पुणे, ता. २१ : भारताने डिजिटल क्षेत्रात मोठी झेप घेतली असून, जगातील एकूण डिजिटल व्यवहारांपैकी सुमारे निम्मे व्यवहार भारतात होत आहेत. ‘यूपीआय’च्या माध्यमातून २०२५-२६ मध्ये सुमारे २४० अब्ज व्यवहार झाले. भारताचे डिजिटल व्यवहाराचे मॉडेल जगासाठी आदर्श ठरत असल्याचे केंद्रीय दूरसंचारमंत्री ज्योतिरादित्य शिंदे यांनी शुक्रवारी पुण्यात सांगितले.
ब्राझिल, रशिया, भारत, चीन, दक्षिण आफ्रिका, इजिप्त या ब्रिक्स सदस्यांच्या दूरसंचार मंत्र्यांची बैठक पुण्यात झाली. या बैठकीत डिजिटल कनेक्टिव्हिटी, कृत्रिम बुद्धिमत्ता, ६ जी, सायबर सुरक्षा, डिजिटल सार्वजनिक पायाभूत सुविधा आणि डिजिटल कौशल्यविकास या विषयांवर चर्चा झाली. या क्षेत्रांत ब्रिक्स देशांमध्ये सहकार्य वाढविण्याचा निर्णय घेण्यात आला. या संदर्भात शिंदे यांनी पत्रकार परिषदेत माहिती दिली.
शिंदे म्हणाले, ‘‘भारताने ब्रिक्स देशांसोबत डिजिटल सार्वजनिक पायाभूत सुविधांची यशस्वी मॉडेल्स सामायिक करण्याचा प्रस्ताव मांडला आहे. दूरसंचार, डिजिटल सुविधा, सायबर सुरक्षा, कृत्रिम बुद्धिमत्ता आणि ६ जी या क्षेत्रांत संयुक्त प्रशिक्षण व तांत्रिक देवाणघेवाण वाढविण्यात येणार आहे. इच्छुक देशांमध्ये भारताच्या डिजिटल उपाययोजनांचे प्रायोगिक प्रकल्पही राबविले जाणार आहेत. भारतात दूरसंचार क्षेत्रातही मोठी प्रगती झाली आहे. देशातील प्रत्येक गावापर्यत ४ जी सेवा पोहोचली असून, ५जी सेवाही मोठ्या प्रमाणावर उपलब्ध झाली आहे. कमी खर्चात डिजिटल आणि दूरसंचार सेवा उपलब्ध करून देणे हे भारताच्या डिजिटल परिवर्तनाचे महत्त्वाचे वैशिष्ट्य आहे. ’’
डिजिटल परिवर्तन हे केवळ वेगवान नव्हे, तर सर्वसमावेशक, सुरक्षित, विश्वासार्ह आणि शाश्वत असावे, यावर ब्रिक्स देशांनी बैठकीत भर दिला. नवकल्पनांना चालना देणे आणि नागरिकांची डिजिटल क्षमता वाढविण्यासाठी परस्पर सहकार्य वाढविण्यात येणार असल्याचे शिंदे यांनी सांगितले.

महत्त्वाचे मुद्दे
- सायबर सुरक्षेसाठी सहकार्य वाढविणार
- ६ जी तंत्रज्ञानावर संयुक्त कामकाज
- डिजिटल मॉडेल्सची परस्पर देवाणघेवाण
- डिजिटल ब्रिक्स फोरमला बळकटी देणार
- डिजिटल परिवर्तन सर्वसमावेशक करण्यावर भर
- भारताच्या डिजिटल मॉडेलची जगभर चर्चा