नाशिक : हायपोथायरायडिझम अवस्थेत अंडरएक्टिव थायरॉईड होतो. हे जगभरातील सर्व पुरुष आणि स्त्रियांमध्ये चिंतेचे कारण बनले आहे. थायरॉईडची हार्मोन तयार करण्याची असमर्थता शरीरात लक्षणीय बदल घडवून आणू शकते आणि मानसिक त्रास देऊ शकते. थायरॉईड फंक्शनचे प्राथमिक कारण किंवा दुय्यम कारणामुळे परिणाम होऊ शकतो. मुख्य कारण म्हणजे थायरॉईडचा थेट परिणाम होतो आणि थायरॉईड संप्रेरकाची पातळी कमी होते. तर दुय्यम कारण म्हणजे पिट्यूटरी ग्रंथी थायरॉईड-उत्तेजक संप्रेरक (टीएसएच) तयार करण्यात अयशस्वी होते.

अशा समस्या उद्भवतात..
थायरॉईड ग्रंथी अंडरएक्टिव्ह असल्याचे अनेक लक्षणे सूचित करतात. वजन वाढणे, केस गळणे, स्नायू आणि सांधे दुखी होणे, मनःस्थितीत बदल होणे आणि हृदय गती मंद होणे अशा समस्या उद्भवू शकतात. थकवा ही सर्वात सामान्य लक्षणे आहेत. लवकर शोध आणि उपचार करून, निरोगी जीवनशैली राखणे हे हायपरथायरॉईडीझम आणि थायरॉईड संबंधित परिस्थिती नियंत्रित करण्याची गुरुकिल्ली आहे.

1. पौष्टिक आहार
थायरॉईड संप्रेरकाचे कमी झाल्यामुळे उर्जा पातळीवर परिणाम होतो. ठराविक पौष्टिक पदार्थ नियमितपणे खाण्याने आपल्याला दिवसभर ऊर्जावान वाटू शकते आणि थकवा देखील टळेल. हायपोथायरॉईडीझमसह वजन वाढवणे सोपे आहे आणि वजन कमी करणे कठीण आहे. जास्त फायबर असलेली फळे आणि भाज्या यांचा निरोगी आहार घेतल्याने तुमचे वजन कमी होईल  किंवा तुमचे वजन नियंत्रणात राहिल. आहार स्वच्छ आणि संतुलित असावा. तळलेले आणि प्रक्रिया केलेले अन्न टाळा.

२. शारीरिकदृष्ट्या सक्रिय व्हा
हायपोथायरॉईडीझमच्या लोकांसाठी नियमित व्यायाम करणे एक मोठे आव्हान आहे. दररोज किमान 20 मिनिटांचा व्यायाम ऊर्जा बूस्टर म्हणून कार्य करेल. वजन कमी करण्यासाठी आणि तणाव कमी करण्याबरोबरच बॅड कोलेस्ट्रॉलपासून मुक्त होण्यास मदत होते. वाढत्या कोलेस्टेरॉलमुळे हृदयरोगाचा धोका वाढतो आणि हृदय व रक्तवाहिन्यासंबंधी समस्या उद्भवतात. वॉक करणे, पोहणे आणि सायकलिंग असे काही व्यायाम आहेत ज्यांना दैनंदिन वर्कआउटच्या दिनक्रमात समाविष्ट केले जाऊ शकते.

3. कमी ताण घ्या
ताण हायपोथायरॉईडीझम वाढवू शकतो. बिझी लाईपमध्ये तणावापासून बचाव करण्यासाठी उपाय उपयुक्त ठरू शकतात. योग, ध्यान, बागकाम, पाळीव प्राण्यांबरोबर वेळ घालवणे ही तणाव कमी करणार्‍या कार्यांची उदाहरणे आहेत. वेगवेगळे स्ट्रेसबस्टर वेगवेगळ्या लोकांसाठी काम करत असल्याने, योग्य तंत्र शोधणे आणि त्यास जीवनशैलीमध्ये समाविष्ट करणे हायपोथायरॉईडीझम आणि त्यास उद्भवणार्‍या आव्हानांवर मात करण्यासाठी फायदेशीर ठरू शकते.

४. चांगली झोप घ्या
आपण दररोज व्यवस्थित आराम करत असल्याचे सुनिश्चित करा. दररोज सहा ते आठ तास झोप घेण्याचा प्रयत्न करा. असे केल्याने दिवसाची थकवा आणि ताण कमी होऊ शकतो. झोपण्याच्या वेळेचे नियमित वेळापत्रक आणि झोपेच्या वेळेसह काही विधी, खोलीचे योग्य तापमान आणि परिसराची सेटिंग चांगली झोप आणण्यास मदत करेल.

5. सर्वांगीण काळजी घेणे
हायपोथायरॉईडीझमसाठी स्वत: च्या आरोग्याची काळजी घेणे महत्वाचे आहे. खाण्यापूर्वी चांगले हात धुणे आणि बाहेर वेळ घालवल्यानंतर रीफ्रेश राहणे या मूलभूत स्वच्छता पद्धतींना प्राधान्य दिले पाहिजे. नियमित शरीर तपासणी देखील हायपोथायरॉईडीझम नियंत्रणात ठेवण्याचा सल्ला दिला जातो.

(डिसक्लेमर: वरील लेखात देण्यात आलेली माहिती ही सर्वसामान्य माहितीच्या आधारावर आहे. याबाबत अधिक माहितीसाठी तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा)