‘एआय’च्या युगात मानवी मूल्यांचे शिक्षण गरजेचे!
विद्यार्थ्यांच्या स्वतंत्र विचारांना तंत्रज्ञानाची जोड द्या; शिक्षणतज्ज्ञांचे मत

सकाळ वृत्तसेवा
मुंबई, ता. ११ : कृत्रिम बुद्धिमत्तेमुळे एआय शिक्षण आणि शिकण्याच्या पद्धती वेगाने बदलत असताना विद्यार्थ्यांमध्ये आत्मभान, भावनिक बुद्धिमत्ता, समीक्षात्मक विचार, करुणा आणि सहनशीलता यांसारखी मानवी मूल्ये विकसित करण्याची गरज आहे. तंत्रज्ञान विद्यार्थ्यांच्या स्वतंत्र विचारांची जागा घेण्याऐवजी त्यांच्या शिकण्याला पूरक ठरले पाहिजे, असा सूर शिक्षण आणि मानसिक आरोग्य क्षेत्रातील तज्ज्ञांनी व्यक्त केला.

जागतिक मानसिक आरोग्य दिनानिमित्त ‘आर्ट ऑफ लिव्हिंग फाउंडेशन’च्या चिल्ड्रन अँड टीन्स डेस्कतर्फे ‘एज्युकेटर्स एज : द ह्युमन एज इन द एज ऑफ एआय’ हा कार्यक्रम नुकताच पार पडला. यामध्ये शालेय प्रमुख, मानसशास्त्रज्ञ, शिक्षणतज्ज्ञ आणि बालविकास तज्ज्ञ सहभागी झाले. विद्यार्थ्यांनी एआयचा जबाबदारीने वापर करण्यासाठी शाळा आणि पालकांनी एकत्रित प्रयत्न करणे आवश्यक असल्याचे धीरूभाई अंबानी इंटरनॅशनल स्कूलचे डीन आणि सीईओ अभिमन्यू बासू यांनी सांगितले. एआय हे शिकण्याला मदत करणारे साधन असून, ते विद्यार्थ्यांच्या वतीने विचार करू शकत नाही याची जाणीव मुलांना करून देणे गरजेचे असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
कुटुंबातील अर्थपूर्ण संवाद कमी झाल्याने मुलांशी असलेल्या नात्यांमध्ये दुरावा निर्माण होऊ शकतो, असे सिंघानिया ग्रुप ऑफ स्कूल्सच्या रेवती श्रीनिवासन यांनी सांगितले. तंत्रज्ञानाच्या योग्य वापरासाठी मुलांमध्ये आत्मनियंत्रण आणि मूल्यांचा विकास महत्त्वाचा असल्याचे ‘दृष्टी’च्या संस्थापक डॉ. स्मिता देसाई यांनी नमूद केले.

भावनिक विकास महत्त्वाचा!
शिक्षकांचे मानसिक आरोग्यही विद्यार्थ्यांच्या भावनिक विकासासाठी महत्त्वाचे असल्याचे जयेश पंचाळ यांनी सांगितले. परीक्षा आणि गुणकेंद्री शिक्षणाऐवजी विद्यार्थ्यांची जिज्ञासा, स्वतंत्र विचार आणि शिकण्याची आवड वाढविण्यावर भर देण्याची गरज या वेळी व्यक्त करण्यात आली.