गडहिंग्लज : शहरातून गोळा झालेल्या कचऱ्याची योग्य विल्हेवाट लावण्यासाठी अनेक प्रयोग राबवित आहे. सध्या ओल्या कचऱ्यापासून गांडूळ खत आणि साठवलेल्या सुक्‍या कचऱ्यातून खत निर्मितीचा प्रकल्प सुरू आहे. परंतु, या माध्यमातून कचऱ्याची गतीने विल्हेवाट होण्यात अडचणी येत असल्याने पालिकेने आता ओल्या कचऱ्यापासून वीज निर्मिती प्रकल्प उभारण्यासाठी हालचाल करीत आहे. तसा ठराव मंजूर करून प्रस्ताव तयार करण्याच्या सूचना प्रशासनाला दिल्या आहेत. या प्रकल्पामुळे ओल्या कचऱ्यावर गतीने प्रक्रिया होण्यास मदत होणार आहे. 

पालिकेतर्फे शहराच्या हद्दीतील घनकचरा व्यवस्थापन अंतर्गत घरोघरी जावून घंटागाडीच्या माध्यमातून कचऱ्याचे संकलन केले जाते. संकलनावेळीच ओला व सुका अशा दोन प्रकारे कचऱ्याचे वर्गीकरण केले जाते. हा कचरा संकेश्‍वर रोडवरील कंपोष्ट डेपोमध्ये साठवला जातो. ओल्या कचऱ्यापासून गांडूळ खत निर्मिती अनेक वर्षापासून सुरू केली आहे. साठलेल्या सुक्‍या कचऱ्यापासून खतनिर्मितीही सुरू आहे. ओल्या कचऱ्यापासून गांडूळ खत निर्मितीसाठीचा कालावधी जास्त लागत आहे. त्यातच शहराची हद्दवाढ झाल्याने अधिक प्रमाणात ओला कचरा संकलीत होत आहे. यामुळे दैनंदिन ओल्या कचऱ्यावर प्रक्रिया करणे अडचणीचे ठरत आहे. परिणामी रोजचा ओला कचरा शिल्लक राहत आहे. 

या पार्श्‍वभूमीवर ओल्या कचऱ्यापासून वीज निर्मितीचा प्रकल्प उभारणे सोयीचे ठरणार आहे. यातून कमी वेळेत अधिक प्रमाणात ओल्या कचऱ्यावर प्रक्रिया करणे शक्‍य होणार आहे. या प्रकल्पासाठी रोज कमीतकमी पाच टन ओला कचऱ्याची आवश्‍यकता भासणार आहे. यापेक्षा अधिक ओला कचरा सध्या शहरातून संकलीत होत आहे. यामुळे प्रकल्पाला ओला कचरा कमी पडणार नाही. तसेच वेळेची आणि जागेचीही बचत होणार आहे. हा प्रकल्प राबवल्याने स्वच्छ सर्वेक्षण अभियानात उच्चतम कामगिरीचीही नोंद होवू शकते.

प्रकल्पासाठीचा निधी स्वच्छ सर्वेक्षणातून मिळणाऱ्या प्रोत्साहनात्मक बक्षीस योजना, जिल्हा नियोजना समितीची नाविन्यपूर्ण योजना किंवा वैशिष्ट्यपूर्ण योजनेतून उपलब्ध करता येवू शकतो. पालिकेने जिल्हा नियोजन समितीकडे या प्रकल्पाचा प्रस्ताव पाठविण्याचा निर्णय घेतला आहे. या प्रकल्पाचा आराखडा करण्यासाठी एखाद्या संस्थेची नियुक्तीही करण्यात येणार आहे. आराखड्याच्या पूर्ततेनंतर प्रस्ताव रितसर पाठविला जाईल. 

दृष्टीपथात नियोजित प्रकल्प 
- पाच टन कचऱ्यापासून 600 किलो वॅट वीज व 750 किलो खत तयार होणार 
- सध्या शहरात रोज 15 टन कचऱ्याचे संकलन 
- त्यात 7 टन ओला आणि 8 टन सुक्‍या कचऱ्याचा समावेश 
- प्रकल्पासाठी 1 कोटी 68 लाखाचा खर्च अपेक्षित 

संपादन - सचिन चराटी

kolhapur