Hous of Bamboo sakal
संपादकीय

हौस ऑफ बांबू : मराठीचे धारकरी ऊर्फ एसपीजी!

नअस्कार! मराठी भाषेतील पहिला शिलालेखही मराठी भाषेवर अन्याय करण्याबाबतच होता, अशी माहिती पुरातत्त्व खात्याने (इंग्रजीमध्ये) जाहीर केल्याचं मला कुणीतरी मध्यंतरी सांगितलं.

कु. सरोज चंदनवाले

नअस्कार! मराठी भाषेतील पहिला शिलालेखही मराठी भाषेवर अन्याय करण्याबाबतच होता, अशी माहिती पुरातत्त्व खात्याने (इंग्रजीमध्ये) जाहीर केल्याचं मला कुणीतरी मध्यंतरी सांगितलं.

नअस्कार! मराठी भाषेतील पहिला शिलालेखही मराठी भाषेवर अन्याय करण्याबाबतच होता, अशी माहिती पुरातत्त्व खात्याने (इंग्रजीमध्ये) जाहीर केल्याचं मला कुणीतरी मध्यंतरी सांगितलं. ते खोटं असावं! माझ्या मराठीवर शतकानुशतके सतत अन्याय होतोय, हे मात्र अगदी खरं आहे. मराठीची हेळसांड शब्दबद्ध करणाऱ्या किमान दोन डझन कविता मला सांगता येतील. (‘मराठी असे आमुची मायबोली’ ते ‘आपुल्या घरात हाल सोसते मराठी- व्हाया कुसुमाग्रजांचा फटका) प्राचीन मराठी वाङमयात (फारा दिसांनी हा शब्द कामी आला!) मराठी आणि मराठी संस्कृतीबद्दल नाही नाही ते लिहून ठेवलं गेलं आहे. महाराष्ट्रातले लोक ‘अहिमाणे कलहसीले‘ (पक्षी : अहंकारी आणि भांडकुदळ) असल्याचं म्हटलं आहे. कोण म्हणतं आम्ही भांडकुदळ आहोत? जीभेला काही हाड?

पंधराव्या शतकात संतोषमुनि म्हणून एक साहित्यिक होऊन गेले. त्यांनी लिहून ठेवले आहे की-साठीलक्ष देश महाराष्ट्रु । तेथेचि राये शिहाणे सुभटु । वेदशास्त्र चातुर्याची पेठु । भरैली तिये देशी ।। …थोडक्यात तेव्हाही मराठी अस्मिता होतीच! अन्यायाशिवाय अस्मिता कुठून येणार? सारांश, गेल्या कित्येक शतकापासून मराठी आपली सोसत्येच आहे. एखाद्या भाषेनं किती सोशीक असावं, याला काही लिमिट आहे की नाही?

पण आता मात्र परिस्थिती बदलून मराठी ही शतप्रतिशत ज्ञानभाषा होणार हे अगदी नक्की झालं आहे. कारण मराठी भाषेचं आणि बोलीचं जतन, संवर्धन करण्यासाठी स्वतंत्र मंडळ स्थापण्यात आलं आहे. एकदा ही यंत्रणा उभी राहिली की काम फत्तेच!!

आणखी एक मंडळ स्थापून काय होणार असं तुम्ही विचाराल. पण हे साधंसुधं मंडळ नाही बरं! गेली शतकानुशतकं अन्याय सहन करणाऱ्या मायमराठीचा जीर्णोध्दार करण्याची जबाबदारी या मंडळाच्या खांद्यावर येऊन पडली आहे. केंद्र सरकारच्या नव्या शैक्षणिक धोरणानुसार उच्च शिक्षण हे त्या त्या राज्यांच्या राजभाषांमधून दिलं जावं, अशी शिफारस हिंदी भाषेत करण्यात आली आहे. महाराष्ट्र सरकारनं नेमलेल्या डॉ. सुखदेव थोरात समितीने तयार केलेला सुधारित विद्यापीठ कायदा विधीमंडळात नुकताच संमत झाला. त्यात मराठी भाषा जतन, संवर्धन मंडळाच्या स्थापनेची शिफारस होती. ताबडतोब हालचाली झाल्या. कोणी केल्या? मराठीचे धारकरी ऊर्फ बॉडीगार्ड नंबर वन, नन अदर दॅन आपले मराठी भाषामंत्री मा. सुभाष देसाईजी!

