नांदेड : पूर्वी लग्न किंवा महत्वाचा सोहळा म्हटले की वऱ्हाडी मंडळीसाठी सुरक्षित वाहन म्हणून लालपरीच पहिली पसंती असायची. मात्र, आता ती जागा खासगी बसने घेतली आहे. याला कारण आहे एसटीने केलेली भाडेवाढ. एसटीपेक्षा भाडेही कमी आणि वातानुकुलीत लांबचा प्रवास असल्यास झोपून जाण्याची सोय उपलब्ध असल्याने पहिली पसंती खासगी वाहनांना मिळत आहे. परिमाणी, नागरिकांनी एसटी महामंडळाच्या प्रासंगिक कराराकडे पाठ फिरवल्याने हमखास उत्पन्नाचा स्त्रोतही आटला आहे.

विश्वसनीयता आणि सुरक्षितता म्हणून लग्न कार्यात वऱ्हाडी मंडळींना घेऊन जाण्यासाठी लोकांची पहिली पसंती एसटीच्या बसला होती. त्यामुळे लग्नाच्या सिझनला शहरासह ग्रामीण भागातसुद्धा लग्नात पाहुणे मंडळी एसटी बसने उतरत होते. हे चित्र गेल्या काही वर्षांपर्यंत चांगले होते. त्यामुळे एसटी बसला या प्रासंगिक करारातल्या लग्नाच्या बुकींगमधून चांगले उत्पन्न मिळत होते. एप्रिल ते जून या तीन महिन्यातील लग्नाच्या सिझनमध्ये दरदिवशी एका आगारातून सात ते दहा बस लग्नाच्या बुकींगवर जायच्या. आता मात्र गेल्या दोन चार वर्षात हे प्रमाण नगण्य झाले आहे. आता केवळ दोन ते तीन बस जात असल्याचे वास्तव आहे.

चार वर्षांपूर्वी लालपरीचे भाडे ३० ते ३५ रुपये प्रत्येक किलोमीटर असायचे. आता त्यात वाढ होऊन ६३ रुपये किलोमीटर झाले आहे. त्यातल्या त्यात १८ टक्के जीएसटी आणि १० टक्के सुरक्षा अनामत रक्कम ठेवावी लागते. त्या तुलनेत खासगी बस मात्र थेट ठेका पद्धतीने लग्नाची बुकिंग घेऊन मोकळे होतात. त्यांचे भाडे कमी आणि उकाड्यात वातानुकूलित गाडीसह आधुनिक सुविधा प्रवाशांना मिळते. एकंदरीतच भाडेवाढीमुळे एसटीची लग्नाची बुकिंग निम्म्यापेक्षाही कमी झाली असून त्याचा आर्थिक फटका एसटी महामंडळाला बसत आहे.

दरात झालेली वाढ

• पाच वर्षापूर्वीचे भाडे ३० ते ३५ रुपये प्रति किलोमीटर

• सध्याचे भाडे ६३ रुपये किलोमीटर

• शिवशाहीचे ६५ रुपये किलोमीटर

• लालपरीसाठी १८ टक्के जीएसटी

• दहा टक्के सुरक्षा अनामत रक्कम

• शिवशाहीला पाच टक्के जीएसटी