉक्टरांचा असेल. जे डॉक्टरांचा ताण दूर करण्यासाठी 24 तास उपलब्ध असतील. बर्‍याचदा डॉक्टर त्यांच्या सहकाऱ्यांना त्यांच्या समस्यांबद्दल सांगत नाहीत, अशा परिस्थितीत हेल्पलाईन नंबर असेल तर ते थेट डॉक्टरांशी संपर्क साधू शकतात.

मुंबई विभागातल्या ताज्या बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा.

आधी झालेल्या आत्महत्या

• जानेवारी 2020 रोजी डॉ. शेषाद्री गौडा यांनी संभाजीनगर येथील शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालयात आत्महत्या केली.
• 2019 मध्ये केईएम रुग्णालयात राहणाऱ्या डॉ.प्रणय जयस्वाल (वय 27) यांनी आत्महत्या केली.
• 2019 मध्ये नायर रुग्णालयात राहणाऱ्या डॉ. पायल तडवी यांनीही आत्महत्या केली.

नैराश्याला घाबरू नका, पराभूत करा
 
मानसोपचार तज्ज्ञ डॉ. सागर मुंदडा यांनी सांगितले की, सरकारी रुग्णालयांमध्ये कामाचा आणि अभ्यासाचा दबाव कायम राहतो. हा दबाव कमी करणे आवश्यक आहे. अभ्यास करणारे डॉक्टर्स आणि निवासी डॉक्टरांचे सतत समुपदेशन केले जावे. ज्येष्ठ डॉक्टरांनी समस्यांचा सामना कसा करावा हे शिकले पाहिजे. जर एखादी गोष्ट तुम्हाला मानसिकरित्या त्रास देत असेल तर ती तुमच्या मित्र, कुटूंबासह किंवा तुमच्या जवळच्या व्यक्तीला सांगितली पाहिजे. तसेच, इतर डॉक्टरांना नैराश्याची लक्षणे ओळखणे आवश्यक आहे. जर एखादा मित्र अस्वस्थ असेल किंवा एकटा असेल तर त्याच्याशी बोलावे. त्याला खात्री असणे आवश्यक आहे की आपण त्याच्याबरोबर आहात आणि त्याची समस्याही सुटेल. उपचार घेण्यास घाबरू नका, प्रत्येकजण नैराश्याने ग्रस्त आहे आपण डॉक्टर आहात म्हणून काय झाले तुम्ही आधी एक मनुष्य आहात. लोक काय म्हणतील याचा विचार करण्याऐवजी जर तुम्ही आत्महत्या केली तर तुमचे सर्व परिश्रम व्यर्थ जातील. आपल्या कुटुंबाचे काय होईल? आपल्या प्रियजनांचे काय होईल? म्हणून नैराश्याला घाबरु नये, त्याला पराभूत करायला शिकलं पाहिजे. हे केवळ डॉक्टरांसाठीच नाही, तर सर्व प्रकारच्या वर्गासाठी आहे, नैराश्याला घाबरू नका तर पराभूत करा.

----------------------------------------

(संपादन- पूजा विचारे)

Helpline for doctors reduce stress Nair Mard proposal start a 24-hour helpline