(त्यांचं नाव बदलून आता मा. सुभाषाजी देसाई असंच ठेवण्याचा अध्यादेशही निघतोय, असं ऐकलं. असो.) या मंडळावर कोण कोण आहेत? ऐका- या मंडळात प्र-कुलगुरु, राज्य मराठी विकास संस्थेचे संचालक , साहित्य संमेलनाचे एक पूर्वाध्यक्ष (प्रत्येकी एक नग), आणि मराठी भाषा, साहित्यासाठी कार्य करणाऱ्या संस्थांमधून कुलगुरूंनी मनोनीत केलेले दोन सदस्य, विभाग प्रमुखाव्यतिरिक्त एक ज्येष्ठतम प्राध्यापक, संलग्न महाविद्यालयातील, कुलगुरूंनी मनोनीत केलेला एक मराठी विभाग प्रमुख आणि मराठी भाषा व साहित्य मंडळ संचालक हा सदस्य सचिव असे सदस्य असणार आहेत.

त्यांच्या नेमणुकाही विजेच्या वेगाने पार पडल्या, असं ऐकिवात आलं. भराभरा कामं उरका आणि मराठी भाषेचं संवर्धन एकदाचं करुन टाका, अशी आम्हा मराठीजनांची आग्रही मागणी आहे. ही समिती म्हंजे मराठीचे धारकरी आहेत! मराठीच्या मारेकऱ्यांना बडगा दाखवणारा स्पेशल प्रोटेक्शन ग्रुप म्हणा नं!! या एसपीजीच्या कवचात आपली बिचारी मराठी रुग्णाईतासारखी घेरली गेली आहे. माझ्या मायमराठीला बॉडीगार्डची गरज आहे की डॉक्टरची, हे आता ठरवण्यासाठी कुठली समिती नेमावी बरं?

सकाळ+ चे सदस्य व्हा

ब्रेक घ्या, डोकं चालवा, कोडे सोडवा!

शॉपिंगसाठी 'सकाळ प्राईम डील्स'च्या भन्नाट ऑफर्स पाहण्यासाठी क्लिक करा.

Read latest Marathi news, Watch Live Streaming on Esakal and Maharashtra News. Breaking news from India, Pune, Mumbai. Get the Politics, Entertainment, Sports, Lifestyle, Jobs, and Education updates, मराठी ताज्या बातम्या, मराठी ब्रेकिंग न्यूज, मराठी ताज्या घडामोडी. And Live taja batmya on Esakal Mobile App. Download the Esakal Marathi news Channel app for Android and IOS.

IPL 2026 Playoffs Scenario: कोलकाताचे आव्हान संपुष्टात? गुजरात टायटन्सकडून दारूण पराभव, Point Table मध्ये मोठा बदल

GT vs KKR Live: शुभमन गिलची वादळी खेळी! विराट कोहलीकडून हिसकावली ऑरेंज कॅप; वैभव सूर्यवंशी टॉप फाईव्हमधून बाहेर गेला

AOR कोण आहेत, ज्यांना AI च्या वापराबाबत सरन्यायाधीशांकडून मिळाला इशारा; म्हणाले, विश्वास महत्त्वाचा!

Pune Police Bharti News: पोलिस भरती वैद्यकीय तपासणीत डमी उमेदवाराचा पर्दाफाश; ससून रुग्णालयातील प्रकारावर तिघींवर गुन्हा

Women Reservation Bill: महिला आरक्षण विधेयक पडलं, पण संपलं नाही! आता मंजुरीसाठी सरकार कोणती रणनीती आखणार? ‘हे' ५ पर्याय गेमचेंजर ठरणार

SCROLL FOR NEXT