पुणे : अमेरिकेतील जेरेमी बेनाईट हा २० वर्षांचा मुलगा. तास-तासभर शौचास बसल्याशिवाय त्याचे पोट साफ होत नव्हते. अमेरिकेत वेगवेगळ्या डॉक्टरांनी तपासले, विविध वैद्यकीय चाचण्या केल्या, उपचाराचे प्रयत्न झाले. पण मूळ दुखणे काही केल्या बरे होईना. अखेर आईने मुलाला घेऊन पुण्याचा रस्ता धरला.

जेरेमीच्या आईलाही झालेल्या ‘भगंदर’वर अमेरिकेत अनेक शस्त्रक्रिया करण्यात आल्या होत्या. पण, त्यांचा आजार काही बरा होत नव्हता. तेथील डॉक्टरांनी पोटावर शौचाची पिशवी बांधलेली. अशा स्थितीत ती महिनोंमहिने जगत होती. अशा वेळी तिला पुण्यातील डॉक्टरांची माहिती इंटरनेटवर मिळाली. ती पुण्यात आली. दरम्यानच्या काळात तिच्या मुलाला पोट साफ न होण्याचा त्रास सुरू होताच. तेथील डॉक्टर प्रयत्न करत होते. पण, त्या आजारातून काही केल्या तरुण मुलाची सुटका होत नव्हती. त्यामुळे आई त्याला घेऊन अखेर पुण्यात आली.

काय झाले होते?

जेरेमी या तरुणाला ‘रेक्टल प्रोलॅप्स’चा (गुदभ्रंश) त्रास झाला होता. त्यामुळे तासन् तास शौचास बसूनही त्याचे पोट साफ होत नव्हते. सामान्यतः हा विकार जन्मतः असू शकतो. तसेच, बऱ्याच दिवसांपासूनची बद्धकोष्ठता किंवा पोट साफ करताना जास्ती जोर लावावा लागणे, खूप दिवस सुरू असलेला खोकला किंवा मेंदूविकारामुळे हा आजार होण्याची शक्यता जास्त असते. तसेच, त्याला मूत्रविसर्जनातही अडथळे होते. याला वैद्यकीय परिभाषेत ‘अँनोल्ड चियारी सिंड्रोम’ म्हटले जाते.

परिणाम काय झालेला?

या आजारांमुळे त्याचे शिक्षण थांबले होते. बाहेर पडणे अशक्यप्राय झाले होते. त्याला सामाजिक, कौटुंबिक कार्यक्रमात सहभाग घेता येत नव्हता. त्यामुळे या तरुण मुलाचे आयुष्य फक्त घरापुरते मर्यादित झाले होते.

कसे केले उपचार?

या विकारावर पारंपारिक पद्धतीने पोटावर छेद घेऊन ही शस्त्रक्रिया करावी लागत होती. हिलिंग हँड्स क्लिनिकचे कोलोरेक्टल सर्जन डॉ. आश्विन पोरवाल यांनी विकसित केलेल्या ‘टीआरआरपीसीएस’ (ट्रान्सएनल रेक्टल रीसेकंक्शन फॉर प्रोलॅप्स बाय सर्कुलर स्टेपलर) शस्त्रक्रियेच्या माध्यमातून उपचार केले.

ही शस्त्रक्रिया करताना रुग्णाच्या शरीरावर कोणताही छेद घेतला नाही. त्यामुळे रुग्णाला भूल देणेही सोपे गेले. काही रुग्णांमध्ये ही शस्त्रक्रिया सकाळी करून दुपारनंतर रुग्णाला घरीही सोडता येते. या रुग्णावर ‘पुडेंडल ब्लॉक’ म्हणजे जागच्या जागी भूल देऊन ही शस्त्रक्रिया करता आली. कोणतीही दातांची शस्त्रक्रिया करताना रुग्णाला जागेवरच भूल देऊन ही केली जाते, त्याच पद्धतीने ही शस्त्रक्रिया केली. शस्त्रक्रिया केल्या दिवसापासून त्याचे पोट साफ करायला फक्त सात ते आठ मिनिटे लागत होती. तसेच लघवी करणेही एकदम सोपे गेले. जे त्याला इतके वर्षात कधीही करता आले नाही.

- डॉ. आश्विन पोरवाल, कोलोरेक्टल सर्जन, हिलिंग हँड्स क्लिनिक