यंदाच्या गणेशोत्सवात सजावटीचा नवा ट्रेंड
एलईडी, इको-फ्रेंडली मखर आणि थीमआधारित सजावटीला पसंती
सकाळ वृत्तसेवा
मुंबई, ता. ९ : गणेशोत्सव अवघ्या काही दिवसांवर येऊन ठेपल्याने मुंबईतील बाजारपेठांमध्ये गणेशमूर्तींसह सजावटीच्या साहित्याची खरेदी मोठ्या प्रमाणावर सुरू झाली आहे. यंदाच्या गणेशोत्सवात पारंपरिक सजावटीसोबत आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर आणि पर्यावरणपूरक साहित्याला वाढती पसंती मिळत आहे.
पारंपरिक थर्माकोलच्या मखरांना पर्याय म्हणून पीव्हीसी फोम, लाकूड, कागद, कापड, बांबू तसेच पुनर्वापर करता येणाऱ्या साहित्यापासून तयार केलेल्या इको-फ्रेंडली मखरांना ग्राहकांची मागणी वाढली आहे. त्याचबरोबर एलईडी बॅकलिट सजावट, डिजिटल लाइटिंग, सेन्सरवर आधारित प्रकाशयोजना आणि थीमआधारित मखरांचीही बाजारात मोठी चर्चा आहे.
मुंबईतील लालबाग, परळ, लोअर परळ, दादर, भुलेश्वर, क्रॉफर्ड मार्केट, बोरिवली आणि मुलुंड या प्रमुख बाजारपेठांमध्ये गणेशोत्सवाच्या सजावटीच्या साहित्याची मोठी रेलचेल पाहायला मिळत आहे. गणेशमूर्तीचा आकार, घरातील उपलब्ध जागा आणि ग्राहकांचे बजेट लक्षात घेऊन बाजारात मखरांचे विविध पर्याय उपलब्ध करून देण्यात आले आहेत. त्यामुळे छोट्या घरगुती गणपतीपासून मोठ्या सार्वजनिक गणेश मंडळांपर्यंत प्रत्येकासाठी वेगवेगळ्या प्रकारच्या सजावटी उपलब्ध आहेत.

इको-फ्रेंडली मखरांना वाढती मागणी
गणेशोत्सवातील सजावटीमुळे निर्माण होणारा कचरा कमी करण्यासाठी यंदा पर्यावरणपूरक साहित्याला विशेष महत्त्व मिळत आहे. कागद, लाकूड, कापड, बांबू आणि पुनर्वापर करता येणाऱ्या साहित्यापासून तयार केलेली मखरे बाजारात उपलब्ध आहेत. वजनाने हलकी, आकर्षक आणि पुन्हा वापरता येणारी असल्याने या मखरांना घरगुती गणपतींसाठी चांगली मागणी आहे.

थीमआधारित मखरांना पसंती
यंदा केवळ मखर उभारण्यापेक्षा एखाद्या विशिष्ट संकल्पनेवर आधारित सजावट करण्याचा ट्रेंड वाढला आहे. कमळ, अयोध्या मंदिर, कैलास पर्वत, शिवकालीन किल्ले, वारकरी परंपरा, ग्रामीण महाराष्ट्र, मंदिर वास्तुकला आणि आध्यात्मिक संकल्पना यांसारख्या थीमवर आधारित मखरे ग्राहकांचे लक्ष वेधून घेत आहेत. काही मखरांमध्ये मंदिरांचे प्रवेशद्वार, भव्य कमानी, किल्ल्यांच्या प्रतिकृती आणि निसर्गदृश्ये साकारली जात आहेत. कमी जागेतही भव्य देखावा निर्माण करण्यासाठी थ्री-डी बॅकग्राउंड, विविध स्तरांतील सजावट आणि आकर्षक प्रकाशयोजनेचा वापर केला जात आहे.

एलईडी आणि डिजिटल लाइटिंगचा बोलबाला
गणेशोत्सवाच्या सजावटीत प्रकाशयोजनेला यंदाही विशेष महत्त्व आहे. एलईडी स्ट्रिप, एलईडी पडदे, फ्लॅशिंग लाइट्स, फिरते दिवे, डिजिटल लाइटिंग तसेच सेन्सरवर चालणारी प्रकाशयोजना बाजारात उपलब्ध आहे. काही आधुनिक प्रकाशयोजनांमध्ये रंग आणि प्रकाशाचे पॅटर्न बदलण्याची सुविधाही देण्यात आली आहे. कमी वीज वापरात चांगला प्रकाश मिळत असल्याने एलईडी दिव्यांकडे ग्राहकांचा कल वाढला आहे. त्यामुळे पारंपरिक बल्बच्या तुलनेत आधुनिक एलईडी प्रकाशयोजनेचा वापर अधिक प्रमाणात होताना दिसत आहे.

५०० रुपयांपासून १५ हजारांपर्यंत सजावट
घरगुती गणपतींसाठी ग्राहकांच्या बजेटनुसार सजावटीचे विविध पर्याय उपलब्ध आहेत. साधी सजावट काहीशे रुपयांपासून सुरू होत असून, मखर, प्रकाशयोजना आणि थीमआधारित सजावटीसाठी काही हजार रुपये खर्च येतो. व्यापाऱ्यांच्या म्हणण्यानुसार, घरगुती गणपतींसाठी ५०० रुपयांपासून सुमारे १५ हजार रुपयांपर्यंत विविध प्रकारच्या सजावटी उपलब्ध आहेत. मोठ्या सार्वजनिक गणेश मंडळांच्या बाबतीत मात्र सजावटीचे बजेट मोठे असते. मंडळाची थीम, मखराचा आकार, वापरण्यात येणारे साहित्य, कारागिरी आणि प्रकाशयोजना यानुसार खर्च ठरतो. भव्य थीमआधारित देखावे आणि आधुनिक प्रकाशयोजना उभारण्यासाठी काही मंडळांकडून लाखो रुपयांचा खर्च केला जात असल्याचे व्यापाऱ्यांचे म्हणणे आहे.

ऑनलाइन पर्याय असूनही बाजारपेठेत गर्दी
गणेशोत्सवाच्या सजावटीचे साहित्य ऑनलाइनही मोठ्या प्रमाणावर उपलब्ध झाले असले तरी प्रत्यक्ष बाजारपेठेत जाऊन खरेदी करण्याला ग्राहकांची पसंती कायम आहे. मखराचा आकार, साहित्याची गुणवत्ता, रंगसंगती आणि प्रकाशयोजना प्रत्यक्ष पाहून निवडता येत असल्याने ग्राहक बाजारात गर्दी करत आहेत. घरातील जागेनुसार मखर निवडणे किंवा सजावटीमध्ये आवश्यक बदल करून घेण्यासाठी विक्रेत्यांशी प्रत्यक्ष चर्चा करता येत असल्याने बाजारपेठेतील खरेदीला विशेष महत्त्व आहे.