कोल्हापूर : छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या इतिहासाची साक्ष देणारा पन्हाळगड. हिरवाई आणि धुक्‍याने नटलेला; पण मंगळवारी (८) सायंकाळी ढगफुटीसदृश पाऊस झाला. परिसरात कायम रिमझिम बरसणाऱ्या पावसाने त्या दिवशी कहर केला. अवघ्या पाऊण तासांत १४० मिमी. पाऊस नोंदला. विक्रमी पावसाने तीन दरवाजा रस्ता आणि साधोबा तलावाच्या तटबंदीचे नुकसान झाले. निसर्गासह मानवी चुकाही नुकसानीस कारणीभूत आहेत. या कारणांचा ग्राऊंड रिपोर्टमध्ये घेतलेला आढावा..

हेही वाचा - शिवाजी विद्यापीठाच्या कुलगुरू पदासाठी पहिली यादी झाली जाहीर

तीन दरवाजातील रस्ता उखडला

तीन दरवाजातून सोमवार पेठेकडे रस्ता जातो. फरसबंदी (दगडी) असणाऱ्या रस्त्याचे काही वर्षांपूर्वी डांबरीकरण केले. मंगळवारी झालेल्या पावसामुळे रस्ता उखडला. पाण्याचा लोट दरवाजातून वेगाने प्रवाहित होत उखडून वर आला. रस्त्याखाली टाकलेले पाईप कमी व्यासाचे असल्याने दबाव वाढून रस्ता उखडल्याचे चित्र पाहायला मिळाले. दरवाजासमोर नव्याने बांधलेली तटबंदीची भिंतही कोसळली.

शिवकालीन सांडपाणी व्यवस्था

गडावरील अतिरिक्त पाणी जाण्यासाठी दगडी बांधीव पाटाची व्यवस्था शिवकालात केली. तीन दरवाजाच्या उजव्या बाजूला तिचे अस्तित्व पाहायला मिळते. गडावरील तलाव असो किंवा पावसाचे पाणी याच दगडी पाटातून गडाबाहेर पडते. पाण्याचा निचरा होण्याकरिता गडावर तत्कालीन स्थितीत घेतलेली दक्षता त्यातून दिसून येते. सांडपाण्यासाठीही केलेली व्यवस्था उत्कृष्ट आहे. मात्र, सध्याची व्यवस्था कमकुवत ठरली आहे.

हेही वाचा - मराठा आरक्षणावरुन समरजितसिंह घाटगे यांनी सरकारवर डागली तोफ

"तीन दरवाजाच्या बांधकामावर पावसाचा परिणाम झालेला नाही. भविष्यात ढगफुटीसदृश पावसाने वास्तूच्या अस्तित्वाला धोका पोचू शकतो. त्यासाठी वरिष्ठ पातळीवर अहवाल पाठवला जातो. निधीच्या कमतरतेने काम करण्यावर मर्यादा येते."

- विजय चव्हाण, पुरातत्त्व अधिकारी

संपादन - स्नेहल कदम