Love Jihad: लव्ह जिहादचा कायदा मागील काही दिवसांपासून खुपच चर्चेला आला आहे. महाराष्ट्रत सुध्दा हा कायदा करण्यात येणार अशा चर्चा महाराष्ट्रात चालू झाल्या आहेत. या आगोदर हा कायदा उत्तर प्रदेश, हरियाणा, कर्नाटक, मध्य प्रदेश या राज्यांमध्ये लागू आहे. या कायद्यात कोणत्या तरतुदी करण्यात आल्या आहेत आपण जाणून घेवू या..

'लव्ह जिहाद' म्हणजे काय?

लव्ह 'जिहाद' हा एक अनधिकृत शब्द आहे जो कट्टर हिंदू गटाकडून वापरला जातो जो मुस्लिम पुरुषांनी प्रेमाच्या जाळ्यात फसवून हिंदू मुलींचे धर्मांतर करण्याच्या कटाला लव्ह जिहाद म्हणतात.

लव्ह जिहाद दोन शब्दांनी बनला आहे. इंग्रजी भाषेतील लव या शब्दाचा अर्थ प्रेम आणि अरबी भाषेतील शब्द जिहाद असा होतो. याचा अर्थ एखादे उद्दिष्ट पूर्ण करण्यासाठी आपली पूर्ण शक्ती लावणे. म्हणजे जेव्हा एका विशिष्ट धर्माचे अनुयायी दुसऱ्या धर्मातील मुलींना अडकवून त्यांचे धर्मांतर करतात, तेव्हा या संपूर्ण प्रक्रियेला लव्ह जिहाद म्हणतात.

लव्ह जिहाद कायद्याची महत्त्वाची प्रमुख वैशिष्ट्ये..

मुलीचा धर्म बदलण्याच्या उद्देशाने केलेला विवाह रद्द केला जाईल, 10 वर्षांपर्यंत तुरुंगवासाची शिक्षा होऊ शकते.

जबरदस्तीने धर्मांतर केल्यास 1-5 वर्षांच्या तुरुंगवासासह 15,000 रुपये दंडाची शिक्षा होवू शकते.

महिला अल्पवयीन असल्यास किंवा अनुसूचित जाती किंवा अनुसूचित जमातीची असल्यास, 3 वर्षे ते 10 वर्षांपर्यंत तुरुंगवासाची शिक्षा आणि 25,000 रुपयांपर्यंत दंड होऊ शकतो.

सामूहिक धर्मांतर करणाऱ्या संस्थांना 3-10 वर्षांचा तुरुंगवास आणि 50,000 रुपयांचा दंड ठोठावला जाईल.

जर कोणाला लग्नानंतर धर्म बदलायचा असेल तर त्याला दोन महिने अगोदर जिल्हाधिकाऱ्यांकडे अर्ज सादर करावा लागेल.

लव्ह जिहाद इतर धर्मांतर विरोधी कायद्यांपेक्षा वेगळे कसे आहे?

भारतात 1967 पासून धर्मांतरविरोधी कायदे असले तरी, उत्तराखंड आणि हिमाचल प्रदेश ही पहिली राज्ये होती ज्यांनी विवाहासंबंधी कायदा लागू केला. उत्तराखंडचा धर्म स्वातंत्र्य कायदा, 2018, चुकीचे चित्रण, बळजबरी, फसवणूक, अवाजवी प्रभाव, बळजबरी, प्रलोभन किंवा विवाह याद्वारे धर्मांतर करण्यास मनाई करतो. त्याची शिक्षा एक ते पाच वर्षे तुरुंगवास आणि दंड अशी आहे, ज्यामुळे तो अजामीनपात्र गुन्हा ठरतो. हिमाचल प्रदेशने 2019 मध्येही असाच कायदा केला होता.

'लव्ह जिहाद'चा खुलासा

लव्ह 'जिहाद' जी मुस्लिम पुरुषांनी प्रेमाच्या बहाण्याने हिंदू मुलींचे धर्मांतर करण्याच्या घटनेला लव्ह 'जिहाद संबोधले जाते. NCW चेअरपर्सन रेखा शर्मा यांनी अनेकदा दावा केला आहे की केरळमध्ये लव्ह जिहाद 'मोठ्या प्रमाणावर' आहे आणि ते (मुस्लिमांना सूचित करून) महिलांना प्रलोभन देत होते - केवळ हिंदूच नाही तर ख्रिश्चनांनाही, आणि केरळमध्ये जबरदस्तीने धर्मांतरन करत होते.

तपासानंतर, राष्ट्रीय तपास संस्थेने (एनआयए) सांगितले की ऑगस्ट 2017 मध्ये केरळमधील काही प्रकरणांमध्ये त्यांना एक सामान्य मार्गदर्शक सापडला असला तरी, अशा प्रकरणांमध्ये धर्मांतराचा प्रयत्न किंवा सक्तीचा कोणताही पुरावा नाही. यापूर्वी, केंद्र सरकारने संसदेत सांगितले की 'लव्ह जिहाद'ची व्याख्या सध्याच्या कायद्यांतर्गत करण्यात आलेली नाही आणि कोणत्याही केंद्रीय एजन्सीद्वारे 'लव्ह जिहाद'ची कोणतीही घटना नोंदवली गेली नाही.

कोण धर्मांतर करू शकतो? यूपीमध्ये नवीन कायद्यानुसार लोक धर्मांतर कसे करू शकतात?

नवीन कायद्यानुसार, दुसऱ्या धर्मात धर्मांतर करू इच्छिणाऱ्यांना किमान दोन महिने अगोदर जिल्हा दंडाधिकार्‍यांना लेखी द्यावी लागेल. सरकारने अर्जासाठी एक फॉरमॅट तयार करेल आणि व्यक्तींना त्या फॉरमॅटमध्ये धर्मांतरासाठी अर्ज भरावा लागेल.

नवीन कायद्यानुसार, धर्मांतर करणाऱ्या व्याक्तीची जबाबदारी असेल की तो धर्मांतर जबरदस्तीने किंवा कोणत्याही फसव्या मार्गाने होत नाही हे सिद्ध करण्याची जबाबदारी असेल. या तरतुदीनुसार कोणतेही उल्लंघन आढळल्यास, त्याला 6 महिने ते 3 वर्षांपर्यंत तुरुंगवास आणि किमान 10,000 रुपये दंड होऊ शकतो.