​वाशी, ता. १० (बातमीदार) : उत्पादनात झालेली घट आणि जागतिक बाजारपेठेतील वाढती मागणी यामुळे तांदळाच्या भावाने आता उच्चांक गाठला आहे. बासमतीसह इतर पाच प्रमुख जातींच्या तांदळाच्या किमतीत गेल्या सहा महिन्यांत मोठी वाढ झाली असून, हे भाव १५ ते २७.५ टक्क्यांनी वधारले आहेत. पंजाब आणि हरियाना या राज्यांमध्ये तांदळाचे उत्पादन घटल्याचा थेट परिणाम आता बाजारपेठेवर दिसून येत आहे.

​नवी मुंबईतील घाऊक बाजारात तांदळाचे भाव ३२ रुपयांपासून १०० रुपयांपर्यंत पोहोचले आहेत, तर किरकोळ बाजारात सर्वसामान्य ग्राहकांना हाच तांदूळ १२० ते २०० रुपये प्रतिकिलो भावाने खरेदी करावा लागत आहे. ५ नोव्हेंबर २०२५ ते १ एप्रिल २०२६ या अवघ्या सहा महिन्यांच्या काळात बासमती, तिबार, मोगरा, कोलम, परिमल आणि मसुरी या तांदळाच्या किमती प्रति क्विंटल दीड ते २७.५० टक्क्यांनी वाढल्या आहेत. यात सर्वाधिक भाववाढ बासमती, तिबार आणि कोलम या जातींमध्ये झाली आहे. बासमती तांदळाला जागतिक स्तरावर, विशेषतः इराण आणि आखाती देशांमध्ये मोठी मागणी आहे.

गेल्या वर्षी भारतातून सुमारे ४० लाख टन बासमतीची निर्यात झाली. मात्र, दुसरीकडे मुख्य उत्पादक राज्यांत उत्पादन कमी झाल्याने पुरवठ्यावर ताण आला आहे. मुंबई एपीएमसी बाजारपेठेत दररोज सुमारे १५० टन बासमतीची आवक होते.

​बासमतीची मोठी झेप
नोव्हेंबर २०२५ मध्ये ८० रुपये किलो असलेला बासमती तांदूळ आता १०० रुपयांवर पोहोचला असून, किमतीमध्ये २५ टक्क्यांनी वाढ नोंदवली आहे. तिबार तांदळाच्या भावात २१.५ टक्के वाढ होऊन तो ७० वरून ८५ रुपयांवर गेला आहे. मोगरा तांदूळ २० टक्क्यांनी महागून ३६ रुपये, तर कोलम तांदळाचे भाव ४० वरून ४५ रुपयांवर पोहोचले आहेत. इंद्रायणी तांदळाच्या भावातही १४ टक्क्यांची वाढ नोंदवण्यात आली असून, तो आता ६५ रुपये किलो झाला आहे.

उत्पादन घटल्याचा परिणाम
​​मुंबई एपीएमसीमध्ये दररोज साधारण ५० जातींच्या तांदळाची आवक होते, ज्यातील २५ जातींना मोठी मागणी असते. जून २०२१ मध्ये बासमतीचे भाव ५५ ते १०० रुपये किलो होते, जे सप्टेंबर २०२३ पासून वाढून ११० रुपयांपर्यंत पोहोचले होते. ही भाववाढ आजही कायम असल्याने सामान्य जनतेच्या घरगुती बजेटवर याचा मोठा परिणाम झाला आहे. उत्पादन घटल्यामुळे निर्माण झालेली ही स्थिती येणाऱ्या काळात तांदळाचे भाव आणखी स्थिर ठेवणार की वाढवणार, याकडे आता सर्वांचे लक्ष लागले आहे.